Wyobraźmy sobie niedzielne popołudnie w jednym z klasycznych, włoskich domów. W kuchni od kilku godzin gotuje się sos, na stole czeka świeży chleb, a domownicy krzątają się między blatem a jadalnią. Ktoś pomaga w przygotowaniach, ktoś przyszedł tylko na chwilę, ale ostatecznie zostaje na obiad. Wnętrze nie wygląda jak starannie wystylizowana fotografia z katalogu. Jest za to przytulne, wygodne i gotowe na codzienność. Właśnie w tym tkwi jego siła. Włoski dom nie ma jedynie dobrze wyglądać. Ma ułatwiać spotkania, zachęcać do wspólnego spędzania czasu i pięknieć wraz z upływem lat. Oto pięć zasad, które pozwolą odtworzyć ten klimat także nad Wisłą.
WIDEO…
1. Kuchnia, w której nie trzeba znikać przed gośćmi
W wielu polskich mieszkaniach kuchnię urządza się tak, by była możliwie funkcjonalna i uporządkowana. Stół oraz miejsce do siedzenia często pojawiają się dopiero wtedy, gdy uda się wygospodarować na nie trochę przestrzeni. Włoskie podejście odwraca tę kolejność. To właśnie wspólne gotowanie i jedzenie stają się punktem wyjścia do planowania strefy dziennej.
Nie chodzi wyłącznie o duży stół czy efektowną wyspę. Ważniejsze jest to, jak domownicy korzystają z kuchni. Przede wszystkim osoba przygotowująca posiłek nie powinna być odizolowana od reszty rodziny. Możliwość prowadzenia rozmowy podczas krojenia warzyw czy mieszania sosu sprawia, że gotowanie przestaje być obowiązkiem wykonywanym w samotności.
Na co dzień pracuję z kuchniami projektowanymi we Włoszech i pierwsze, co odróżnia je od polskich, to miejsce, w którym stoi gotujący. Włoscy projektanci zakładają, że osoba przy płycie ma być zwrócona twarzą do ludzi, a nie do ściany, dlatego płyta częściej trafia na wyspę albo półwysep. U nas wciąż przeważa odruch, żeby kuchnię jak najbardziej schować przed salonem. We włoskim projekcie przy blacie zawsze zostaje miejsce na dwa, trzy stołki dla kogoś, kto wpadł tylko na kawę i został do kolacji. Ta jedna decyzja zmienia sposób korzystania z całej strefy dziennej – mówi Wiktoria Halupczok, ekspertka marki Veneta Cucine.
Nie każdy metraż pozwala na wyspę, ale podobny efekt można osiągnąć na mniejszą skalę. Wystarczy niewielki półwysep, dodatkowy blat z miejscem na dwa stołki albo stół ustawiony tak, by osoba gotująca pozostawała częścią spotkania. W takim wnętrzu łatwiej o spontaniczne wizyty i kolacje, które nie kończą się w chwili podania ostatniego dania.
2. Mniej zabudowy, więcej oddechu
Włoski charakter nie wynika z tego, że kuchnia musi być ogromna. Ważniejsze są proporcje i rozsądne wykorzystanie dostępnej przestrzeni. Nawet piękna zabudowa może przytłoczyć pomieszczenie, jeśli wypełnia każdą ścianę, a między szafkami, stołem i wyspą pozostaje niewiele miejsca na swobodne poruszanie się.
Planując wnętrze, warto więc myśleć nie tylko o przechowywaniu, lecz także o codziennych czynnościach. Czy da się wygodnie odsunąć krzesło? Czy dwie osoby mogą jednocześnie przygotowywać posiłek? Czy otwarcie szafki nie blokuje przejścia? Takie pytania mają większe znaczenie niż kolejna szuflada, której zawartości i tak rzadko używamy.
W polskich mieszkaniach, gdzie kuchnie często są węższe niż w przestronnych włoskich kamienicach, szczególnie dobrze sprawdza się wizualna prostota. Spokojne fronty, ograniczona liczba dekoracyjnych podziałów i przemyślane miejsca do przechowywania pomagają uporządkować wnętrze. Nie trzeba rezygnować z funkcjonalności. Chodzi o to, by nie zamieniać każdego wolnego centymetra w kolejną szafkę.
3. Materiały, które nie boją się codzienności
Drewniany stół z drobnymi rysami, kamienny blat, którego powierzchnia delikatnie zmienia się z upływem czasu, czy terakotowa posadzka zyskująca charakter wraz z użytkowaniem – takie elementy sprawiają, że wnętrze nie wygląda na nietknięte i pozbawione historii. W tej estetyce ślady codzienności nie muszą oznaczać porażki w utrzymaniu idealnego porządku.
W polskich domach często szukamy materiałów, które jak najdłużej zachowają wygląd nowości. To zrozumiałe, szczególnie w intensywnie użytkowanej kuchni. Warto jednak pamiętać, że nie każda powierzchnia musi być idealnie gładka i bez śladu użytkowania. Drewno, kamień czy ręcznie wykonywane płytki wprowadzają do wnętrza naturalną różnorodność, dzięki której przestrzeń staje się mniej sterylna.
Nie oznacza to, że należy wybierać materiały bez zastanowienia. Liczy się ich odporność, sposób pielęgnacji i dopasowanie do miejsca, w którym zostaną wykorzystane. Dobrze dobrany drewniany stół może służyć przez lata, a kamień lub płytki nad blatem wprowadzą fakturę, która nie potrzebuje wielu dodatkowych ozdób. Właśnie takie elementy budują ponadczasowy charakter wnętrza – niezależnie od tego, jaki kolor frontów jest akurat na topie.
4. Ciepłe światło i kolory, które nie przytłaczają
Włoskie wnętrza kojarzą się z odcieniami terakoty, piasku, oliwkowej zieleni, kremowej bieli i ciepłego kamienia. To paleta inspirowana krajobrazem, architekturą i materiałami obecnymi w otoczeniu. Nie trzeba jednak kopiować jej wprost, by uzyskać podobny efekt. Kolor, który zachwyca w słonecznej kuchni na południu Europy, w polskim mieszkaniu może wyglądać inaczej, zwłaszcza jesienią i zimą.
Dlatego przed wyborem frontów, farby czy blatu warto sprawdzić, jak dana barwa prezentuje się w naturalnym świetle o różnych porach dnia. Ciepły beż może w jednym pomieszczeniu wyglądać szlachetnie, a w innym sprawiać wrażenie zbyt ciemnego. Podobnie jest z oliwkową zielenią i przygaszonymi brązami. Ich odbiór zależy od ekspozycji okien, rodzaju oświetlenia oraz sąsiadujących materiałów.
Kolory z Włoch trzeba „przetłumaczyć” na nasze światło, a w kuchni widać to najszybciej, bo fronty zajmują tam całe ściany. Ciepły beż czy oliwka, które na wakacjach wyglądały pięknie, przy chłodnym, rozproszonym świetle potrafią wyglądać na przybrudzone. Dlatego przy wyborze frontów radzę sięgnąć po odcień o pół tonu jaśniejszy i postawić na matowy lakier albo fornir z wyraźnym rysunkiem. Faktura łapie światło inaczej niż gładka płyta, więc kolor nie gaśnie nawet w pochmurny dzień. W zestawieniu z blatem z ciepłego kamienia taka kuchnia zachowuje włoski charakter przez cały rok – podpowiada Wiktoria Halupczok.
Równie istotne jest oświetlenie. Jedna lampa sufitowa rzadko tworzy atmosferę sprzyjającą długim wieczorom. Lepiej połączyć światło ogólne z lampą nad stołem i dodatkowym oświetleniem blatu. Dzięki temu można dopasować nastrój do sytuacji: jaśniejsze światło przy przygotowywaniu posiłków i bardziej kameralne podczas kolacji. To prosty sposób, by nawet nowoczesne mieszkanie zyskało przytulność kojarzoną z włoskimi domami.
5. Przestrzeń, która zaprasza do spędzania czasu
Włoski styl życia nie kończy się na progu mieszkania. Ważne miejsce zajmują balkony, tarasy, podwórza i ulice, na których spotykają się sąsiedzi. W domu również widać tę otwartość: stół jest gotowy na dodatkowego gościa, a wspólne jedzenie nie musi być wyjątkową okazją zaplanowaną z kilkudniowym wyprzedzeniem.
W polskich warunkach podobną funkcję może pełnić nawet niewielki balkon. Składany stolik, wygodne krzesła, rośliny i odpowiednie oświetlenie wystarczą, by stworzyć miejsce na poranną kawę albo kolację w ciepły wieczór. Na większym tarasie warto postawić stół, przy którym można jeść, pracować i przyjmować gości, zamiast traktować tę przestrzeń wyłącznie jako dekoracyjny dodatek do salonu.
Jeśli układ mieszkania na to pozwala, dobrze jest też zadbać o wygodne połączenie kuchni, jadalni i części wypoczynkowej. Nie zawsze oznacza to wyburzanie ścian. Czasem wystarczy przemyślane ustawienie mebli i pozostawienie swobodnego przejścia między pomieszczeniami. Latem takie rozwiązanie ułatwia korzystanie z balkonu lub tarasu, a na co dzień sprawia, że domownicy mogą spędzać czas razem, nawet gdy każdy zajmuje się czymś innym.
Włoski klimat nie wymaga przeprowadzki
Włoskie domy przyciągają nie tylko kolorami, materiałami czy architekturą. Ich urok tkwi również w tym, że są urządzone z myślą o ludziach, którzy mają w nich żyć. Kuchnia służy do gotowania i rozmów, stół zachęca do wspólnych posiłków, a naturalne materiały nie tracą charakteru tylko dlatego, że pojawiła się na nich drobna rysa.
Nie trzeba odtwarzać południowoeuropejskiego wnętrza w każdym szczególe. Zamiast kupować komplet nowych mebli, można zacząć od jednej zmiany: zadbać o lepsze światło nad stołem, odsłonić fragment blatu, wprowadzić drewno albo urządzić balkon tak, by naprawdę chciało się na nim przebywać. Włoski klimat nie jest gotowym zestawem dekoracji. To sposób myślenia o domu, w którym najważniejsze nie jest to, jak prezentuje się na zdjęciu, lecz jak dobrze się w nim żyje.
