Kadr z filmu Jan Paweł II 1
Fot. StudioInterfilm
ZE ŚWIATA FILMU

Najlepsze filmy o Janie Pawle II – co warto obejrzeć?

7 tytułów, które przybliżają postać papieża Polaka

Anna Galuhn 27 października 2023 16:09
Kadr z filmu Jan Paweł II 1
Fot. StudioInterfilm

Większość filmów, jakie powstały o Janie Pawle II, to dokumenty – relacje z jego licznych wystąpień i pielgrzymek. Jako że papież Polak był postacią wyjątkowo medialną, zachowało się wiele materiałów archiwalnych, które stanowią bazę nie tylko do jednej, ale do wielu historii. Każda ukazuje nieco inną perspektywę – skupiając się na wydarzeniach politycznych, historii Kościoła lub życiu prywatnym Karola Wojtyły.

Spis treści:

Miejsce 7: Z dalekiego kraju (1981) – kontekst historyczny życia przyszłego papieża

„Z dalekiego kraju” to film biograficzny w reżyserii Krzysztofa Zanussiego, opowiadający historię Karola Wojtyły (Cezary Morawski) od 1926 do 1980 r. Opowieść rozpoczyna droga krzyżowa w Kalwarii Zebrzydowskiej. Uczestniczy w niej przyszły papież, nie mając jeszcze świadomości tego, co czeka go w przyszłości. 

Kiedy w 1939 r. wybucha II wojna światowa, Karol ukrywa się w domu kardynała Sapiehy (Maurice Denham). Jak się później okazuje czas jego młodości, wojna i to, co nastąpiło po niej, miało niebagatelny wpływ na jego ścieżkę duchową. Szczególną rolę odegrali ludzie, których spotkał na swojej drodze.

Film powstał w koprodukcji polsko-brytyjsko-włoskiej. W 1981 r. zdobył Nagrodę Katolickiego Biura Filmowego na MFF w Wenecji – wyróżnienie specjalne za reżyserię.

Ocena na Filmwebie: 6,2.

Miejsce 6: Jan Paweł II (2005) – film biograficzny z Jonem Voightem w roli głównej

Film rozpoczyna zamach na Jana Pawła II (Jon Voight) w 1981 r. Akcja ma miejsce na placu św. Piotra w Rzymie. Kiedy papież jest przewożony karetką, widzimy migawki z jego życia sprzed pontyfikatu. Jednak główna opowieść dotyczy późniejszych czasów, w których przeplatają się stałe elementy, takie jak pielgrzymki, rozmowy z młodzieżą czy Matką Teresą z Kalkuty. Punktem w życiorysie Jana Pawła II jest spotkanie i przebaczenie zamachowcy.

Opowieść kończy długotrwała choroba i śmierć papieża 2 kwietnia 2005 r.

Film „Jan Paweł II” w reżyserii Johna Kenta Harrisona otrzymał nominację do Orłów w 2007 r. w kategorii najlepszy dźwięk oraz do nagrody Emmy – dla Jona Voighta.

Ocena na Filmwebie: 6,2.

Miejsce 5: Świadectwo (2008) – Jan Paweł II oczami kardynała Dziwisza

„Świadectwo” to fabularyzowany dokument Pawła Pitery na podstawie książki Stanisława Dziwisza. W filmie kardynał opowiada wiele nieznanych faktów z życia papieża – zarówno z czasów pontyfikatu, jak i z lat wcześniejszych.

Stanisław Dziwisz i Karol Wojtyła po raz pierwszy spotkali się na studiach w Seminarium Duchownym w Krakowie, gdzie wykładał przyszły papież. Kiedy został wybrany na głowę Kościoła, Dziwisz został jego osobistym sekretarzem. Towarzyszył mu prawie 40 lat, aż do śmierci.

Film, podobnie jak książka, ma charakter rozmowy – wywiadu z kardynałem Dziwiszem. W filmie narratorem jest Michael York, w książce pytania zadaje włoski dziennikarz, Gian Franco Svidercoschi – watykanista o polskich korzeniach.

Ocena na Filmwebie: 6,3.

Miejsce 4: Pielgrzym (1979) – dokument o pierwszej pielgrzymce Jana Pawła II do Polski

Film „Pielgrzym” zrealizowany przez Andrzeja Trzosa–Rastawieckiego jest pierwszym dokumentem kinowym o papieżu Polaku. Ważne jest to, że powstał w czasach PRL, w których media pełniły funkcję polityczną, będąc narzędziem w rękach partii. Produkcja została jednak sfinansowana z pieniędzy kościelnych, co gwarantowało niezależność od państwa.

„Pielgrzym” relacjonuje krok po kroku każdy dzień z pierwszego po konklawe pobytu papieża w Polsce. Pielgrzymka trwała od 2 do 10 czerwca 1979. Przyświecało jej hasło ze średniowiecznego hymnu, Gaude Mater Polonia, co znaczy „Raduj się, matko Polsko”. To właśnie wtedy, na placu Zwycięstwa (obecnie plac Józefa Piłsudskiego) w Warszawie, padły historyczne słowa:

Niech zstąpi Duch Twój! Niech zstąpi Duch Twój i odnowi oblicze ziemi. Tej ziemi!

W 1981 r. film zdobył Nagrodę Don Kichota za „niezwykle sugestywny sposób wskazujący szczególne wartości humanistyczne służące odrodzeniu moralnemu narodu polskiego”.

Ocena na Filmwebie: 6,4.

Miejsce 3: Jan Paweł II. Szukałem Was... (2011) – podsumowanie pontyfikatu

„Jan Paweł II. Szukałem Was...” – to pełnometrażowy film dokumentalny, zrealizowany przez Jarosława Szmidta i Mariusza Wituskiego już po śmierci papieża Polaka. Obraz przedstawia najważniejsze punkty pontyfikatu na podstawie materiałów z Watykanu i Polski.

Kluczową rolę w filmie odgrywają wypowiedzi nie tylko hierarchów kościelnych, ale także przedstawicieli innych religii, ludzi kultury, nauki, polityki, w tym Lecha Wałęsy. Narratorem opowieści o papieżu jest Krzysztof Ziemiec. Obraz uzupełnia muzyka skomponowana przez Michała Lorenca, która otrzymała status złotej płyty.

Ocena na Filmwebie: 6,7

Miejsce 2: Karol. Człowiek, który został papieżem (2005) – film o Janie Pawle II z polską obsadą

To pierwszy film fabularny o papieżu Janie Pawle II, w którym główną rolę odgrywa polski aktor, Piotr Adamczyk. Opowieść rozpoczyna wybuch II wojny światowej. Przyszły papież jest wtedy studentem Uniwersytetu Jagiellońskiego w Krakowie. Nie bierze czynnego udziału w wojnie. Zamiast tego zajmuje się ochroną duchowego i kulturowego dziedzictwa. 

W powojennych czasach ksiądz, a następnie biskup Wojtyła, jawnie występuje przeciwko partii komunistycznej. Jest pod nieustanną obserwacją SB, jednak nie ulega władzy, dając cały czas przykład głębokiej wiary. Film kończy konklawe w 1978 r., na którym zostaje wybrany na papieża.

Podstawą do scenariusza, autorstwa Giacomo Battiato (odpowiedzialny również za reżyserię) była książka Giana Franca Svidercoschiego pt. „Historia Karola”. W filmie obok Piotra Adamczyka wystąpili: Małgorzata Bela, Raoul Bova, Patrycja Soliman, Hristo Shopov i Lech Mackiewicz.

Film „Karol. Człowiek, który został papieżem” został uwzględniony także w naszym zestawieniu filmów o świętych. Proces kanonizacyjny Jana Pawła II zakończył się w kwietniu 2014 r., za pontyfikatu papieża Franciszka.

Ocena na Filmwebie: 6,9.

Miejsce 1: Karol. Papież, który pozostał człowiekiem (2006) – życie Jana Pawła II od konklawe do śmierci

Zwycięzcą rankingu jest kontynuacja filmu w reżyserii Giacoma Battiato, ponownie z Piotrem Adamczykiem w roli głównej. Opowieść rozpoczyna czuwanie tłumu wiernych na placu św. Piotra w Rzymie tuż przed śmiercią papieża. Następnie przenosimy się w przeszłość, poznając najważniejsze wydarzenia z pontyfikatu Jana Pawła II. 

Film opowiada o licznych podróżach papieża, zamachu na jego życie, przebaczeniu i reakcji na wojnę. W tle opowieści o człowieku rozgrywają się najważniejsze wydarzenia historii przełomu wieków, takie jak wojna w Iraku czy ataki na World Trade Center. 

Poznajemy także sylwetki ludzi ważnych dla Jana Pawła II, takich jak:

  • ks. Stanisław Dziwisz (Dariusz Kwaśnik) – osobisty sekretarz papieża,
  • Hanna Tuszyńska (Małgorzata Bela) – przyjaciółka z lat studenckich,
  • ks. Jerzy Popiełuszko (Fabrice Scott), 
  • Matka Teresa z Kalkuty (Adriana Asti).

Ocena na Filmwebie: 7,0.

Pozostałe filmy o papieżu – uzupełnienie rankingu

Wśród licznych produkcji o Janie Pawle II warto obejrzeć także następujące tytuły:

  1. Jan Paweł II – człowiek, który zmienił świat (2003) – kanadyjski film dokumentalny o całym życiu papieża, zarówno przed, jak i po konklawe. Reżyseria: Terence McKenna,
  2. Jan Paweł II: Nie lękajcie się (2005) – pełna fabularna biografia papieża w reżyserii: Jeffa Blecknera. W roli głównej wystąpił Thomas Kretschmann,
  3. Apartament (2015) – polski dokument ukazujący prywatne życie papieża. Reżyseria: Maciej Czajkowski i Przemysław Häuser,
  4. Wojtyła. Śledztwo (2020) – hiszpański film dokumentalny o tym, kim naprawdę był Jan Paweł II. Reżyseria: José María Zavala. 

Redakcja poleca

REKLAMA

Wideo

To nie była miłość od pierwszego wejrzenia, ale szybko zamieszkali razem. Teraz czeka ich wielka zmiana!

Akcje

Polecamy

Magazyn VIVA!

Bieżący numer

MARYLA RODOWICZ o poczuciu zawodowego niedocenienia, związkach – tych „gorszych, lepszych, bardziej udanych” i swoim azylu. KAROLINA GILON I MATEUSZ ŚWIERCZYŃSKI: ona pojechała do pracy na planie telewizyjnego show, on miał przeżyć przygodę życia jako uczestnik programu… MAREK TORZEWSKI mówi: „W miłości, która niejedno ma imię, są dwa kolory. Albo biel, albo czerń. A ja mam tę biel, a to wielkie szczęście…”.