Na co dzień trudno do nich zajrzeć. To właśnie w tych wnętrzach powstawały niezwykłe dzieła, a do dziś zachowały się szkice, fotografie, narzędzia i osobiste archiwa twórców. Już 17 i 18 października podczas II Festiwalu Pracowni Historycznych w Warszawie będzie można odwiedzić 21 miejsc związanych m.in. z Magdaleną Abakanowicz, Wandą Czełkowską, Rajmundem Ziemskim i Tadeuszem Rolkem. W programie wystawy, oprowadzania i warsztaty, a udział w wydarzeniu jest bezpłatny.
Warszawskie pracownie artystów otwierają się dla zwiedzających
Ukryte w mieszkaniach, oficynach, suterenach i warszawskich kamienicach przez lata były miejscami codziennej pracy wybitnych polskich artystów. Zachowały się w nich nie tylko dzieła sztuki, ale także oryginalne wyposażenie, dokumenty, fotografie i przedmioty towarzyszące twórcom. Dziś te wyjątkowe przestrzenie są żywymi archiwami polskiej kultury i pozwalają odkrywać mniej znaną, artystyczną historię stolicy.
Właśnie do tych miejsc zaprasza II Festiwal Pracowni Historycznych, który odbędzie się 17 i 18 października 2026 roku. Wydarzenie organizowane z inicjatywy Fundacji Rajmunda Ziemskiego i opiekunów warszawskich pracowni historycznych ma na celu popularyzację i ochronę artystycznego dziedzictwa Warszawy.
„Festiwal daje możliwość spotkania ze sztuką dokładnie tam, gdzie powstawała. Zachowane wnętrza, obrazy, rzeźby, fotografie, narzędzia i archiwalia pozwalają poznać nie tylko dorobek twórców, ale także ich warsztat, proces pracy i historie zapisane w tych przestrzeniach. To właśnie ich autentyczność sprawia, że możemy doświadczać historii sztuki w zupełnie inny sposób” – mówi Katarzyna Ziemska, organizatorka Festiwalu Pracowni Historycznych.
Pierwsza edycja wydarzenia przyciągnęła kilka tysięcy odwiedzających. W tym roku do festiwalu dołączyły kolejne miejsca, dzięki czemu publiczność będzie mogła zajrzeć aż do 21 historycznych pracowni artystycznych.
Co warto zobaczyć podczas II Festiwalu Pracowni Historycznych?
Jednym z najciekawszych punktów programu będzie wystawa „Magdalena Abakanowicz / Wanda Czełkowska” w pracowni Wandy Czełkowskiej przy ulicy Magazynowej. Zaprezentowanych zostanie 20 dotąd niepokazywanych obiektów Magdaleny Abakanowicz, zestawionych z rzeźbami Wandy Czełkowskiej. Dodatkową atrakcją będzie premierowy pokaz archiwalnego filmu Magdaleny Abakanowicz.
Miłośnicy fotografii powinni odwiedzić Pracownię Historyczną im. Tadeusza Rolke przy ulicy Madalińskiego. Wystawa „Wspomnienia. Rolke” pozwoli zobaczyć fotografie, które nie były dotychczas prezentowane publiczności.
W Pracowni Rodziny Jarnuszkiewiczów na Rynku Nowego Miasta przygotowano wystawę „Jak powstaje medal?”. Po raz pierwszy w udostępnionym magazynie pracowni będzie można obejrzeć gipsowe formy medali Jerzego Jarnuszkiewicza i poznać bliżej warsztat artysty.
Z kolei w Pracowni Malarskiej Rajmunda Ziemskiego przy Alejach Jerozolimskich pokazana zostanie wystawa „Kolor, który niesie napięcie”. Obok obrazów artysty z lat 90. znajdą się na niej rysunki z archiwum, prezentowane po raz pierwszy.
Na uwagę zasługuje również wystawa „Manifestacja natury. Bestiarium Jana Lebensteina” w Pracowni Lidii i Jana Bohdana Chmielewskich. Z prywatnych kolekcji wybrano prace przedstawiające zwierzęta i hybrydyczne bestie charakterystyczne dla twórczości Lebensteina. Ekspozycję przygotowano w 70. rocznicę jego pierwszej wystawy.
W programie znalazły się także „Korzenie – Maski – Oddech”, prezentujące twórczość trzech pokoleń rodziny Kann, oraz „Rozmowa z warszawskim pomnikiem” w pracowni fotograficznej Jagody Przybylak. Ta ostatnia wystawa zestawia współczesne spojrzenie Moniki Szpener na rzeźbę publiczną Warszawy z archiwum fotograficznym z 1986 roku.
Wszystkie wymienione wystawy będzie można oglądać w sobotę i niedzielę w godzinach 11:00–18:00.
Pracownia Malarska Rajmunda Ziemskiego. Fundacja Rajmunda Ziemskiego Ziemski Ar
Nie tylko wystawy. W programie wykłady, spotkania i warsztaty
Festiwal to również okazja, by poznać historie pracowni i artystów podczas oprowadzań kuratorskich, wykładów i spotkań.
W sobotę, 17 października, o godzinie 12:00 w pracowni Wandy Czełkowskiej odbędzie się wykład Ony Winogrodzkiej poświęcony twórczości rzeźbiarki. O 14:00 w pracowni Zbigniewa Maleszewskiego Rita Twardziak opowie o powojennej bohemie artystycznej Warszawy. O tej samej godzinie w pracowni TWORZYMY im. Stanisława Tworzydło zaplanowano warsztaty estampażu, czyli techniki wykonywania papierowych odbitek z płaskorzeźbionych płyt.
O godzinie 16:00 w Pracowni Karola Tchorka odbędzie się spotkanie z Katy Bentall, artystką związaną z tym miejscem. Liczba uczestników jest ograniczona, a bezpłatne wejściówki można pobrać na stronie Muzeum Warszawy.
W niedzielę, 18 października, o godzinie 12:00 zaplanowano wykład poświęcony twórczości Magdaleny Abakanowicz w pracowni Wandy Czełkowskiej. Tego samego dnia odbędą się również rodzinne warsztaty „Wspólna przestrzeń”, podczas których uczestnicy stworzą mozaiki z materiałów z recyklingu, inspirowane wnętrzami pracowni Lidii i Jana Bohdana Chmielewskich. Zajęcia przeznaczone są dla rodzin z dziećmi od 4. roku życia, a poprowadzą je Julia Robełek i dr Magdalena Furmanik-Kowalska.
Dla dorosłych przygotowano warsztaty ceramiczne „Maska”, podczas których uczestnicy wykonają autoportrety z gliny lub papier-mâché. Zajęcia odbędą się w pracowni rodziny Kann o 11:00 i 13:00.
Nie zabraknie także warsztatów z podstaw malarstwa chińskiego, wykładu o rzeźbiarzach powojennej Warszawy czy spotkania z Moniką Szpener, zaplanowanego na niedzielę na godzinę 17:00.
W obu dniach festiwalu będzie można również uczestniczyć w oprowadzaniach kuratorskich po wybranych pracowniach, poznając historie artystów i zachowanych w nich dzieł.
Udział w festiwalu jest bezpłatny, jednak na część warsztatów i spotkań obowiązują wcześniejsze zapisy lub bezpłatne wejściówki. Szczegółowy harmonogram oraz informacje o rezerwacjach dostępne są na stronie www.festiwalpracowni.pl.
Pracownia Wandy Czełkowskiej
Lista 21 pracowni, które będzie można odwiedzić w Warszawie
-
Pracownia Fundacji Marty Magdaleny Abakanowicz Kosmowskiej i Jana Kosmowskiego – ul. Bzowa 1
-
Pracownia Artystyczna Lidii i Jana Bohdana Chmielewskich – ul. Jagiellońska 56, lokal 1/1A
-
Pracownia Sztuki Konceptualnej Wandy Czełkowskiej – ul. Magazynowa 14A
-
Pracownia Emilii i Andrzeja Dłużniewskich – ul. Freta 53/55, lokal 7
-
Pracownia Fotograficzna Edwarda Grochowicza – ul. Marszałkowska 27/35, lokal 90B
-
Galeria Grażyny Hase – ul. Marszałkowska 6, lokal 2
-
Pracownia Rodziny Jarnuszkiewiczów – Rynek Nowego Miasta 21/23, lokal 1A
-
Pracownia Janusza Kaczmarskiego – al. Niepodległości 163, lokal 18
-
Pracownia Twórcza Rodziny Kann – ul. Mostowa 16/18, lokal 50
-
Pracownia Stowarzyszenia Artystów Ceramików Keramos – ul. Zygmunta Krasińskiego 29, lokal 202
-
Pracownia Twórczości Filmowej i Telewizyjnej im. Janusza Łęskiego – ul. Mostowa 9/9a, lokal 13
-
Pracownia i Galeria Plenerowa Rzeźb Zbigniewa Maleszewskiego – ul. Bugaj 15/17, lokal 2
-
Pracownia Ikon Michała Pieczonki – ul. Freta 27, lokal 5
-
Pracownia Fotograficzna Jagody Przybylak – ul. Piwna 31/33, lokal 14
-
Pracownia Historyczna im. Tadeusza Rolke – ul. Madalińskiego 38/40, lokal 14
-
Pracownia Janusza Stannego, Teresy Wilbik i Katarzyny Stanny – al. Jana Pawła II 36, lokal 5A
-
Pracownia Karola Tchorka. Miejsce Mariusza Tchorka i Katy Bentall – ul. Smolna 36, lokal 11
-
Pracownia Scenograficzna Małgorzaty Treutler – pl. Zamkowy 15/19, lokal 14
-
Pracownia TWORZYMY im. Stanisława Tworzydło – ul. Kazimierzowska 69, lokal 26
-
Pracownia Malarska Rajmunda Ziemskiego – Aleje Jerozolimskie 11/19, lokal 60C
-
Artystyczna Pracownia Twórcza Janiny Żylińskiej „Zgrodna” – ul. Piękna 31/37, lokal 16B
II Festiwal Pracowni Historycznych – najważniejsze informacje
Kiedy: 17–18 października 2026 roku (sobota i niedziela).
Gdzie: 21 historycznych pracowni artystycznych w różnych częściach Warszawy.
Wstęp: bezpłatny. Na wybrane warsztaty i spotkania obowiązują zapisy.
Szczegółowy program: www.festiwalpracowni.pl
Instagram: @festiwalpracownihistorycznych
Organizatorem wydarzenia jest Fundacja Rajmunda Ziemskiego, Ziemski Art. Partnerami są Muzeum Warszawy oraz Fundacja ORLEN im. Ignacego Łukasiewicza. Festiwal Pracowni Historycznych jest współfinansowany przez Miasto Stołeczne Warszawa.
Pracownia i Galeria Plenerowa Rzeźb Zbigniewa Maleszewskiego
Plakat II Festiwal Pracowni Historycznych