Gwiazdy botoks
Fot. adobe.stock.com
ze świata urody

Czy to już czas na botox?

Oto wszystko, co musisz o nim wiedzieć!

Marta Cieplak 2 października 2019 18:30
Gwiazdy botoks
Fot. adobe.stock.com

Rocznie wykonuje się na świecie ponad 6 milionów iniekcji toksyny botulinowej i nie ma drugiego zabiegu medycyny estetycznej, który byłby aż tak popularny. Nic dziwnego, skoro wskazań do jego zastosowania jest kilkadziesiąt! Razem z dr n. med. Lidią Majewską, lekarzem medycyny estetycznej, odpowiadamy na wszystkie pytania, jakie jeszcze możesz mieć na temat botoksu.

Botoks – co trzeba o nim wiedzieć?

„Wszystko jest trucizną i nic nie jest trucizną, bo tylko dawka czyni truciznę” – to powiedzenie Paracelsusa jest bardzo trafne w odniesieniu do toksyny botulinowej. Toksyna botulinowa, jeśli jest stosowana z wyczuciem i  z  umiarem, to jeden z najlepszych preparatów, jakie możemy zastosować, planując estetyczną korekcję twarzy. Toksynie botulinowej niesłusznie przypisuje się winę za efekt powodowania maski czy nadmiernego wypełnienia twarzy. Bardzo często pacjenci, przychodząc na pierwszą wizytę, mówią: „Wszystko, tylko nie ten preparat”. A  wynika to po prostu z nieznajomości tematu. Sam zabieg jest szybki, stosunkowo prosty i  niezbyt kosztowny, a efekt widoczny jest zawsze.

Powikłania po zastrzykach z toksyny botulinowej

Zabiegi z zastosowaniem toksyny botulinowej należą do wyjątkowo bezpiecznych. Oczywiście przy niezachowaniu procedur mogą wystąpić pewne powikłania, jak przy każdym zabiegu medycznym. Niewielka bolesność, mały obrzęk czy drobne sińce znikają jednak w  ciągu 2-3 dni po zabiegu. Schłodzenie skóry przed zabiegiem pomaga temu zapobiec. Może dojść również do przejściowego zwiotczenia mięśni sąsiadujących z miejscem podania. Zakres i częstotliwość działań niepożądanych zależą od dawki, miejsca podania, rodzaju preparatu, ale też doświadczenia lekarza. Dlatego toksynę botulinową powinni stosować lekarze odpowiednio przeszkoleni i  posiadający doświadczenie w  tym zakresie. Należy jednak podkreślić, że działania niepożądane toksyny botulinowej są całkowicie odwracalne i nie pozostawiają trwałych uszkodzeń.

Czym jest baby botoks?

Taki zabieg polega na podaniu mniejszej dawki substancji leczniczej, np. w okolice czoła czy kurzych łapek, często działając prewencyjnie. Poza tym niektórzy pacjenci chcą spróbować działania, a boją się większych dawek. To dobra droga do oswojenia się z działaniem preparatu. Dodatkowo pacjenci często proszą o zachowanie maksymalnej naturalności i nieporażanie wszystkich mięśni mimicznych. Wtedy miejsca iniekcji i dawkę dostosowuje się do życzenia.

Czy zabieg wstrzyknięcia botoksu poprawia nie tylko wygląd, ale i psychikę?

Ciekawostką jest to, że u pacjentów „estetycznych” równolegle do pożądanego wygładzenia zmarszczek uzyskano też znaczną poprawę nastroju po zastosowaniu toksyny. Dla wytłumaczenia tego zjawiska opisano kilka interesujących przyczyn, które prawdopodobnie udowadniają naukowo tę teorię. Hipoteza mimicznego sprzężenia zwrotnego mówi, że zmiana wyrazu twarzy może wpływać na stan emocjonalny. Niektóre wyrazy twarzy wiązałyby się wobec tego z pozytywnym, a inne –  z  negatywnym oddziaływaniem emocjonalnym i  ukrytym obciążeniem psychiki w wyniku ich długoterminowego wpływu. Badania wykazały, że podczas marszczenia gładzizny (lwia zmarszczka) aktywowane są obwody neuronalne, które modyfikują nasz podstawowy nastrój. Dzięki powodującemu chemiczne odnerwienie leczeniu toksyną botulinową można osłabić negatywne emocjonalne sprzężenie zwrotne, powodowane przez lwią zmarszczkę, i poprawić stan emocjonalny pacjenta. Badanie z 2012 roku potwierdza wpływ leczenia toksyną botulinową okolicy gładzizny na zmniejszenie objawów przewlekłej depresji. Poza tym czyż nie jest tak, że kiedy lepiej wyglądamy, to też lepiej się czujemy?

Lecznicze działanie toksyny botulinowej

Ma ona nie tylko zastosowania w medycynie estetycznej. Częste wskazanie do zastosowania toksyny botulinowej to nadpotliwość pach, dłoni czy stóp. Tutaj działanie toksyny trwa dłużej, pacjenci zazwyczaj pojawiają się na wizyty raz na rok. Zabieg jest wykonywany w  znieczuleniu miejscowym i trwa ok. 15 minut. Wstrzyknięcie toksyny powoduje całkowite zahamowanie wydzielania potu i zapachu na danym obszarze, co jest szczególnie ważne u  osób, dla których nadmierne pocenie się jest przyczyną skrępowania w relacjach zawodowych czy osobistych. Inne wskazania do stosowania: kurcz powiek, połowiczy kurcz twarzy i współistniejące ogniskowe dystonie; dystonia szyjna (kurczowy kręcz szyi), ogniskowa spastyczność w związku z dynamiczną stopą końską u dzieci z porażeniem mózgowym dziecięcym w wieku dwóch lat i starszych; poudarowa spastyczność stawu skokowego, nadgarstka i dłoni u dorosłych; idiopatyczna nadreaktywność pęcherza moczowego z objawami nietrzymania moczu, parciami naglącymi i częstomoczem u dorosłych, które nie odpowiadają wystarczająco na leczenie lekami antycholinergicznymi lub w przypadku nietolerancji takiego leczenia; nietrzymanie moczu u dorosłych z neurogenną nadreaktywnością wypieracza po stabilnych urazach rdzenia kręgowego poniżej odcinka szyjnego oraz u pacjentów ze stwardnieniem rozsianym; złagodzenie objawów migren spełniających kryteria migreny przewlekłej u dorosłych (bóle głowy dłużej niż 15  dni w miesiącu, z tego przez co najmniej 8 dni migrena) i  które nie odpowiadają wystarczająco na leki przeciwmigrenowe lub w przypadku nietolerancji takiego leczenia. Jak widać toksyna botulinowa ma bardzo szerokie spektrum działania i trudno byłoby ją zastąpić!

W jakim wieku można robić zastrzyki z botoxu?

FDA podaje, że zabiegi można wykonywać u osób między 18 a 65 rokiem życia. Dolna granica wiekowa w przypadku zastosowań estetycznych toksyny jest oczywiście zrozumiała, natomiast należy nadmienić, że toksynę botulinową z powodzeniem stosuje się u małych dzieci z mózgowym porażeniem dziecięcym dla korygowania spastyczności mięśni.
Z kolei górna granica wieku (we wskazaniach estetycznych) wynika ze zmniejszonego napięcia mięśniowego u starszych osób czy np. z chorób ogólnych w tym wieku i stosowania wielu innych leków. O zastosowaniu toksyny u danego pacjenta decyduje lekarz po rozważeniu korzyści i potencjalnych zagrożeń, dlatego również u pacjentów 65+ możemy stosować toksynę botulinową z dobrym efektem.

Jak długo utrzymują się efekty po zabiegu?

Pierwsze efekty kliniczne po zastosowaniu preparatu z reguły pojawiają się po upływie 3 do 10 dni. Po około 2 tygodniach dochodzi do maksymalnego działania. Wygładzenie zmarszczek jest przejściowe i mija po 3-4 miesiącach, ponieważ odwracalne uszkodzenie synaps przez toksynę botulinową ulega naprawieniu i zastąpieniu nowymi powstającymi synapsami. Trwałą poprawę, szczególnie w przypadku przewlekłej hipertrofii mięśni marszczących brwi, osiąga się z reguły tylko dzięki zaplanowaniu leczenia długoterminowego. Ponowne zabiegi w obrębie gładzizny przez rok do 2 lat w cyklach co 4 miesiące wspomagają działanie i prowadzą do wygładzenia zmarszczek oraz unormowania hipertroficznych partii mięśni. W okolicy brwi i w obrębie czoła czasem należy się liczyć z koniecznością dodatkowych iniekcji korygujących w celu optymalizacji efektu leczenia. Efekt kliniczny może jednak ze względu na zmienne czynniki, takie jak odpowiednia zmiana zachowania (mniejsze marszczenie) czy atrofia mięśni, na skutek długotrwałego stosowania utrzymać się dłużej. Krótszy efekt obserwujemy u osób bardziej mimicznych czy wtedy, gdy zastosujemy mniejszą dawkę.

Gwiazdy botoks
Fot. adobe.stock.com

Przeciwskazania do stosowania toksyny botulinowej

Poza nadwrażliwością na substancję aktywną – toksynę botulinową typu A lub jakąkolwiek substancję pomocniczą leku – przeciwwskazania stanowią:
● choroby nerwowo-mięśniowe, jak miasthenia gravis, zespół Lamberta-Eatona
● uczulenie na substancję aktywną lub substancje pomocnicze
● zakażenia w okolicy planowanych wstrzyknięć
● koagulopatie
● leczenie lekami przeciwzakrzepowymi
● leki, takie jak antybiotyki aminoglikozydowe (gentamycyna, spektynomycyna, tobramycyna, netylmycyna, amikacyna)
● leki działające na przewodnictwo nerwowo-mięśniowe (na przykład leki zwiotczające mięśnie, typu tubokuraryny), bo mogą wzmacniać działanie toksyny botulinowej
● ze względu na brak wystarczających danych toksyna botulinowa nie powinna być również stosowana w okresie ciąży i laktacji
● dysmorfofobia i nadmierne oraz nierealne oczekiwania pacjenta co do zmiany wyglądu też są przeciwwskazaniem.

Historia toksyny botulinowej

Toksyna botulinowa w swojej pierwotnej formie jest bardzo skuteczną neurotoksyną, która została odkryta ponad 150 lat temu jako sprawca wielu zagrażających życiu zatruć pokarmowych, nazywanych botulizmem. Jest toksyną wytwarzaną przez bakterię Clostridium botulinum. To najsilniejsza dotychczas poznana trucizna, może powodować śmierć już po podaniu nawet niewielkiej dawki. Zagrażająca życiu dawka jest dwa miliony razy mniejsza niż zagrażająca życiu dawka kurary i tysiąc razy mniejsza niż groźna dla życia dawka toksyny tężcowej.
Biologicznie aktywna toksyna blokuje przewodnictwo połączeń nerwowych i powoduje przejściowe chemiczne odnerwienie zakończeń nerwowych. Zakłócenie przewodzenia bodźców może prowadzić przy leczniczym zastosowaniu toksyny do przejściowego unieruchomienia wybranych mięśni, a w przypadku zatrucia – do zatrzymania oddechu w wyniku porażenia mięśni oddechowych. Zrozumienie mechanizmów działania toksyny botulinowej pozwoliło na jej zastosowanie w nowoczesnej medycynie. Poza zastosowaniem w leczeniu różnych chorób neurologicznych toksyna botulinowa używana jest przede wszystkim w kosmetycznej korekcji zmarszczek mimicznych.
Wraz z opisem oddziaływania toksyny botulinowej na przewodnictwo nerwowo-mięśniowe w połowie lat 20. XX wieku zaczęto interesować się jej ewentualnym działaniem leczniczym. Testy przeprowadzone przez Scotta w latach 80. udowodniły terapeutyczne korzyści wynikające z zastosowania tego białka najpierw w leczeniu chorób neurologicznych i dystonii mięśniowych. W 1989 roku preparat toksyny botulinowej o nazwie Botox® uzyskał dopuszczenie do leczenia zeza, połowicznego kurczu twarzy i kurczu powiek. W bardzo krótkim czasie ta substancja aktywna rozpoczęła szybką karierę w medycynie estetycznej. Przypadkowo małżeństwo lekarzy Carruthers odkryło „efekt uboczny” iniekcji toksyny botulinowej w okolicy oczu, który polegał na wygładzeniu zmarszczek po pierwotnym zastosowaniu do leczenia kurczu powiek. Na skutek publikacji Carruthersów w latach 90. nastąpił gwałtowny wzrost zastosowania toksyny botulinowej w celach kosmetycznych. 

Wideo

Dziś wypada 3. rocznica ich ślubu. Oto historia miłości Agnieszki i Piotra Woźniak-Staraków

Polecamy

Top

Magazyn VIVA!

Bieżący numer

Wydanie de Luxe VIVA!, a w nim: ANJA RUBIK o tym, jak się czuje w roli singielki i o planach na przyszłość. Intymna sesja KINGI KORTY z synkiem GREYSONEM i inspirująca rozmowa na temat późnego macierzyństwa. Skandalista i geniusz – ELTON JOHN. RODZINA KOKCZYŃSKICH, właścicieli Park Cafe w Konstancinie, o tym, jak stworzyć „fajne miejsce”.