Genialny artysta, miłośnik jamników i nikotyny. Odszedł David Hockney - złoty chłopiec i ukochany artysta Wielkiej Brytanii
Świat stracił dziś jednego z najwybitniejszych i najbardziej niepokornych współczesnych artystów. Na miesiąc przed swoimi 89. urodzinami odszedł David Hockney - malarz, rysownik, grafik, fotograf, scenograf, a prywatnie miłośnik jamników i niepoprawny palacz. W 2018 roku jego obraz został wylicytowany za kwotę ponad 90 milionów dolarów i stał się najdroższym sprzedanym dziełem żyjącego artysty. W dniu śmierci wybitnego twórcy przypominamy tekst, który ukazał się w 2024 roku w magazynie VIVA! Lifestyle.
Pisanie o Davidzie Hockneyu jest naprawdę ciężkim kawałkiem chleba. W jego biografii nie znajdziemy skandali, prób samobójczych czy załamań nerwowych (nieliczne przykłady przeczące tej tezie skrzętnie zgromadziłem i przedstawię w swoim czasie). Artysta nie żył nigdy w biedzie, a można wręcz powiedzieć, że zawsze miał dobrą rękę do nieruchomości. Hockney nie był niszczony przez krytykę ani porzucony przez któregoś z licznych partnerów i kochanków. Jego życiorys to już prawie dziewięć dekad niekończących się sukcesów i uwielbienia. Jeśli tracił zainteresowanie jakąś formą twórczości, płynnie przechodził do kolejnej. I za nią też był chwalony przez najbardziej wpływowych recenzentów. Co tam chwalony! Wręcz wychwalany! Funkcjonował w świecie wysokiej sztuki, lecz jednocześnie miał niemalże status gwiazdy pop. Imprezował z Trumanem Capote, Mickiem Jaggerem i Manolo Blahnikiem. Który inny malarz wzbudził zainteresowanie serwisów plotkarskich? I to swoim obrazem? Udało się to właśnie Davidowi Hockneyowi, kiedy w 2023 roku zaprezentował portret Harry’ego Stylesa. Artysta miał wtedy 86 lat! Ale czy z tego powodu, że jego życie było usłane angielskimi różami, nie zasługuje na tekst? Dwa początki A zatem zaczynamy. Może tak… Na początku lat 60. dwudziestoparoletni David Hockney zobaczył reklamę farb do włosów firmy Clairol. Padało w niej pytanie: „Is it true blondes have more fun?”, czyli „Czy to prawda, że blondynki bawią się lepiej?”. Hasło najwyraźniej przekonało Hockneya, bo przefarbował się na blond. Wyglądał jak pulchniejszy brat Andy’egoWarhola, ale miał w nosie oskarżenia o naśladownictwo. Gdy chodziło o frajdę, zabawę i radość, nie uznawał kompromisów. Tak samo było ze sztuką. Dużo później tłumaczył: „Współczesna twórczość wydaje mi się chłodna. Konceptualizm jest dla mnie pusty i całkowicie bezsensowny. Jest mi po prostu obcy. Zobaczyć nową sztukę to znaczy ją poczuć. Wielu krytyków uważa, że coś jest sztuką, jeśli jest nudne. A jeśli nie jest nudne, to nie może być sztuką. Moim zdaniem jest na odwrót. Jeśli coś jest nudne, to najprawdopodobniej nie jest sztuką, a jeśli porusza i zaciekawia, to jest prawdopodobnie dobrą sztuką. Wierzę w to, że sztuka powinna sprawiać przyjemność. Wokół jest tyle cierpienia – moją powinnością jako artysty jest przezwyciężać jego jałowość. Wierzę, że malarstwo może zmieniać świat”. Można by oczywiście zacząć tekst o tym wyjątkowym malarzu zupełnie inaczej. Na przykład tak… Oglądanie wystaw stało się sportem ekstremalnym. Kilometrowe kolejki, internetowe zapisy na bilety. Trudno dostać się do paryskiego Luwru, hamburskiej Kunsthalle czy rzymskiej Galerii Borghese. Ale największe tłumy w historii współczesnego przemysłu kulturalnego można było oglądać w 2017 roku przed londyńską Tate Britain. Ekspozycja gromadziła imponujący zbiór obrazów, rysunków, fotografii i wideo, których autorem był obchodzący wtedy 80. urodziny brytyjski artysta David Hockney. Nie zabrakło na wystawie najbardziej znanych jego prac: podwójnego portretu pisarza Christophera Isherwooda i malarza Dona Bachardy czy pełnej słońca kalifornijskiej serii basenowej. Zdaniem krytyków charakteryzuje je „swobodna elegancja i niezmącona świetlistość”. A ona, jak wiadomo, bywa szczególnie poszukiwana nie tylko w deszczowym Londynie. Jednym z widzów wystawy był polski grafik i pisarz Marcin Wicha. On też zderzył się z trudnościami natury organizacyjnej: „Podobno w powszednie dni bywa tu mniej ludzi. Teraz kolejka zaczynała się już na ulicy. Po wejściu do środka mijała kasę, pokonywała kontrolę biletów i ciągnęła się dalej od obrazu do obrazu. Wewnątrz poruszała się wolniej i trochę lunatycznie z powodu słuchawek (audioprzewodnik ustalał choreografię). Wystawa nosiła tytuł »David Hockney. Sześćdziesiąt lat pracy«. Plakaty obiecywały żółto-czerwoną ziemię i niebo o barwie żelu do kąpieli. Obrazy przyjemne i atrakcyjne jak wspomnienia z lat 60. I chyba nikt nie był zawiedziony. Jednak ekspozycja opowiadała o czymś więcej. Kluczowym słowem okazała się »praca«, wysiłek szukania narzędzi i środków wyrazu. Zupełnie się tego nie spodziewałem zwiedziony przystępnością malarstwa Hockneya. Zresztą i tak przede wszystkim chciałem znaleźć dwa jamniki. Nazywały się Stanley i Boodgie”. Marcin Wicha znalazł psy. I napisał o tym z właściwą sobie erudycją; „Nikt nie wie, jak miał na imię szczygieł Fabritiusa, zając Dürera czy tchórzofretka Damy. U Hockneya zwierzęta nie są anonimowe. Najsłynniejszy przykład to »Państwo Clark z Percym«, podwójny, a w zasadzie potrójny portret z lat 70. Co prawda w 2005 roku pani Clark ujawniła prasie, że eleganckie stworzenie na kolanach pana Clarka to kotka Blanche (prawdziwy Percy był kocurem ze skłonnością do tycia), ale Hockney odparł, że »Państwo Clark z Blanche« nie brzmiałoby tak dobrze. »A zresztą to mój tytuł« – dodał”. Co więcej, nasz artysta odnalazł w twórczości Hockneya odtrutkę na trudy własnej edukacji w akademii sztuk pięknych: „Polskie uczelnie artystyczne tkwiły w lepkim uścisku koloryzmu. W ciągu tych kilku lat, gdy chciałem zostać malarzem, zdążyłem się dowiedzieć, że w obrazie nie może być anegdoty (literatura, a fuj!). Że kolor nie może być jaskrawy. Że farbę trzeba kłaść grubo, im grubiej, tym lepiej. Malować należy olejno i koniecznie na płótnie, wcześniej poddanym różnym odrażającym zabiegom. Najgorsze było nakładanie kleju kostnego”. A u brytyjskiego mistrza wyglądało to zupełnie inaczej! Była w nich przyjemność, radość, żadnej udręki i cierpienia: „Nie nudź – odpowiadały obrazy Hockneya. – Weź aparat, zrób zdjęcie. Masz dość farb olejnych? Spróbuj akrylu”. W 1964 roku ku Hockney wyjechał z Europy. „Zamieszkał w Kalifornii, gdzie pogoda była jak drut (…). Jednak najważniejszą cechę swojego malarstwa przywiózł z domu. Był nią fundamentalny brak pokory”, zauważał zachwycony tym brakiem Wicha. Bardzo duży plusk Skoro początek, a nawet dwa, mamy już za sobą, możemy kontynuować opowieść bardziej klasycznie. David Hockney urodził się w 1937 roku w Bradford w angielskim hrabstwie Yorkshire jako czwarte z pięciorga dzieci księgowego Kennetha Hockneya. Jego ojciec ze względu na swoje przekonania odmówił służby wojskowej w czasie II wojny światowej. Jego matka Laura, pobożna metodystka i wegetarianka, też była osobą o nieugiętych zasadach. Jak się szybko okazało, ich syn David raczej tych zasad nie lubił. Uczył się w Wellington Primary School i Bradford Grammar School. Uczniem był dosyć trudnym. Bardziej zainteresowanym kontaktami z kolegami niż nauczycielami i arytmetyką. Ale jego talent był tak ewidentny, że wybaczano mu naprawdę wiele. David Hockney wiedział, że chce zostać artystą już w wieku 11 lat. Ten cel skłonił go do zapisania się do Bradford School of Art w 1953 roku, a następnie do kontynuowania nauki w RoyaCollege of Art w Londynie. Już pod koniec pobytu w Bradford sprzedał pierwszy obraz – „Portret mojego ojca”, który był wystawiony w Leeds Art Gallery. Kilka lat później, w 1961 roku, jego prace zostały zaprezentowane na przełomowej wystawie „Młodzi współcześni” obok prac kolegi ze studiów, Petera Blake’a (zaprojektował słynną okładkę albumu The Beatles „Sgt. Pepper’s Lonely Hearts Club Band”). To wtedy pop-art eksplodował na brytyjskiej scenie artystycznej i rzucił wyzwanie konserwatywnym brytyjskim krytykom. Szokował również w inny sposób. Gejowską tematyką swoich prac. Homoerotyzm nie sposób przeoczyć na przykład w "Cleaning Teeth, Early Evening (10 pm) W11” („Czyszczenie zębów, wczesny wieczór (22.00) W11”) z 1962 roku, w którym dwie istoty przypominające strąki zaspokajają się nawzajem, a ich genitalia są przedstawione jako czerwone tubki pasty Colgate. Żeby zrozumieć odwagę podobnych obrazów, trzeba przypomnieć, że kontakty homoseksualne zostały zalegalizowane w Anglii i Walii w 1967 roku, w Szkocji w 1980 roku, a w Irlandii Północnej w 1982.„Publiczna manifestacja” orientacji homoseksualnej nadal pozostawała zakazana w całej Wielkiej Brytanii, przepis ten zniesiono w… 2000 roku. Owszem, przed Hockneyem byli już na Wyspach jawnie homoseksualni artyści, tacy jak wielki Francis Bacon. Ale jego sztuka była mroczna i zanurzona w cierpieniu. Hockney stawał po stronie radości i zabawy. Wróćmy jednak do szacownej Royal College of Art. Od początku swojej drogi David Hockney mocno wierzył, że jego sztuka tłumaczy się sama i nie potrzebuje komentarza. W 1962 roku, by ukończyć uczelnię, musiał namalować modela z natury i napisać esej o swojej pracy. W ramach protestu Hockney zdecydował się stworzyć obraz zatytułowany „Life Painting for a Diploma” („Malowanie życia do dyplomu”). Napisania tekstu jednak stanowczo odmówił. Royal College of Art groziło i prosiło. Jednak popularność tego studenta szybko rosła, a jego talent był więcej niż oczywisty, co nie pozostawiło uczelni innego wyjścia, jak tylko… zmienić własny regulamin. Odtąd praca eksplikująca własną twórczość przestała być obowiązkowa. Jak już wiemy, w 1964 roku David Hockney przeprowadził się do Stanów Zjednoczonych, a konkretnie do Los Angeles. Zaczął wchłaniać kolory Kalifornii, malować pełne światła krajobrazy, najsłynniejsze baseny w Los Angeles i życie pełne nieznanej w Anglii swobody. Tam też zainteresował się fotografią polaroidową. W tym okresie powstało wiele jego najsłynniejszych dzieł, m.in. „A Bigger Splash” z 1967 roku. Oprócz kultowych krajobrazów i przedstawień skąpanych w słońcu basenów David Hockney skupiał się także na swoich ukochanych portretach. Rzadko przyjmował zlecenia, wolał malować członków rodziny, przyjaciół czy nieznajomych, których prosił o pozowanie. Pod koniec lat 60. Hockney zafascynował się portretami podwójnymi. W 1972 roku stworzył swoje prawdopodobnie najbardziej znane dzieło – tak się składa, że łączy ono dwa jego ulubione tematy: basen i portret podwójny. „Portrait of an Artist (Pool with Two Figures)” przedstawia pływającą pod wodą postać męską oraz swego byłego kochanka, malarza Petera Schlesingera. I tu muszą się państwo przygotować na spory szok. Ta słoneczna, lecz w pewien nieuchwytny sposób melancholijna scena nie rozgrywa się wcale w Kalifornii. To słońce i krajobraz francuskiegoSaint-Tropez! A jeśli chodzi o melancholię, „Portret artysty...” bywa czytany jako metafora rozstania, oddalenia czy rozpadu związku. Zbliżający się pod wodą do Schlesingera mężczyzna to przecież nie Hockney. On obserwuje sytuację z boku i uwiecznia ją na płótnie... Ten wyjątkowy obraz został po raz pierwszy sprzedany za 18 tysięcy dolarów. W listopadzie 2018 roku trafił na pierwsze strony gazet, ponieważ został wylicytowany za kwotę ponad 90 milionów dolarów, stając się najdroższym sprzedanym dziełem żyjącego artysty. Wyjątki od reguły Nie, nie zapomniałem. Przyszedł czas, by ujawnić fakty, które przeczą mojej początkowej tezie o życiu bez skazy, które jest od prawie 90 lat udziałem naszego bohatera. Na przykład nie zawsze otrzymywał same pochlebne recenzje. Zwłaszcza ostatnio i zwłaszcza, gdy chodziło o prace wykonane za pomocą iPada czy iPhone’a. Wystawa w londyńskim Tate z 2017 roku, która oczarowała Marcina Wichę, nie wszystkim się podobała. Szczególnie okrutny był uznany krytyk „The Guardian” Adrian Searle: „Jest coraz gorzej. Jego niedawne połączenie malarstwa i fotografii cyfrowej to sprytny pomysł, ale artystyczna katastrofa. Miałem nadzieję, że nigdy więcej nie zobaczę jego filmu z 2012 roku, na którym ludzie żonglują i kręcą hula-hoop, a tu jest przy samym wejściu na wystawę. To zniechęca, zanim jeszcze naprawdę zaczniesz. Wesoła muzyka na akordeon sprawia, że mam ochotę uciec i więcej nie wrócić”. Jednak podobne opinie nigdy nie robiły na Hockneyu żadnego wrażenia. Mimo to pewnych zdarzeń nie mógł w podobny sposób lekceważyć. W 2013 roku wrócił do Los Angeles po ośmiu latach spędzonych w Bridlington w angielskim hrabstwie Yorkshire. Wrócił, choć wcale nie chciał, bo właśnie tam rozpoczął tak owocną przygodę z nowymi technologiami. Jednak po pierwsze, we wrześniu 2012 roku Hockney miał udar. Jak zwykle rano poszedł kupić gazetę, ale tego dnia nie był w stanie dokończyć zdania. Po drugie, w marcu kolejnego roku jeden z jego asystentów, 23-letni Dominic Elliott, będąc pod wpływem narkotyków, wypił środek do czyszczenia odpływów. Pogorszyła się też dziedziczna głuchota Hockneya i komunikowanie się z nim stało się prawdziwą sztuką… Ale proszę się nie denerwować! David Hockney korzystnie sprzedał nieruchomość w Bridlington i odnalazł spokój w Los Angeles. Poczucie bezpieczeństwa w jego rezydencji ze słonecznym basenem daje mu też świadomość posiadania dwóch tysięcy papierosów marki Camel. Bo jeśli państwo jeszcze tego nie wiedzą, malarz jest zatwardziałym nikotynistą i obrońcą praw palaczy. Jak zakończyć tekst o kimś tak wyjątkowym? Mam dwie propozycje. Pierwsza z nich to cytat dotyczący sztuki i kondycji artysty, a w szczególności artysty Davida Hockneya: „W pewnym sensie maluje się tylko dla siebie. Nie mam pojęcia, co miałbym robić, gdybym nie mógł malować. Myślę, że gdybym nie pracował, oszalałbym”. W drugim zakończeniu David Hockney opowie nam dowcip, tak jak to zrobił w jednym z licznych poświęconych sobie filmów dokumentalnych. „Przychodzi facet do lekarza i mówi: »Panie doktorze, chciałbym żyć wiecznie«. Lekarz na to: »Proszę przestać pić, palić, uprawiać seks, chodzić na późne kolacje z przyjaciółmi. A właściwie w ogóle pozbyć się przyjaciół i rodziny«. Pacjent: »Dzięki temu będę żyć wiecznie?«. Lekarz: »Nie, nie. Ale tak wygląda życie, którego pan pragnie!«. Dobre, co? (kaszel palacza) Naprawdę dobre!”
Nieznane obrazy Wojciecha Fangora w Warszawie. Wystawa, która odsłania tajemnice kosmosu
Nieznane obrazy, kosmiczne inspiracje i historia, która powraca w nowym kontekście. W Warszawie otwiera się wystawa ukazująca Wojciecha Fangora z zupełnie innej perspektywy – jako artystę sięgającego poza granice widzialnego świata.
„STARS. FANGOR. SYLWESTROWICZ” to nie tylko prezentacja prac, lecz intensywny dialog dwóch artystów – w tym prof. Arkadiusza Sylwestrowicza, wieloletniego znajomego Wojciecha Fangora i jego rodziny – łączący naukę, intuicję i współczesną energię w jednym doświadczeniu. Z inspiracji Heweliuszem W przestrzeni Centrum Bankowo-Finansowego Nowy Świat S.A. w Warszawie odbędzie się wystawa – projekt budujący dialog między sztuką, nauką i wyobraźnią. Ekspozycja będzie otwarta dla zwiedzających od 27 czerwca do 28 lipca. Na ekspozycji zaprezentowana zostanie kolekcja prac Wojciecha Fangora inspirowanych postacią Jana Heweliusza. Artysta sięga do kosmicznych map i idei porządkowania wszechświata, tworząc obrazy, które nie tyle przedstawiają rzeczywistość, ile ją współtworzą – budują doświadczenie przestrzeni, światła i percepcji. Jak pisał John Canaday na łamach The New York Times: „Fangor to wielki romantyk – tworzy nie według miary, lecz poprzez połączenie intuicji i eksperymentu. Odwołuje się nie do rozumu, lecz do naszej tęsknoty za tajemnicą.” W tym sensie jego twórczość można odczytywać jako próbę dotknięcia tego, co niewidzialne. Fangor odkrywa przed nami nieznane plany nieba Heweliusza – tajemnicze, pełne symboliki i niedopowiedzeń, pozostawiające przestrzeń dla indywidualnej interpretacji. Prace pochodzą z ostatniego cyklu malarskiego, który stworzył w 2014 roku. Artystyczny dialog dwóch geniuszy Drugim głosem wystawy jest prof. Arkadiusz Sylwestrowicz – artysta będący dziś w wyraźnej ofensywie na scenie międzynarodowej. Po sukcesie na Biennale Sztuki w Cuenca (Ekwador), gdzie prezentował projekt „Nuevo Tribu”, oraz ocenzurowanej wystawie w Chile, Sylwestrowicz pokazuje prace, które wchodzą w bezpośredni dialog z twórczością Fangora. To dialog szczególny – nie tylko formalny, ale i osobisty. Sylwestrowicz znał Wojciecha Fangora i pozostawał z nim w relacji twórczej. Jego obrazy nie są reinterpretacją, lecz kontynuacją rozmowy – prowadzonej językiem współczesności, energii i napięcia formy. Wystawa „STARS. FANGOR. SYLWESTROWICZ.” staje się spotkaniem dwóch artystów – dwóch wrażliwości, dwóch sposobów rozumienia przestrzeni i obrazu. To opowieść o przekraczaniu granic poznania i o tym, jak sztuka – podobnie jak nauka – próbuje uchwycić to, co pozostaje poza zasięgiem. Wystawa skierowana jest do tych, których fascynuje niebo, gwiazdy i tajemnica, a także do osób ciekawych twórczości Wojciecha Fangora nieznanej szerokiej publiczności. Mecenas wystawy: Totalizator Sportowy Właściciel Marki LOTTO Organizatorzy: FANGOR FOUNDATION,GI Media, Fundacja Art Forma, John Weston Group Partnerzy: APART, CBF
Zilustrował setki książek, zna go cała Polska. Mało kto wie, jakie tajemnice skrywało jego życie
Szymon Kobyliński był kimś więcej niż grafikiem. To człowiek-instytucja, gawędziarz z krwi i kości, który rysunkiem tłumaczył świat. W 24. rocznicę jego śmierci wracamy do historii artysty, który zilustrował setki książek i zostawił po sobie coś więcej niż obrazy – sposób myślenia o kulturze.
Urodził się 22 maja 1927 roku w Warszawie i – jak sam przyznawał – właściwie nigdy z niej nie wyszedł emocjonalnie. To właśnie miasto, jego język, rytm i pamięć stały się dla niego punktem odniesienia. Kobyliński nie tylko tworzył – on opowiadał. A robił to tak, że chciało się słuchać bez końca. Szymon Kobyliński – warszawski chłopak, który „udawał starszego” Szymon Kobyliński dorastał w świecie, w którym język miał znaczenie niemal rytualne. Wychowany w inteligenckim domu, chłonął nie tylko sztukę, ale też sposób mówienia i myślenia o Polsce. Już jako młody chłopak wyróżniał się erudycją i pewną teatralnością, która z czasem stała się jego znakiem rozpoznawczym. Jak wspominał po latach w audycji Bogumiły Prządki z cyklu „Zapiski ze współczesności” (PR, 2001): „Udawałem zawsze starszego. Nabrał się na to między innymi Tuwim (…)”. To nie była tylko anegdota – to był styl bycia. Kobyliński od początku „wchodził w epoki”, chłonął historię tak intensywnie, że – jak sam sugerował – przestawała mieć dla niego tajemnice. Potrafił rozmawiać o wydarzeniach, których nie mógł pamiętać, jakby naprawdę w nich uczestniczył. Dzieciństwo zapisane zapachem i językiem Jego wspomnienia z przedwojennej Warszawy mają niemal filmowy charakter. Nie opowiadał o niej w datach ani wydarzeniach – opowiadał ją przez zmysły. Zapachy sklepów, dźwięki ulic, język ludzi – wszystko to budowało jego wewnętrzny obraz miasta. W tej samej audycji mówił: „Zapachów pamiętam niesłychanym mnóstwo (…) byłem jak wyżeł, wracałem ze szkoły i wąchałem”. To właśnie ta niezwykła pamięć zmysłowa sprawiła, że jego późniejsze opowieści były tak sugestywne. Słuchacz nie miał poczucia, że słucha historii – raczej, że zostaje do niej zaproszony. Czytaj też: Powtarzał, że jest pośrednim uczniem Matejki. Bohdan Butenko stworzył postaci Gapiszona, Kwapiszona, Gucia i Cezara, które pokochała cała Polska Wojna – historia, która nie chciała się skończyć Wybuch II wojny światowej brutalnie przerwał jego młodość. Okupację spędził pod Warszawą, a pod koniec wojny wstąpił do Armii Krajowej. Służył w 10 pułku piechoty „Bażant”, działającym w okolicach Żyrardowa. Najbardziej bolesnym doświadczeniem była jednak niespełniona próba dotarcia do walczącej Warszawy podczas Powstania. Jak mówił po latach: „To zadra potworna w moim życiorysie”. To zdanie, krótkie i bezpośrednie, mówi wszystko o ciężarze tamtej chwili. O poczuciu niespełnienia, które zostało z nim na zawsze. Matura z karabinem na plecach Jego biografia to gotowy scenariusz filmowy. Tajne komplety, konspiracja, a potem egzamin zdawany w cieniu powojennej rzeczywistości. W lutym 1945 roku zdał małą maturę – jak sam wspominał, z karabinem na plecach. „Z tym karabinem na plecach (…) odbył się egzamin”. To zdanie nie potrzebuje komentarza. Pokazuje, jak bardzo jego pokolenie zostało zmuszone do przyspieszonego dorastania. Szymon Kobyliński – studia, które nie były najważniejsze Po wojnie rozpoczął studia na Akademii Sztuk Pięknych w Warszawie oraz historię sztuki na Uniwersytecie Warszawskim. Żadnego z tych kierunków nie ukończył, ale w jego przypadku dyplom nigdy nie był wyznacznikiem wartości. Znacznie ważniejsze okazały się spotkania z ludźmi i doświadczenia, które ukształtowały jego sposób myślenia o sztuce i świecie. Jednym z najważniejszych był kontakt z Bronisławem Wojciechem Linkem. Lekcja godności od mistrza – kim był Bronisław Wojciech Linke i czego nauczył Kobylińskiego Bronisław Wojciech Linke był malarzem i artystą o silnej, niezależnej osobowości, który tworzył w trudnych realiach powojennej Polski. Dla Kobylińskiego stał się kimś więcej niż autorytetem artystycznym – był przewodnikiem po świecie, w którym łatwo było stracić orientację. Kobyliński wspominał: „On mnie pouczał, jak należy dać sobie radę, zachowując godność i znając granice”. To była lekcja życia, nie tylko sztuki. Linke uczył go, jak funkcjonować w rzeczywistości PRL-u, nie tracąc przy tym własnych wartości. Jak być obecnym, ale nie podporządkowanym. W innym fragmencie tej samej audycji mówił: „Pokazywał mi, jak w tym strasznym (…) świecie nadal być człowiekiem”. W tych słowach zawiera się coś więcej niż wspomnienie mistrza. To zapis doświadczenia pokolenia, które musiało nauczyć się kompromisu, ale nie chciało zgodzić się na utratę tożsamości. Ilustracje Szymona Kobylińskiego – więcej niż rysunki Dorobek ilustratorski Kobylińskiego to około 300 książek. Ilustrował najważniejsze dzieła polskiej literatury – „Pana Tadeusza”, „Trylogię” – ale też książki historyczne, popularnonaukowe, podręczniki, a nawet publikacje z zakresu genetyki czy informatyki. To pokazuje skalę jego wyobraźni i elastyczność twórczą. Nie zamykał się w jednym stylu ani jednej tematyce. Każdy projekt traktował indywidualnie, dopasowując język rysunku do treści. Ale najważniejsze było jego podejście. W audycji mówił: „Ilustrowanie książek to pomoc ludziom, którzy chcą się czegoś dowiedzieć, jak wygląda świat często abstrakcyjny, ale ciekawy”. To zdanie odsłania jego filozofię pracy. Ilustrator nie był dla niego dekoratorem – był tłumaczem rzeczywistości. Kimś, kto pomaga zobaczyć to, co ukryte w słowach. Dlatego jego rysunki miały funkcję poznawczą. Ułatwiały zrozumienie epoki, kontekstu, sensu opowieści. W przypadku takich dzieł jak „Pan Tadeusz” czy „Trylogia” współtworzył wizualną pamięć tych tekstów dla całych pokoleń czytelników. Jego ilustracje trafiały do książek szkolnych, publikacji naukowych, antologii humoru i tekstów satyrycznych. Były obecne wszędzie – czasem niezauważalnie, ale zawsze znacząco. Gawędziarz, którego chciało się słuchać Kobyliński był nie tylko artystą, ale też niezwykłym opowiadaczem. W Polskim Radiu prowadził audycje „Pogwarki u Szymona” oraz „Wieczory u Kobylińskich”, w których dzielił się swoją wiedzą i refleksją. Miał dar, który dziś wydaje się rzadki – potrafił mówić o historii tak, jakby opowiadał o znajomych. Bez dystansu, bez nadęcia, za to z humorem i swobodą. Czytaj też: Rodzice nie chcieli, by został artystą a jego ilustracje zna każdy Polak. O jego karierze zadecydowała ta jedna rzecz Prywatnie – człowiek bliskości, nie wielkich podróży Był mężem Danuty Will i ojcem Macieja. W jego wypowiedziach często pojawiał się wątek rodziny – spokojny, ciepły, pozbawiony patosu. Mówił też o swojej niechęci do podróżowania i przywiązaniu do tego, co znane. Lubił swoje miejsca, swoją przestrzeń, swoją codzienność. W audycjach ujawniał się jako człowiek, który potrafił być zarówno błyskotliwym erudytą, jak i uważnym, czułym dziadkiem. Szymon Kobyliński – dorobek, który trudno zamknąć w liczbach Około 200 wystaw, setki ilustracji, działalność prasowa, radiowa i telewizyjna, książki autorskie. Do tego nagrody i odznaczenia, w tym Order Uśmiechu, który miał dla niego szczególne znaczenie. Był także jednym z prekursorów polskiego komiksu – już w 1957 roku zilustrował „Stary zegar”, pokazując, że potrafi odnaleźć się także w nowoczesnych formach przekazu. 24. rocznica śmierci Szymona Kobylińskiego – dlaczego wciąż o nim pamiętamy Szymon Kobyliński zmarł 15 kwietnia 2002 roku w Warszawie. Dziś mija 24. rocznica jego śmierci. Jego dorobek nie zniknął razem z nim. Wciąż jest obecny – w książkach, ilustracjach, wspomnieniach, nagraniach radiowych. Bo w jego pracy chodziło o coś więcej niż sztukę. O próbę zrozumienia świata i opowiedzenia go innym. Jak sam powiedział: „Ilustrowanie książek to pomoc ludziom, którzy chcą się czegoś dowiedzieć”. I może właśnie dlatego jego głos – choć dziś już tylko z archiwum – nadal brzmi tak przekonująco. Źródła: polskieradio24.pl, pl.wikipedia.org
Tak powstają statuetki Polskich Nagród Filmowych Orły. Odwiedziliśmy z kamerą pracownię ich twórcy
Dziś kolejni polscy artyści zostaną uhonorowani najważniejszymi statuetkami w polskim kinie. Mowa oczywiście o Polskich Nagrodach Filmowych Orły, które są wręczane od 28 lat. Laureaci co roku są inni, ale jedno się nie zmienia - statuetki od samego początku tworzy ten sam człowiek. A my mieliśmy okazję przyglądać się z kamerą jego pracy. Zobacz reportaż z pracowni Adama Fedorowicza
Niecała godzina drogi z centrum Warszawy, uliczki coraz bliższe gęstym lasom, podwórko ozdobione kilkoma rzeźbami. Jesteśmy u celu. To tu w miejscowości Otrębusy powstają statuetki Polskich Nagród Filmowych ORŁY. Ich twórca Adam Fedorowicz zaprosił nas z kamerą VIVY.pl do swojej pracowni… Kulisy powstania statuetki ORŁY — wideo Żeby prawie trzy dekady opiekować się orlimi nagrodami, trzeba było wygrać konkurs. Adam Fedorowicz wspomina go pełen emocji, bo zdecydowanie nie wszystko poszło po jego myśli. „Wszystko tak naprawdę zaczęło się od historii z plasteliną. Pamiętam, to było lato. Postanowiłem zgłosić swój projekt do konkursu. Zapakowałem go w kartonowe pudełko, ale nie przypuszczałem, że będzie jeździł przez pół dnia po Warszawie. Efektem tego było, że plastelina, z której wykonałem tamtego Orła, się rozpuściła. Zostały tylko druty, reszta się rozpłynęła. Dostałem telefon z pytaniem, czy jestem w stanie szybko całość odtworzyć, bo następnego dnia odbywała się prezentacja. Stanąłem na wysokości zadania i działałem przez całą noc. Na szczęście efekt był taki, że ten konkurs wygrałem”, opowiada VIVIE.pl rzeźbiarz, który pokazał nam swoją pracownię. Statuetki Orłów powstają w podziemnym pomieszczeniu, do którego artysta schodzi schodami swojego domu. Pytany o to, czy zawsze udawało mu się tworzyć bez niespodziewanym wyzwań, szybko przypomina sobie, że zarwanych nocy było znacznie więcej. „Tych historii trochę się zebrało. Na pewno pamiętam, że ciągnąłem pracę przez 24 godziny na dobę. Oczywiście z przerwami na posiłki, ale wszystko, żeby zdążyć na galę. Zawsze te statuetki dojeżdżały, czasem nawet jeszcze ciepłe”, śmieje się pan Adam przed naszą kamerą. Projekt statuetki zakładał wyeksponowanie cech świata filmu, lekkości i polskości. Wygląd nagrody doceniała głośno między innymi pani Grażyna Szapołowska, która opowiadała, że nigdy nie widziała i nie dostała piękniejszej statuetki. CZYTAJ TAKŻE: Orły 2025: te filmy powalczą o „polskiego Oscara”. Są niespodzianki Lata mijają, a niektórzy wciąż twierdzą, że wyniki plebiscytu nie są tajne i pan Adam dokładnie wie, czyje imiona i nazwiska wygrawerować na statuetkach jeszcze przed uroczystością. To jednak nieprawda. „Z tymi plotkami spotykam się od dawna, ale zaręczam, że koperty są otwierane bezpośrednio na gali. Dopiero wtedy wszyscy w jednym czasie poznajemy zwycięzców”, mówi nam Adam Fedorowicz i dodaje, że potem Orły wracają do jego pracowni i dopiero są poddawane spersonalizowanemu grawerowaniu. Zobaczcie cały materiał z pracowni rzeźbiarskiej Adama Fedorowicza. A galę wręczenia Polskich Nagród Filmowych ORŁY, podczas której będzie można podziwiać jego prace, można zobaczyć w poniedziałek 9 marca. Transmisja w Telewizji Polskiej.
Zarządza najpiękniejszym muzeum w Polsce i wychowuje troje dzieci. Jak to łączy? Jej sekret może zaskoczyć
Zarządza jednym z najważniejszych muzeów w Polsce, a jednocześnie codziennie mierzy się z wyzwaniami, które zna każda pracująca matka. Marianna Otmianowska opowiada o kulisach swojej pracy i o tym, co naprawdę daje jej równowagę.
Marianna Otmianowska – pierwsza dyrektorka Łazienek Królewskich – w rozmowie z Katarzyną Piątkowską pokazuje, że za stanowiskiem i prestiżem kryje się zwyczajne życie pełne kompromisów, wieczornych obowiązków i rodzinnych żartów. Mówi o pracy w świecie kultury, która nie kończy się o 16:00, o wsparciu męża i trojga dzieci oraz o dystansie, bez którego – jak przyznaje – trudno byłoby jej zachować równowagę między "bywaniem dyrektorką" a po prostu byciem człowiekiem. Dyrektorka Łazienek Królewskich o macierzyństwie i ambicji. Wywiad VIVA! [...] – Dzisiaj musi być Pani bizneswoman, psycholożką, socjolożką, historyczką sztuki, czyli po prostu kobietą orkiestrą. A może dyrygentką? Pewnie dlatego tak lubię filharmonię i koncerty. Orkiestra symfoniczna bardzo mi odpowiada (śmiech). – Zapomniałam o roli matki. Pani ma troje dzieci. Trudniej jest zarządzać Łazienkami Królewskimi czy domem? Jedno i drugie jest wielkim wyzwaniem (śmiech). – Pracuje Pani od 8 do 16? Niestety nie do 16, dlatego że w świecie kultury dużo się dzieje wieczorami. To jest wzajemna relacja pomiędzy różnymi instytucjami. Ja bywam u kogoś, ktoś bywa u nas. Możemy na siebie liczyć w różnych obszarach. Uważam, że kultura organizacji pomiędzy instytucjami wymaga, by się wspierać. – A co na to mąż i dzieci? Dzieci różnie. Pozwalają zachować zdrowy dystans do rzeczywistości. Mój syn potrafi mnie przekornie zapytać: „I co? Uważasz, że jesteś ważna przez chwilę?”. Mam dzieci w wieku 15, 10 i 5 lat. Najmłodszy syn twierdzi, że najwspanialsze muzeum to jest moje muzeum, ale po chwili dodaje, że jest jeszcze Muzeum Techniki. Dzieci bywają zmęczone moją pracą. Z drugiej strony lubią, że ja lubię to, co robię. Myślę, że to jest fajne. A jeśli chodzi o najbliższą rodzinę… bez ich wsparcia, w tym szczególnie mojego męża, nic by się nie wydarzyło. I bez zdrowego dystansu, którego wszyscy bardzo potrzebujemy. Wszelkie żarty moich dzieci, moich braci są potrzebne, bo sprowadzają mnie na ziemię. – I nie ma dla nich znaczenia, że jest Pani pierwszą dyrektorką jednego z najważniejszych polskich muzeów? W biegu życia, organizacji i na przykład sprzątania po rodzinnych obiadach zapomina się o tym, bo dyrektorem się bywa, a życie jest życiem i trzeba być w nie zaangażowanym. [...] Cała rozmowa do przeczytania w nowej VIVIE!. Magazyn dostępny w punktach sprzedaży od czwartku, 26 lutego.
Wyśmiewali jej wybór studiów. Dziś stoi na czele jednego z najważniejszych miejsc w Polsce
To szczera i osobista rozmowa o pasji, która bywa niedoceniana, o stereotypach wokół historii sztuki i o kobiecej solidarności w świecie zdominowanym przez mężczyzn. Marianna Otmianowska mówi nie tylko o zarządzaniu kulturą, lecz przede wszystkim o tym, jak sztuka realnie zmienia ludzkie życie.
To szczera i osobista rozmowa o pasji, która bywa niedoceniana, o stereotypach wokół historii sztuki i o kobiecej solidarności w świecie zdominowanym przez mężczyzn. Marianna Otmianowska mówi nie tylko o zarządzaniu kulturą, lecz przede wszystkim o tym, jak sztuka realnie zmienia ludzkie życie. Mówili, że historia sztuki to strata czasu. Dziś Marianna Otmianowska nie musi niczego udowadniać. Wywiad VIVA! – Sztuka w Polsce ma się coraz lepiej? Na szczęście tak. Świadczy o tym chociażby liczba zwiedzających Muzeum Łazienki Królewskie. W ciągu roku ogród odwiedza pięć milionów, a zabytkowe budynki ponad pół miliona osób rocznie i te statystyki z roku na rok są coraz wyższe. – Coraz bardziej dostrzegamy jej terapeutyczną moc? W 2023 roku zorganizowaliśmy pierwszą w Warszawie wystawę prac Fridy Kahlo. Choć środowisko kręciło nosem, bo Frida Kahlo jakoś im do Łazienek Królewskich nie przystawała, rozmawiając z jednym ze zwiedzających, dowiedziałam się, że zmieniła życie pewnej dziewczyny, która miała bardzo trudny okres w życiu. Po tym, co zobaczyła w Podchorążówce, zaczęła szukać kolorów wokół siebie. Wciąż mam dreszcze, gdy o tym myślę. Wiem też, że pewna osoba, która porusza się na wózku, kilkakrotnie odwiedzała wystawę, bo tak pozytywnie wpłynęła na jej postrzeganie świata. – Sztuka może zmienić życie. W Pałacu na Wyspie, w Sali Salomona prezentujemy prace współczesnego artysty Nicolasa Grospierre’a. Heliogramy wypełniają puste pola po zniszczonych w czasie II wojny światowej obrazach Marcella Bacciarellego. Pewna dziewczynka powiedziała mi, że one są „miękkie dla wzroku” i myślę, że to jest genialne określenie. Po prostu nasz wzrok, nasze głowy, potrzebują czegoś pięknego, inspirującego, spokojnego i delikatnego. Z każdej strony atakują nas przecież brutalne zdjęcia i filmy z wojen toczących się na świecie, wypadków, katastrof. Sztuka pozwala nam na chwilę od tego wszystkiego odetchnąć. Potrzebujemy jej, bo ona przywraca harmonię i pozwala się odprężyć. Ja, między innymi właśnie z powodu pragnienia obcowania z pięknem, poszłam na studia z historii sztuki. – Ciekawa jestem, czy usłyszała Pani kiedyś, że te studia są bez sensu? Nie raz. Dobrze znam stereotypowe pytania: Co ty będziesz po tym robić? Wystaw pilnować? Krzyżówki rozwiązywać? Co za nuda! Dostawałam wręcz wysypki od tych nieprzyjemnych i złośliwych komentarzy. – Pani jest przykładem na to, że w historii sztuki można zrobić karierę, choć, jak sprawdziłam, w 2024 roku na 91 mężczyzn zajmujących stanowisko dyrektorów przypadało tylko 39 kobiet dyrektorek muzeów. Nigdy nie reżyserowałam sobie kariery, to życie daje rozwiązania. To prawda, że w świecie muzealnictwa i historii sztuki jest mnóstwo dyrektorów, zastępców dyrektorów i w ogóle bardzo dużo mężczyzn na najwyższych stanowiskach naukowych i zarządzających. Ale kobiet też jest coraz więcej. Bardzo dobrze mi się współpracuje z jednymi i z drugimi, ale to, co szalenie sobie cenię we współpracy między kobietami, to wsparcie, jakie sobie dajemy w różnych obszarach. Potrafimy rozmawiać o wyzwaniach codziennego życia i wyzwaniach zawodowych. To jest bardzo cenne i nadaje dynamiki naszym relacjom w pracy. Wydaje mi się, że historia sztuki jest wyjątkową dziedziną pozwalającą łączyć nauki ścisłe z miękkimi kompetencjami, które w dzisiejszych czasach bardzo się liczą. – Ścisłe przedmioty to raczej matematyka, fizyka, chemia. Współpracuję na przykład z profesor Barbarą Wagner z Wydziału Chemii Uniwersytetu Warszawskiego w obszarze konserwacji. Po raz kolejny zostałam zaproszona przez nią do udziału w konferencji technologicznej na temat analizy chemicznej w konserwacji dzieł sztuki. Uważam, że matematyce i innym naukom ścisłym bardzo blisko jest do historii sztuki. I nie tylko im. Kiedy po różnych poszukiwaniach postanowiłam pisać pracę doktorską w dyscyplinie nauk socjologicznych, poczułam połączenie pomiędzy historią sztuki a socjologią, potrzebą opisywania świata w zupełnie nowy sposób, który konkretyzuje, tłumaczy, opowiada i pozwala na negocjacje. Muszę jednak przyznać, że historia sztuki to nie były dla mnie studia pierwszego wyboru, a w ich trakcie dwa razy chciałam rzucić wszystko i iść na medycynę. [...] Cała rozmowa do przeczytania w nowej VIVIE!. Magazyn dostępny w punktach sprzedaży od czwartku, 26 lutego.
Polska ikona designu powraca. 5 powodów, by odwiedzić wystawę w DESA Unicum i na nowo odkryć styl zakopiański!
Czy można zamknąć energię Tatr w rzeźbionym fotelu lub pełnym kolorów kilimie? Styl zakopiański to narodowa legenda, która właśnie powraca na salony dzięki wyjątkowej wystawie w DESA Unicum.
Gdy na początku XX wieku artyści przybywali do niewielkiej osady pod Tatrami, szukali tam przede wszystkim spokoju i zdrowia. Znaleźli jednak coś znacznie cenniejszego: unikatową kulturę, która stała się laboratorium nowoczesnej sztuki. Styl zakopiański szybko urósł do rangi symbolu odradzającej się Polski, a dziś przeżywa swój prawdziwy renesans. Ekspozycja w DESA Unicum to wyjątkowa okazja, by zobaczyć, jak lokalne rzemiosło przenika do świata wysokiej mody i najbardziej luksusowych apartamentów. Energia Zofii Stryjeńskiej: Kobieca siła w pasiaku Nikt tak jak „księżniczka polskiej sztuki” nie oddał witalności i energii Podhala. Jej słynne bohaterki w pasiastych spódnicach, obecne na wystawie, uosabiały ruch i siłę, stając się ikonami rozpoznawalnymi na całym świecie. W warszawskiej siedzibie domu aukcyjnego możecie zobaczyć, jak te ludowe motywy – rozety, gwiazdy i stylizowane kwiaty – zmieniały przedmioty codziennego użytku w małe dzieła sztuki. Parzenica: Symbol męskości i luksusu Ten najsłynniejszy, sercowaty wzór był dla górala miarą prestiżu i siły życiowej. Dzięki geniuszowi Stanisława Witkiewicza parzenica szybko przekroczyła granice stroju, stając się motywem przewodnim rzemiosła meblarskiego. Prawdziwą perłą wystawy jest fotel w stylu zakopiańskim projektu Witkiewicza i Wojciecha Brzegi – jego forma nawiązuje do tradycyjnych sani, tworząc unikatowy mariaż tradycji z nowoczesną formą. Architektura detalu: Łyżniki i czerpaki Nawet prosta deska do wieszania łyżek – łyżnik – pełniła funkcję nośnika estetyki. To na tych drobnych przedmiotach, które zgromadzono w DESA Unicum, zachowały się najstarsze formy ornamentyki: motywy solarne i słynne pazdury. Podobną staranność widać w czerpakach zdobionych motywami kozic czy wilków, które symbolizowały głęboką więź z naturą. Międzynarodowy sukces: Od Mediolanu po Warszawę Styl zakopiański to nie tylko historia, to przyszłość. Krzesła Antoniego Rząsy zyskały międzynarodowy rozgłos podczas ubiegłorocznych targów designu w Mediolanie. Teraz, w ramach odrębnej wystawy towarzyszącej „Antoni Rząsa. W domu rzeźbiarza”, możecie je oglądać bezpłatnie w Warszawie. To dowód na to, że polski folklor stał się uniwersalnym językiem luksusu. Jak kolekcjonować legendę? Ekspozycja gromadzi ponad 130 unikatowych obiektów – od tradycyjnych kilimów po luksusowe srebra zdobione tatrzańskim ornamentem. To lekcja stylu dla każdego, kto szuka we wnętrzach czegoś więcej niż tylko modnych mebli. To szansa, by zobaczyć rzemiosło, które wyniosło Zakopane do rangi najważniejszego ośrodka polskiej sztuki stosowanej. Wystawę „Zakopane, Zakopane!” oraz ekspozycję prac Antoniego Rząsy można oglądać do 12 lutego w DESA Unicum przy ul. Pięknej 1A w Warszawie. Wstęp jest bezpłatny. <img src="https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/48/2026/02/DESA-UnicumStowarzyszenie-Kilim-w-Zakopanemproj.-Kazimierz-BrzozowskiZwiesnapocz.-XX-w.est.20000-40000zl-d03b7f6.jpg" width="1500" height="1029" alt="Stowarzyszenie Kilim w Zakopanem,proj. Kazimierz Brzozowski Zwies na pocz. XX w., DESA Unicum" title="Stowarzyszenie Kilim w Zakopanem,proj. Kazimierz Brzozowski Zwies na pocz. XX w., DESA Unicum" />
Katowice doczekały się nowego symbolu miasta. Za nami wielkie emocje związane z jego... odsłonięciem!
Miniony czwartek był dla mieszkańców i władz Katowic szczególnym dniem. To właśnie wtedy odsłonięto na terenie miasta pomnik byka autorstwa Rafała Olbińskiego. Zobaczcie zdjęcia i film z tego wydarzenia.
160-lecie miasta Katowice stało się pretekstem do tego, by mogła powstać, a następnie zostać odsłonięta niezwykła konstrukcja o kształcie byka. To właśnie na taką rzeźbę zdecydował się jej autor Rafał Olbiński. Zobaczcie, jak wyglądała niezwykła chwila, w której mieszkańcy Katowic pierwszy raz zobaczymy nowy i kolejny symbol swojego ukochanego miasta. Byk symbolem Katowic – tak odsłonięto rzeźbę Nowy symbol Katowic, czyli rzeźba byka autorstwa Rafała Olbińskiego upamiętniła 160-lecie miasta. Wszystko dzięki Fundacji In Corpore, która od lat aktywnie działająca na rzecz kultury, sztuki oraz kultywowania śląskich tradycji. To ona zrealizowała wyjątkowy projekt artystyczny z okazji 160-lecia nadania Katowicom praw miejskich. W sercu miasta, przy zbiegu ulic Dyrekcyjnej i Dworcowej, stanęła rzeźba z brązu autorstwa światowej sławy artysty Rafała Olbińskiego. Monumentalna figura byka, symbolizująca śląskie wartości oraz dynamiczne przemiany Katowic. Inicjatywa powstała we współpracy Iwony i Jarosława Wieczorków z Rafałem Olbińskim oraz Miastem Katowice. Projekt ma na celu podkreślenie roli Katowic jako stolicy Metropolii – miasta nowoczesnego, otwartego na kulturę, rozwój i przyszłość, a jednocześnie szanującego swoje przemysłowe korzenie. Jak czytamy w informacji prasowej „odsłonięcie rzeźby odbyło się 11 września 2025 roku i towarzyszyły mu wydarzenia artystyczne, w tym spotkanie z Rafałem Olbińskim oraz promocja jego książki. Przygotowano również film dokumentujący inwestycje miejskie wpływające na życie mieszkańców, w tym rozwój infrastruktury komunikacyjnej, budowę dróg rowerowych, rozbudowę kanalizacji deszczowej oraz rewitalizację przestrzeni publicznych. Zwieńczeniem obchodów było wydarzenie kulturalne wzbogacone o program artystyczny przygotowany przez Agnieszkę Glińską, dyrektor artystyczną Art Color Ballet, oraz oprawę muzyczną przygotowaną przez Artura Rojka”. „Chcemy, by rzeźba byka stała się nowym symbolem Katowic”, mówi Iwona SosnowskaWieczorek, prezes Fundacji In Corpore. „To wyraz tożsamości miasta, które przeszło ogromną transformację – od przemysłowego serca Śląska do tętniącej życiem metropolii kultury i nowoczesnych inwestycji”, dodaje. CZYTAJ RÓWNIEŻ: Żył w USA 33 lata, poznał Donalda Trumpa: „Podrywał mi żonę!”. Nowy Jork oczami Rafała Olbińskiego
Wyglądała jak królowa i miała maniery królowej. Prawnuczka ujawnia tajemnice Tamary Łempickiej
Dla świata była ikoną art déco, dla najbliższych – „Chérie”. Tamara Łempicka kochała na własnych zasadach: bez słów, ale z pełnym oddaniem. Jej prawnuczka, Marisa de Lempicka, wraca we wspomnieniach do niezwykłych chwil z legendarną artystką i odkrywa, jak wyglądała miłość po królewsku.
Miała problem z werbalnym wyrażaniem miłości, ale okazywała ją na różne sposoby. W jej świecie wszystko musiało być perfekcyjne, jak ona sama. „Była utalentowana, kulturalna, piękna i pełna pasji. Może stać się wzorem dla wielu kobiet”, mówi o Tamarze Łempickiej jej prawnuczka Marisa de Lempicka. Prawnuczka Tamary Łempickiej, Marisa de Lempicka w wywiadzie VIVY!. Co zdradziła? Przyjechałaś specjalnie z Aspen do Warszawy na wystawę Artshow, na zaproszenie Vitkacy.com, producenta poduszek, aby opowiedzieć o swojej legendarnej prababce Tamarze Łempickiej i pokazać niektóre jej rysunki. Czy miałaś okazję ją poznać? Oczywiście. Po raz pierwszy spotkałyśmy się, gdy miałam pięć lat, a ona już 78, ale wszystko pamiętam. Zaprosiła mnie z moją siostrą i mamą do swojej meksykańskiej posiadłości Tres Bambus w Cuernavaca. Nasza podróż z Buenos Aires, gdzie mieszkałyśmy, z przesiadką w Peru – do Mexico City, trwała 20 godzin. Na miejsce dowiózł nas szofer Tamary… – Jak ją odebrałaś? Wyglądała jak królowa i miała maniery królowej. Nigdy wcześniej nikogo takiego nie spotkałam. Miała na sobie długą tunikę własnego projektu i ogromny kapelusz. Złote bransolety z diamentami wydawały się ogromne na jej szczupłych nadgarstkach, tak samo jak wieczny pierścień na jej palcu, który dostała od swojego wielbiciela Gabriele’a D’Annunzia prawie pół wieku wcześniej. Jej twarz była pełna zmarszczek od nadmiernego opalania się i palenia papierosów. Uderzyły mnie zwłaszcza jej oczy. Ogromne, przeszywające, w kolorze niebieskiej wody, podkreślone cienką czarną kreską, dodającą dramatyzmu. Była w nich siła, ale też łagodność. – Czy to prawda, że nie chciała, żeby mówić do niej „babciu”? Tak. Nie pozwalała nazywać siebie babcią, prababcią czy w podobny sposób. Oznaczałoby to, że jest bardzo stara, a starości nie lubiła. Jak tylko mnie poznała, otworzyła ramiona i powiedziała: „Możesz nazywać mnie Chérie, kochana”. I wszyscy nazywaliśmy ją „Chérie”. Ona zaś nazywała nas „dziewczynkami”, mnie i moją młodszą siostrę Cristinę, moją mamę i babcię Kizette. Tak więc dla trzech pokoleń Łempickich Tamara była „Chérie”. – „Chérie” nie miała zwyczaju przytulać swoich wnuczek. Czy była osobą oziębłą? Cóż znowu. Nie była typową babcią. Nie tuliła, nie okazywała miłości werbalnie, ale wyrażała ją w inny sposób. Kiedy z nami rozmawiała, poświęcała nam sto procent uwagi. Można było przy niej poczuć się kimś ważnym i bardzo wielu rzeczy się nauczyć. Zapłaciła za naszą podróż z Argentyny, zapewniła piękny dom i cudowne doświadczenia. W ten sposób również okazała nam swoją miłość. Czytaj też: Wróciła po latach. To, co zrobiła dla niej siostra, zwala z nóg! Julia Pietrucha mówi bez ogródek – Uchodziła za ikonę mody, kreacje dla niej szyli najwięksi projektanci, ale dla swoich prawnuczek sama uszyła sukienki. Czy chociaż Wam się spodobały? To było niesamowite, bo uszyła je ręcznie. Pamiętam, jak siedziała w salonie przy basenie i szyła te sukienki. Dla każdej po dwie. Był to jeszcze jeden z dowodów jej miłości. Jedna była biała w niebieskie kropki, druga zaś biała z różowymi paskami i wielką kokardą. Do każdej był dopasowany berecik. Podobały nam się sukienki, ale bereciki już nie. Swędziały nas od nich głowy, chociaż nosiłyśmy je z dumą. Rozumiałyśmy, że „Chérie” poświęciła swój cenny czas i energię, by stworzyć dla nas coś ekstra. Byłyśmy więc bardzo wdzięczne i szczęśliwe. – Jej meksykańska willa musiała robić na Was wrażenie… Zakochałam się w niej. Była otwarta na basen i piękny japoński ogród, bo Tamara uwielbiała naturalne światło. To jedne z najszczęśliwszych wspomnień z mojego dzieciństwa. Cały dom pachniał tuberozą. Wszędzie stały bukiety ze świeżych kwiatów, po które raz w tygodniu moja prababka posyłała swoją kucharkę na targ. Wszystko w domu było białe i lawendowe, od sypialni, salonu aż po jadalnię. Ściany i kanapy, jej łóżko miały jasny lawendowy kolor. A jeśli coś nie było w tym kolorze, kazała to przemalować. Nigdy czegoś takiego nie widziałam. To zabawne, bo kiedy kupiła ten dom, był tam czarny lakier, dużo pomarańczowego i czerwonego. Ale wtedy kochała już jasne kolory zamiast wyrazistych kolorów z epoki art déco. – Kochała też wydawać przyjęcia… O tak, w każdym calu była perfekcjonistką. Wszystko musiało być tak, jak chciała. Dom, lawenda i biel, świeże kwiaty, obsługa podczas lunchu, który zazwyczaj był wielkim wydarzeniem. Uczyła swój personel, jak podawać do stołu w stary europejski sposób. Pokojówce pokazała, jak składać serwetki, więc jednego dnia miały kształt gołębia, innego kształt kwiatu czy wachlarza. Siadaliśmy do lunchu na tarasie w cieniu bananowców. Wyobraź sobie, że stół był codziennie nakryty w innym meksykańskim kolorze – fuksji, turkusu, żółci, fioletu. Przychodziły tam znane osobistości, takie jak ostatnia królowa Włoch Maria Józefa Belgijska, jedna z jej najlepszych przyjaciółek, szach Iranu, znani artyści i pisarze, w tym laureat literackiej Nagrody Nobla Octavio Paz, czy jej dobry przyjaciel, znakomity meksykański rzeźbiarz Victor Contreras. [...] – Czego się nie robi dla królowej… Tamara dostawała zawsze to, co chciała. Miała silną osobowość, wszystko musiało być po jej myśli. Była przy tym szalenie oryginalna. W malarstwie rozwinęła własny, niezwykle unikalny styl, jakiego wcześniej nie znano. Połączyła swoich ukochanych mistrzów renesansu i manieryzmu, bo widzimy w jej obrazach piękne, świecące się ciała, z ówczesnym modernizmem, z samochodami, ze strojami i oczywiście z kubizmem. Okazała się bystra i inteligentna i doskonale wiedziała, co działo się w świecie. No cóż, czytała pięć gazet dziennie w różnych językach. Niewiele kobiet mogło jej dorównać. TYLKO W VIVIE!: Jej wypowiedź wywołała burzę w sieci, teraz mówi dość. Tak odniosła się do krytyki. Zwraca uwagę na jedno Rozmawiała Elżbieta Pawełek Najnowszy numer magazynu VIVA! z całym wywiadem dostępny od czwartku - 3 lipca 2025 roku. W sprzedaży do 23 lipca.
Jej obrazy kupili Michael Jackson i Elton John. Jak udało się to Joannie Sarapacie?
Polska malarka opowiedziała nam o spotkaniach z największymi gwiazdami muzyki. Ogromne wrażenie zrobili na niej też artyści grupy The Who. W jaki sposób doszło do tego, że kupili jej dzieła?
Jakiś czas temu udało się nam odwiedzić z kamerą dom Joanny Sarapaty. Artystka zaprosiła nas między innymi do swojej pracowni, w której powstają jej dzieła. Płótna, których dotykała – choć nie wszyscy o tym wiedzą – zdobiły i zdobią mieszkania najwybitniejszych gwiazd muzyki. Kogo dokładnie? Joanna Sarapata o obrazach. Sprzedała dzieła Jacksonowi, Johnowi i grupie The Who Jak to możliwe, że polska artystka sprzedała swoje prace znanym na całym świecie muzykom? Kilkoma anegdotami podzieliła się z naszymi widzami… Był czas, w którym Joanna Sarapata mieszkała w Paryżu. Wtedy to dyrektor jednego z hoteli znajdującego się przy Polach Elizejskich dał jej znać, że chcą się z nią poznać członkowie grupy The Who. Malarka nie miała czasu, by pójść wieczorem na ich koncert, ale dała się namówić, by kolejnego dnia zjeść z zespołem śniadanie. Problem w tym, że nie kojarzyła dokładnie, jak wyglądają wspomniani artyści. Wiedziała tylko, że będą w hotelowej restauracji i że prawdopodobnie chcą kupić jej obrazy. „Głupio mi było tam iść i nie wiedzieć, jak oni wyglądają, więc szybko poleciałam do sklepu obok i kupiłam ich płytę CD. Zaraz potem idę do hotelu, gdzie byliśmy umówieni. Patrzę na to CD, no ale nikt nie przypominał tych, którzy siedzieli przy stolikach. Zadzwoniłam do dyrektora hotelu, przekazał mi, że już do mnie schodzi. Zszedł i mówi: „No przecież siedzą przed nami. Po prostu na okładce krążka mają po 20 lat, a teraz mają po 60”, opowiedziała nam Joanna Sarapata. Malarka wspomniała, że muzycy przywitali się z nią w miły i pełen szacunku sposób, a po wspólnym posiłku dokonali zakupów. „Powiedzieli mi wtedy: „słuchaj, kupujemy obraz teraz, bo kiedyś nas nie będzie na niego stać. To było super”, usłyszeliśmy. ZOBACZ TAKŻE: Wychowała ich sama, byli przy niej w najtrudniejszych chwilach. Synowie Joanny Sarapaty są jej największą dumą Innym znanym klientem pani Joanny był Elton John. Wszystko działo się w Saint-Tropez… „Z Eltonem Johnem też było super, ponieważ najpierw poznałam jego managera Johna Reida. Pracowałam wtedy dla butiku Cartier i zajmowałam się tamtego poranka wyglądem witryn. Już w tamtych czasach, czyli na przełomie lat 80. i 90., trzeba było zadzwonić, żeby było wejść można do butiku. I patrzę a tam facet taki nieogolony, z puszką piwa i z nogą w gipsie. Pomyślałam, że wpuszczę go, bo z nogą w gipsie nie ucieknie”, śmiała się. A co było potem? „On mnie zapytał, czy mam Don Perignon. Miałam, ale była 9 rano. A on mówi: „otwieraj, napijemy się, bo chcę tutaj zrobić duże zakupy”. Nie wyglądał na duże zakupy, ale zgodziłam się. Postawiłam mu tego Dom Perignon, a on poprosił, żebym napiła się z nim. On wtedy zrobił ogromne zamówienie u Cartiera, więc zarobiłam i ja ogromną kasę. Ale na koniec zwrócił uwagę na jeden obraz. Zapytał mnie, kto go namalował, powiedziałam, że ja. Zakupił wtedy ten rysunek i powiedział, jutro przyjdzie z Eltonem Johnem. To było niesamowite. Ale wtedy byłam młoda, nie zdawałam sobie sprawy, że kiedyś będzie epoka internetu, bo tak to bym sobie zrobiła z Eltonem zdjęcie i miała dziś na nim kilka milionów wejść. Ale wszystko mam w głowie i w sercu”. Co ciekawe, innym nabywcą sztuki Joanny Sarapaty stał się… Michael Jackson. W tej historii tez swoje 3 grosze dorzucił dyrektor wspominanego wyżej hotelu. „Zwrócił się do mnie tak: „Nie mogę Ci powiedzieć, kto chce kupić Twój obraz – ten jeden z wystawionych w hotelu - ale autor by chciał, żebyś domalowała na nim skrzydła…”, zaczęła opowiadać nam artystka. Jak skończyła się ta historia? Obejrzyj nasze wideo i dowiedz się wszystkiego. View oEmbed on the source website
6 najciekawszych rzeczy o Łódź Design Festival 2025, które musisz wiedzieć
Łódź Design Festival 2025 to jedno z najważniejszych wydarzeń designu w Polsce. Oto 7 powodów, dla których warto odwiedzić Łódź między 20 a 25 maja i zanurzyć się w świat kreatywności, innowacji i inspirujących spotkań.
Nadchodząca 19. edycja festiwalu odbywa się pod hasłem „nie_koniec / un_end”. To przesłanie, które zachęca do nieustannej ciekawości i odkrywania nowych rozwiązań projektowych. Festiwal skupia się na tym, co nie jest zakończone – pomysłach, które dopiero nabierają kształtu, i ideach wciąż otwartych na interpretacje. 1. Konkurs make me! – wsparcie dla młodych talentów Jednym z najbardziej inspirujących elementów festiwalu jest konkurs make me!, adresowany do młodych projektantów. To przestrzeń, gdzie debiutanci mają szansę zaprezentować swoje innowacyjne projekty, otrzymać profesjonalną ocenę i zaistnieć na międzynarodowej scenie designu. Konkurs ten niejednokrotnie odkrywał talenty, które dziś kształtują branżę. 2. Plebiscyt must have – najlepsze polskie wdrożenia W ramach ŁDF po raz kolejny zostanie rozstrzygnięty plebiscyt must have, który promuje najbardziej wartościowe i udane wdrożenia polskiego designu. Wybrane produkty charakteryzują się funkcjonalnością, jakością wykonania i nowoczesnym podejściem do wzornictwa. To prawdziwa mapa topowych marek i projektów, które warto znać. 3. „Ich forma, ich czas” – talenty ELLE Decoration na Łódź Design Festival Tegoroczna edycja festiwalu zyskała prestiżowego partnera – Elle Decoration. Redakcja magazynu poprowadzi specjalny panel „Ich forma, ich czas” – talenty ELLE Decoration na Łódź Design Festival, którego współgospodarzami będą Anna Chwalińska, redaktor naczelna Elle Decoration, oraz Ola Żeromska, artystka i projektantka. Ich obecność gwarantuje merytoryczne rozmowy o najnowszych trendach, przyszłości designu i roli kobiet w branży kreatywnej. 4. ARCHIBLOK 2025: Miasta na miarę jutra ARCHIBLOK to cykl debat i prezentacji poświęconych architekturze i urbanistyce. Dziesiąta edycja wydarzenia odbędzie się pod hasłem „Miasta na miarę jutra”, analizując możliwości i wyzwania, jakie stoją przed współczesnymi aglomeracjami. Eksperci będą rozważać, jak budować przestrzenie sprzyjające życiu społecznemu, zrównoważonemu rozwojowi i jakości życia. 5. Wystawa EverCity – wizja miasta przyszłości Jedną z kluczowych wystaw będzie „EverCity – miasto na wieczność”, opowiadająca o zmianach, jakie zachodzą w rozumieniu przestrzeni miejskiej. To opowieść o tym, jak technologia, środowisko i człowiek mogą współistnieć w harmonii. Wystawa zaprasza do refleksji nad tym, co definiuje miasto jako miejsce przyjazne, trwałe i kreatywne. 6. Lokalizacja: Fabryka Sztuki w Łodzi – serce polskiego designu Festiwal ponownie odbędzie się w przestrzeniach Fabryki Sztuki | Art_Inkubatora przy ul. Tymienieckiego 3 w Łodzi. To nie tylko klimatyczne miejsce z historią, ale też idealna przestrzeń do prezentacji nowoczesnych projektów. Lokalizacja sprzyja wymianie myśli, inspiracjom i spotkaniom z pasjonatami designu z całego świata.
Wojciech Kostrzewa – polski kompozytor, który podbił Eurowizję dwa razy z rzędu
Wojciech Kostrzewa to polski kompozytor, którego muzyka zdobyła serca Europy. Dzięki niemu Szwajcaria i Austria triumfowały na Eurowizji, a jego twórczość wyznacza dziś nowe standardy w świecie muzyki rozrywkowej.
Wykształcony w Warszawie i Oslo, nagradzany na europejskich festiwalach, dziś współtworzy największe muzyczne sukcesy Europy. Wojciech Kostrzewa to nazwisko, które coraz częściej pojawia się tam, gdzie łączą się talent, innowacja i prestiż. Dzięki niemu Szwajcaria i Austria sięgnęły po eurowizyjne laury. Wojciech Kostrzewa: droga do międzynarodowego sukcesu Wojciech Kostrzewa ukończył studia licencjackie i magisterskie na Uniwersytecie Muzycznym Fryderyka Chopina, kształcąc się pod okiem prof. Marcina Błażewicza w klasie kompozycji. Obecnie kontynuuje edukację na prestiżowej Norwegian Academy of Music w Oslo. Warsztat artystyczny rozwijał pod okiem mistrzów takich jak: Lowell Liebermann, Jana A.P. Kaczmarek, Joe Kraemer, Chris Walden i Richard Bellis. Kostrzewa to artysta wszechstronny – komponuje muzykę do produkcji teatralnych i telewizyjnych, a jego twórczość gościła na europejskich festiwalach, m.in. „La Folle Journée” w Nantes oraz „Düsseldorf Jazz Rally”. Brał także udział w cenionym „Hollywood Music Workshop” w Baden, gdzie uczył się kompozycji filmowej od samego Joe Kraemera. ZOBACZ: Wygrał Eurowizję, nieoczekiwanie zabrał głos w sprawie Justyny Steczkowskiej. Tak ocenia artystkę Wojciech Kostrzewa i triumfy na Eurowizji „The Code” – zwycięstwo Szwajcarii w 2024 roku W 2024 roku Wojciech Kostrzewa współtworzył utwór „The Code” dla szwajcarskiego artysty Nemo. Jako współproducent i orkiestrator przyczynił się do historycznego zwycięstwa Szwajcarii w 68. Konkursie Piosenki Eurowizji. Utwór, będący fuzją rapu, popu, hip-hopu i muzyki klasycznej, zdobył aż 591 punktów. „Wasted Love” – sukces Austrii w 2025 roku Rok później, w 2025, Kostrzewa współprodukował „Wasted Love” – operowo-popowy przebój Austriaka JJ (Johannes Pietsch), który zapewnił Austrii zwycięstwo w 69. edycji konkursu. Napisana przez JJ opowieść o nieodwzajemnionej miłości zachwyciła publiczność i jury. SPRAWDŹ TEŻ: Oczarował widzów swoim głosem, triumfuje na Eurowizji 2025! Odsłaniamy tajemnice Johannesa Pietscha Wojciech Kostrzewa: styl muzyczny i wpływ na scenę Twórczość Wojciecha Kostrzewy to mistrzowskie łączenie klasycznych brzmień z nowoczesnymi gatunkami – od popu po hip-hop. Jego aranżacje charakteryzuje wyrafinowana orkiestracja i nowatorskie podejście do formy muzycznej. Dzięki temu jego kompozycje są nie tylko ambitne, ale i przystępne dla szerokiej publiczności. Wojciech Kostrzewa udowadnia, że polscy twórcy mają realny wpływ na światową scenę muzyczną. Jego sukcesy są dowodem na to, że konsekwencja, talent i otwartość na nowe brzmienia mogą wynieść artystę na najwyższe międzynarodowe podium. Jego historia to inspiracja dla młodych muzyków marzących o karierze bez granic. View oEmbed on the source website
Artshow 5. Już 31 maja i 1 czerwca w Bohemie na warszawskiej Pradze!
Piąta odsłona Artshow – jedynej w swoim rodzaju wystawy, na której w meandry sztuki wprowadzają publiczność artyści – zapowiada się ekscytująco. Już 31 maja i 1 czerwca w przestrzeniach Bohemy na warszawskiej Pradze miłośnicy sztuki będą mieli okazję przekonać się, że hasło wiosennej edycji, czyli Fabryka Sztuki Dostępnej, w praktyce oznacza nie tylko możliwość zakupu dzieła sztuki w przystępnej cenie, ale też możliwość obserwowania artystów przy pracy. Obejrzeć i kupić będzie można setki prac z dziedziny malarstwa, rzeźby, grafiki, rysunku, tkaniny, ceramiki artystycznej czy fotografii. Nowością będą asamblaże, reliefy i instalacje. Nie zabraknie wystaw specjalnych, wykładów i spotkań z artystami światowej sławy oraz warsztatów kreatywnych dla dzieci. Artshow to wystawa, która zachęca nie tylko do spotkań ze sztuką, ale też odkrywania nowych miejsc na artystycznej mapie stolicy. Po Fabryce Norblina, kamienicy Karskich i budynku HOP przyszedł czas na Bohemę na ulicy Szwedzkiej 22 i 26. Ten kompleks budynków po dawnej fabryce Pollena Uroda, dzięki rewitalizacji przeprowadzonej przez firmę OKAM, zyskał nową tożsamość i loftowy look. Historyczne, ceglane budynki zestawiono z nowoczesnymi „szklanymi domami” oraz kameralnym budownictwem mieszkaniowym. W efekcie powstał unikalny koncept urbanistyczny łączący historię z teraźniejszością. Wiosenna edycja Artshow odbędzie się tam w dwóch przestrzeniach: nowoczesnym budynku z betonu i szkła oraz zabytkowym ceglanym, zwanym Glicerynownią. „Piąta odsłona Artshow przebiegnie pod hasłem Fabryka Sztuki Dostępnej, do czego bez wątpienia przyczyniło się miejsce, w którym organizujemy wystawę. Bohema powstała dzięki wizji twórców, którzy szanując tradycję, umieli wnieść do historycznych przestrzeni po fabryce kultowej Polleny Urody ducha nowoczesności. Powstało niezwykłe, inspirujące miejsce, idealne jako tło dla sztuki. Stu kilkudziesięciu twórców z całej Polski przedstawi tam setki swoich prac z dziedziny malarstwa, rzeźby, grafiki, rysunku, fotografii, akwareli, tkaniny i ceramiki artystycznej. Nowością będą asamblaże, reliefy i instalacje. W przeważającej większości będą to prace artystów, którzy działają niezależnie, wielu z nich dopiero zaczyna karierę, choć są i tacy, którzy zdobyli uznanie kolekcjonerów i mają już silną pozycję na rynku sztuki” – zdradza Ewa Mierzejewska, pomysłodawczyni i organizatorka Artshow. Spotkania z artystami, którzy przez cały czas trwania Artshow będą zapoznawać zwiedzających ze szczegółami swojej pracy, są znakiem rozpoznawczym wystawy, podobnie jak panele dyskusyjne i wykłady ekspertów. W programie Artshow nie zabranie również pokazów malowania i rzeźbienia na żywo, czyli Live Art. Przy poprzednich edycjach imprezy cieszyły się one takim zainteresowaniem publiczności, że w Bohemie program Live Art jeszcze nabierze rumieńców. Ciekawi tajników warsztatu twórców będą mogli podpatrywać ich przy pracy przez cały czas trwania wystawy. Nowością majowej Artshow 5 będzie wystawa prac studentów i absolwentów warszawskiej Akademii Sztuk Pięknych z Wydziału Wzornictwa pod symbolicznym hasłem „Czy sztuka i design uratują świat?” Na odwiedzających czekać będą odważne projekty, za pomocą których autorzy zabiorą głos w dyskusji o problemach współczesnego świata. Młodzi twórcy sięgną po tematy zrównoważonego rozwoju, ekologii, wykluczeń, czy problemów emocjonalnych wywołanych tempem życia, a kontynuacją ich prac będzie panel dyskusyjny o tym samym tytule. Na odwiedzających czekać również będzie wystawa specjalna prac Witolda Zandfosa francusko-polskiego artysty, znanego i nagradzanego architekta, który obecnie poświęca się malarstwu. Na Artshow będziemy mieli rzadką okazję, by obejrzeć i kupić (!) jego prace malarskie z kilku najbardziej znanych cykli. Miłośnicy designu z pewnością nie ominą premierowej wystawy nowej marki meblowej Tomka Rygalika – Loope. Wytwarzane z materiału pozyskiwanego z recyklingu, reprezentują ideę „cyrkularnego designu” – każdy obiekt może być w przyszłości przekształcony w inny. Artshow nie zapomni także o najmłodszych. Z okazji Dnia Dziecka dzieci i młodzież dla lat 16 mają wstęp wolny na wystawę i mogą wziąć udział w specjalnie dla nich zorganizowanych warsztatach kreatywnych i zajęciach plastycznych prowadzonych przez wydawnictwo Dwie Siostry, znane z książek, które rozwijają inteligencję i twórcze myślenie. Wisienką na torcie atrakcji wiosennej edycji Artshow będzie spotkanie z Marisą de Lempicką, prawnuczką malarki Tamary Łempickiej. Będzie można wysłuchać jej opowieści o słynnej prababci, a także osobiście porozmawiać, bo po wykładzie Marisa będzie podpisywać książki na stanowisku firmy Vitkacy.com, która jest organizatorem spotkania. A to tylko część atrakcji z bogatego programu artystycznego związanego ze sztuką współczesną. Kolejne Artshow ujawni już wkrótce. Lista artystów biorących udział w wydarzeniu oraz szczegółowy program Artshow na stronie artshowevents.pl. Partnerzy Artshow 5: Afi Home Metro Szwedzka, Bohema Strefa Praga, Deer Design, Domoteka, Dwie Siostry, Fruitorchard by Miastkowska, Groda, Laufen, Odyssey, Okam. Royal Talens
Nie zgadniesz, co hiszpańska marka zrobiła z obrazem sprzed 140 lat!
Z okazji 200-lecia Narodowej Galerii w Londynie marka Bimba Y Lola stworzyła kolekcję kapsułową inspirowaną obrazem Georgesa Seurata Bathers at Asnières. Punktualistyczne detale i pastelowe barwy przenoszą sztukę do świata mody w letniej odsłonie 2025 roku.
Narodowa Galeria (The National Gallery) w Londynie obchodzi w 2025 roku 200-lecie istnienia. Z tej okazji instytucja, uznawana za jedną z najważniejszych na świecie, połączyła siły z hiszpańską marką modową Bimba Y Lola. Efektem współpracy jest wyjątkowa kolekcja modowa, która ukazuje, jak sztuka sprzed ponad stu lat może inspirować współczesnych projektantów i odbiorców mody. To połączenie klasyki i nowoczesności, które wprowadza wielowymiarowość do świata fashion. Inspiracją i motywem kolekcji jest wyjątkowy obraz, który mozemy podziwiać w The National Gallery… Bathers at Asnières powstał w 1884 roku i jest jednym z najbardziej przełomowych dzieł Georgesa Seurata. Malarz miał wtedy zaledwie 24 lata. Przedstawiona na obrazie scena to robotnicy odpoczywający nad brzegiem Sekwany. Seurat z premedytacją odrzucił konwencje sztuki akademickiej, prezentując nieidealizowane, zwyczajne postacie w pełnym światła krajobrazie. Obraz wyróżnia się techniką punktualizmu – formą malarską, w której kompozycja tworzona jest z gęsto rozmieszczonych kropek. Dzieło Seurata emanuje spokojem i poetyckością, a jego podejście do codzienności jako tematu godnego sztuki wysokiej stało się inspiracją dla twórców kolekcji. Punktualizm na tkaninach – detale kolekcji BIMBA Y LOLA Kolekcja wiosna-lato 2025 to hołd dla malarskiej techniki punktualizmu przeniesiony na tkaniny. Projektanci marki Bimba Y Lola sięgnęli po drobne kropki, pastelowe barwy i motywy bezpośrednio nawiązujące do obrazu Bathers at Asnières. Znajdziemy tu koszule z nadrukami przypominającymi strukturę płótna, sukienki emanujące letnim spokojem oraz dodatki – chusty i ręczniki – które zdają się być fragmentami malarskiej kompozycji. Każdy element kolekcji celebruje codzienność i piękno ukryte w prostocie, łącząc współczesną modę z duchem XIX-wiecznej sztuki. Moda w hołdzie dla sztuki – jak wygląda kolekcja kapsułowa? W kapsułowej kolekcji Bimba Y Lola x The National Gallery znajdziemy elementy garderoby i dodatki, które reinterpretują dzieło Seurata. Szczególną uwagę przyciągają torby w dwóch rozmiarach, ozdobione wycinkami z obrazu, które przywodzą na myśl kolaże malarskie. Subtelne nawiązania do sceny nad Sekwaną obecne są również w pastelowych odcieniach ubrań, które przywodzą na myśl letni nastrój. Całość tworzy kolekcję pełną koloru, lekkości i świeżości, idealną na sezon wiosna-lato 2025. Zobacz zdjęcia kolekcji w galerii! View Gallery on the source website
Zagrał z córką w popularnej produkcji, Rafał Maćkowiak wprost mówi o nepotyzmie: "I tak mi nikt nie uwierzy"
Bez masek i uników. Rafał Maćkowiak opowiada o aktorstwie, strachu przed obecną i kontrowersjach wokół nepotyzmu. Przeczytaj szczery wywiad w magazynie VIVA! Poznaj kulisy jego życia i pracy cenionego artysty.
Za drugoplanową rolę w filmie „33 sceny z życia” Rafał Maćkowiak nominowany był do Orła, Polskiej Nagrody Filmowej. Krytycy docenili go za film „Głośniej od bomb”, a telewidzowie polubili za role w serialach „Herkules” i „Udar”. Z Katarzyną Piątkowską rozmawiał o zawodzie aktora, lęku przed byciem ocenianym, nepotyzmie i o tym, czy jest przewrażliwionym na swoim punkcie egocentrykiem. Rafał Maćkowiak w wywiadzie VIVY! o aktorstwie i nepotyzmie – Jesteś więc kłamcą doskonałym? Sprawiasz wrażenie, że mówisz szczerze. I będę szczery, bo nie po to się spotkaliśmy, żebym tutaj teraz łgał na potęgę. – Szczerze więc porozmawiajmy o nepotyzmie. Ostatnio jest głośno o „Hamlecie”, pożegnalnym spektaklu Jana Englerta jako dyrektora Teatru Narodowego, w którym obsadził żonę i córkę. Nikt nie pytał, czy one się do tego nadają. Okrzyknięto, że się nie nadają, bo są spokrewnione z reżyserem. Ty zagrałeś w serialu Viaplay „Udar” ze swoją córką. I tak mi nikt nie uwierzy, jak powiem, że nie miałem z tym nic wspólnego. A prawda jest taka, że to się zdarzyło przez przypadek. Moja córka już miała tę rolę, gdy ja w ostatnim momencie zastąpiłem innego aktora. – Korciło Cię, żeby ją pouczać? Na początku włączała mi się chęć pomocy i ulepszania jej, ale na szczęście szybko mi to minęło. Zresztą widziałem, jak sobie świetnie radzi, jaką jej to radość przynosi i jak bardzo nie potrzebuje mojej pomocy. Tak się zastanawiam nad tym nepotyzmem… Gdy postanowiłem spróbować dostać się do PWST w Warszawie, mój ojciec powiedział, że zna kogoś, kto tam pracuje. Wystraszyłem się, że zechce mi pomóc, a ja od samego początku chciałem ewentualny sukces móc przypisać tylko i wyłącznie sobie. – W Twojej rodzinie byli aktorzy? Nie, mój ojciec jest dziennikarzem o niespełnionych scenicznych ambicjach. Ciągnęło go w tę stronę. Występował nawet z zespołem Błękitni jako ich konferansjer. Tyle. TYLKO W VIVIE!: Toczy najtrudniejszą walkę, nie pozwala sobie na niemoc. Anna Nehrebecka w poruszającym wywiadzie mówi: "Nic nie jest dane na zawsze" – Nie przestrzegał Cię przed obraniem takiej drogi zawodowej, a nawet chciał pomóc. Ty swoim dzieciom też byś próbował pomóc? Nie jestem pewien, czy dzieci powinny iść moją drogą. – Dlaczego? Skończyłem w tym roku 50 lat, a wciąż czuję się jak 30 lat temu. Chodzi mi o to, że ten zawód jest dla mnie tak samo niepewny jak wtedy. Jest niestabilny i nieprzewidywalny. Cały czas jest dla mnie tajemnicą, co będę robił w najbliższym czasie. – Za to niedawno zagrałeś w serialu „Udar”. „Udar” ma wielką zaletę – genialny scenariusz, co nie zdarza się często. To, co napisał Paweł Demirski, bardzo pokrywa się z moją wrażliwością i poczuciem humoru. Cieszę się, kiedy mogę pracować z kimś, kto czuje podobnie jak ja, i że jest szansa, że powstanie coś, pod czym mogę się podpisać w stu procentach. – Zastanawiasz się czasem, czy dokonałeś właściwego wyboru? Nie mogę sobie powiedzieć: „Kurczę, trzeba jednak było iść na medycynę”, bo jak miałem na siebie inny pomysł, to i tak z niego zrezygnowałem. Po prostu od zawsze miałem predyspozycje do aktorstwa. Cały wywiad w nowym numerze VIVY! Magazyn dostępny w punktach sprzedaży od czwartku, 8 maja. TYLKO W VIVIE!: Z dystansem, uśmiechem i kobiecą siłą. Karolina Szostak apeluje: "Trzeba siebie akceptować, kochać"
Szeptali o nim za kulisami, teraz huczy cała Polska. Został najmłodszym Hamletem w historii polskiego teatru. Tajemnice Hugo Tarresa
Zaskoczył reżyserów, oczarował publiczność. Ma zaledwie 21 lata i już zapisał się w historii. Hugo Tarres został najmłodszym odtwórcą roli Hamleta w historii polskiego teatru. Jego występ w spektaklu reżyserowanym przez Jana Englerta, z Heleną Englert i Beatą Ścibakówną w obsadzie, wywołał poruszenie w środowisku teatralnym i otwiera przed nim drzwi do wielkiej kariery. Co wiemy o młodym artyście? Kim jest Hugo Tarres? Najmłodszy Hamlet w historii polskiego teatru Ma zaledwie 21 lat, ale już zapisał się w historii polskiego teatru. Hugo Tarres, student III roku Akademii Teatralnej im. Aleksandra Zelwerowicza w Warszawie, jako pierwszy w tak młodym wieku wcielił się w rolę Hamleta na deskach Teatru Narodowego. Aktor pochodzi z polsko-hiszpańskiej rodziny – jego matka jest Polką, a ojciec Hiszpanem. W którym momencie aktorstwo pojawiło się w jego życiu? Okazuje się, że był to zbieg okoliczności. „Jako młody człowiek miałem bardzo uniwersalne marzenie, zostania piłkarzem, albo prezydentem. Dopóki, kiedy wracałem z boiska z kumplem, zapytałem go, co Ty chcesz właściwie robić – „wiesz co, ja chcę być aktorem”. Czemu chcesz być aktorem? „Bo w aktorstwie jest mnóstwo pieniędzy”. Pomyślałem jako nastolatek „a nie wiedziałem, że w aktorstwie są pieniądze”. Wróciłem do domu, opowiedziałem mamie o tej historii, a ona mnie od razu zapisała do kółka teatralnego w Teatrze Roma”, zwierzał się w rozmowie z DD TVN. Później Hugo Tarres uczęszczał do Ogniska Teatralnego Machulskich. Gdy nadszedł czas przygotowań do egzaminów wstępnych do szkoły teatralnej, potrzebował wsparcia w pracy nad tekstami i ich interpretacją. Pomocną dłoń wyciągnął Grzegorz Damięcki, którego Tarres nazywa swoim mistrzem. Aplikował do kilku szkół teatralnych i choć dostał się zarówno do Krakowa, jak i do Akademii Teatralnej w Warszawie postanowił pozostać w rodzinnym mieście, kierując się intuicją. Czytaj też: Obsadził córkę w roli Ofelii, zarzucono mu nepotyzm. "Ci, którzy chcieli mi dokopać, nakręcili promocję", mówi Jan Englert Osiągnięcia Hugo Tarresa W 2024 roku zdobył także Grand Prix 44. Przeglądu Piosenki Aktorskiej we Wrocławiu. Zagrał Merkucja w 'Romeo i Julia' w reżyserii Jana Klaty w Teatrze Muzycznym we Wrocławiu. Na szklanym ekranie zadebiutował w 2024 roku w drugim sezonie serialu „Krucjata”. Ten sam rok przyniósł mu także kinowy debiut w filmie „Piep*zyć Mickiewicza”. To był przełom w jego aktorskiej drodze."Dotarło wtedy do mnie, że choć miałem już trochę wiedzy na temat warsztatu scenicznego, nie miałem zielonego pojęcia, jak pracować z kamerą. Musiałem się szybko uczyć. Podglądałem więc Dawida Ogrodnika, który w tym filmie gra nauczyciela i ma ogromne doświadczenie filmowe. Dowiedziałem się w ten sposób bardzo dużo o tym, co robić na planie", opowiadał w wywiadzie dla Wirtualnej Polski. Rok później powrócił na wielki ekran w kontynuacji tej produkcji, wcielając się ponownie w postać Dantego w „Piep*zyć Mickiewicza 2”. Publiczność mogła go również zobaczyć w filmie „Przepiękne!”. W rozmowie z mediami dodawał, że trudno jest mu oglądać siebie na ekranie. Wciąż musi się do tego przyzwyczajać. "Jest taki moment, kiedy pierwszy raz widzi siebie na ekranie i to trudne do obserwowania. Ale na pewnym etapie edukacji przestaje się oglądać siebie i widzi postać. Musiałem się przyzwyczaić do tego", zwierzał się w rozmowie z Oscarem Netkowskim dla Dzień Dobry TVN. I dodawał: "Mówi się, że aktor jest wart tyle, co jego ostatnia rola. Jestem na początku. Kończę Akademię Teatralną. Na deskach teatralnych zrobiłem jakieś 15%. Rozumiem bardziej język kinematograficzny". Hamlet Jana Englerta: reżyserskie pożegnanie z teatrem i rola Hugo Tarresa Premiera spektaklu „Hamlet” odbyła się w kwietniu 2025 roku i stała się wydarzeniem nie tylko artystycznym, ale i symbolicznym. Dla Jana Englerta – reżysera i wieloletniego dyrektora artystycznego Teatru Narodowego – była to inscenizacja domykająca jego pracę w tej instytucji po 28 sezonach. Wybór Hugo Tarresa do głównej roli był decyzją odważną i – jak się okazało – niezwykle trafioną. Spektakl nie obył się bez kontrowersji. W roli Ofelii wystąpiła Helena Englert – córka reżysera, a Gertrudę zagrała jego żona, Beata Ścibakówna. Decyzja o obsadzeniu członków własnej rodziny wywołała poruszenie w środowisku teatralnym. Jak Hugo Tarres dostał rolę Hamleta. To nie był przypadek Rola ta była dla Tarresa pierwszym występem w Teatrze Narodowym. W rozmowie z mediami młody artysta zdradził, w jaki sposób został zaangażowany do projektu. Okazuje się, że Jan Englert dostrzegł uzdolnionego aktora podczas zajęć w szkole. Po pewnym czasie złożył mu propozycję nie do odrzucenia. "Profesor miał z nami zajęcia ze scen dialogowych. Już wtedy musiał zwrócić na mnie uwagę. Kilka miesięcy później, na rozpoczęciu roku akademickiego, podszedł do mnie i powiedział, że ma propozycję. Kiedy okazało się, że to "Hamlet", oniemiałem. Zwłaszcza że podczas uroczystości, jak co roku, wspominaliśmy aktorów i aktorki, którzy odeszli w ostatnich miesiącach. Pojawiło się tam m.in. nazwisko Jerzego Stuhra. Pomyślałem wtedy o tym, że grał Hamleta w spektaklu Andrzeja Wajdy w krakowskim Teatrze Starym, występując już jednocześnie w filmach. Nie, żebym się porównywał, raczej - poczułem wtedy powagę sytuacji", relacjonował (cytat za WP.pl). Czytaj też: Nieoczekiwanie Kinga Rusin wzięła córkę Englerta w obronę. Trafiła w czuły punkt! Obawiał się, czy udźwignie tę rolę. Ostatecznie podjął rękawicę. To młodego artysty to bardzo ważny projekt. "Myślę, że to będzie bardzo ciekawy, zaskakujący spektakl. Nie chcę za dużo zdradzać, ale wydaje mi się, że Jan Englert podszedł do tej wielkiej literatury trochę pod innym kątem, niż robiono to do tej pory. [...] Po prostu staram się być jak najlepiej przygotowany i wyciągnąć z tej pracy jak najwięcej dla siebie. Nasz Hamlet ma 21 lat, jest wulkanem energii, więc nie jest aż tak daleki ode mnie. Najcenniejsza rada, jaką dostałem od pana Jana Englerta, brzmiała: 'Nie graj Hamletem'", opowiadał w rozmowie z PAP Life. Choć to dopiero początek, wiele wskazuje na to, że Tarresa czeka spektakularna przyszłość. Aktor zachwycił wszystkich swoim talentem, naturalnością i wdziękiem. Udowodnił, że młody wiek nie stoi na przeszkodzie, by sięgnąć po największe wyzwania sceniczne. Źródło: Wp.pl Film, Kozaczek, Dzień Dobry TVN, PAP Life
Z dziennikarza w „księcia komedii kryminalnej”. Alek Rogoziński odsłania przed nami swoje tajemnice
Joanna Chmielewska byłaby dumna. On dziś rozdaje karty w gatunku polskiej komedii kryminalnej
Wychowany na powieściach Joanny Chmielewskiej, dziś sam nosi tytuł „księcia polskiej komedii kryminalnej”. Z dziennikarstwem pożegnał się bez żalu i dobrze na tym wyszedł. Alek Rogoziński obecnie jest niekwestionowanym mistrzem fabuły z pazurem. Udowadnia, że lekkie pióro i cięty humor to przepis na sukces. Rozkochał w sobie czytelników, sprzedał już ponad milion książek, które bawią do łez i przyprawiają o dreszcz. Nie zamierza zwalniać tempa – choć sam przyznaje, że po tym roku czeka go urlop od szaleństwa. W szczerej rozmowie Alek Rogoziński opowiada o swoim jubileuszu, zdradza, jak zemścił się na show-biznesie i wyznał, co go napędza do twórczej pracy. Alek Rogoziński w rozmowie dla Viva.pl - Na początku musimy coś uporządkować. Jak właściwie wygląda hierarchia wśród twórców komedii kryminalnych w Polsce? Ty jesteś często nazywany „księciem polskiej komedii kryminalnej” – a kto w takim razie jest cesarzową albo królową? I… no właśnie – kogo jeszcze brakuje do uzupełnienia tej królewskiej układanki? Ha! Jeśli miałbym wskazać matkę chrzestną całego gatunku, bez wątpienia byłaby nią Joanna Chmielewska. To ona przecierała szlaki i zbudowała fundamenty pod całą komedię kryminalną w Polsce. Po jej odejściu ten tytuł bezdyskusyjnie należy się Oldze Rudnickiej – pisze od nastu lat i nigdy nie schodzi poniżej znakomitego poziomu. A król? Cóż, mówią, że to ja nim jestem. Ale… król to jednak brzmi poważnie, dostojnie, może nawet trochę staro. Książę brzmi znacznie lepiej – młodziej, lżej, z przymrużeniem oka. Więc zostanę przy księciu! (śmiech). Kogo jeszcze mamy w tej naszej kryminalnej monarchii? Przydałaby się jakaś księżniczka! Myślę o Marcie Matyszczak i Gosi Staroście, ale która z nich otrzyma ten tytuł – to już panie muszą rozstrzygnąć w pojedynku! (śmiech). - Chcesz mi powiedzieć, że nie rywalizujecie ze sobą? Nas – twórców komedii kryminalnych – jest naprawdę niewielu. I często słyszymy pytania, czy ze sobą konkurujemy. Zawsze wtedy odpowiadam: nie mamy jak ze sobą konkurować. Wręcz przeciwnie – wspieramy się, polecamy swoje książki, dzielimy się z czytelnikami tym, co nas samych śmieszy. Chcemy pokazać, że humor w narodzie jeszcze nie zginął i ma się naprawdę dobrze. Niestety, często jesteśmy traktowani przez poważniejsze gremia jako literatura drugiego sortu. Bardzo mnie to boli. Bo przecież piszemy z takim samym zaangażowaniem i z równie solidnym researchem, jak autorzy literatury „poważnej”. A mimo to, przez lata komedia kryminalna była spychana na margines. Przestałem z tym walczyć. Dziś jestem dumny z tego, co osiągnąłem – przekroczyłem milion sprzedanych egzemplarzy i to jest dla mnie ogromna nagroda. Ale najważniejsze są spotkania z czytelnikami. Jeżdżę po całej Polsce, a ludzie przychodzą tłumnie – z sympatią, z emocją, z miłością do tych książek. Dostaję mnóstwo wiadomości. Jedna z nich zapadła mi szczególnie w pamięć: „Wróciłam do domu wściekła. Chciałam się rozwieść z mężem, dzieciom powiedzieć, że są adoptowane, a kota wyrzucić za drzwi. Ale wtedy zamknęłam się z pana książką na pół godziny w wannie. Gdy wyszłam, znów kochałam męża, dzieci były najlepsze na świecie, a kotek dostał nowe papu”. - No i powiedz sam – czy można dostać piękniejszą recenzję? Jako genialny obserwator nie narzekasz na brak inspiracji. Na swoim koncie masz już ponad 30 książek! Wspaniały wynik! Inspiracje są absolutnie wszędzie. Wsłuchuję się w ludzi, podglądam ich codzienność, zapisuję w głowie okruchy zdarzeń... Czasem wystarczy jedna sekunda – i już wiem, że mam materiał na całą historię. Mam taki osobisty zwyczaj – 1 listopada odwiedzam groby moich ukochanych artystów na Powązkach. Zawsze zapalam światełko dla Joanny Chmielewskiej, Ireny Kwiatkowskiej, Violetty Villas, Hanki Bielickiej... To dla mnie ważne, bardzo symboliczne chwile. Ostatnio, wracając z cmentarza do domu, słuchałem Madonny. Akurat poleciał jej utwór „Beautiful Killer”, który bardzo lubię. I wtedy, dosłownie w ciągu trzech minut i dwudzisetu sekund, w mojej głowie narodziła się cała fabuła nowej książki. Błysk! Tak po prostu. Książka nosi tytuł „Piękny Zabójca”. - A gdybyś miał napisać książkę w zupełnie innym gatunku niż dotychczas? Nie planuję uciekać daleko od komedii. Ktoś przecież musi dbać o to, by na naszych twarzach częściej gościł uśmiech – nawet podczas codziennych spacerów ulicą. Poza tym, komedia kryminalna to tak pojemny gatunek, że można w niej flirtować z innymi konwencjami co pięć minut. Flirtowałem już ze slasherem, potem z thrillerem... A teraz, dzięki najnowszej części serii „Gorset i szpada”, zatytułowanej „Zagubiona relikwia”, z przyjemnością zanurkowałem w świat powieści historycznej. I czuję się tam jak u siebie. - Tempo masz iście… zabójcze! Książka goni książkę. Jeśli miałbym to podsumować jednym słowem – powiedziałbym: dziesięciolecie. To mój jubileusz. I właśnie dlatego postanowiłem zaszaleć – w tym roku aż sześć premier i pięć wznowień. Totalne tempo! Ale to też ostatni raz, kiedy tak pędzę bez opamiętania. A potem ruszam w świat. Czas na zasłużone wakacje, naładowanie baterii i chwilę oddechu. Czytaj też: Alek Rogoziński: Mam jedno niezawodne źródło inspiracji. Są nim ludzie - Bo nawet książę kryminału potrzebuje czasem regeneracji! Mam nadzieję, że wśród tych premier jest kontynuacja „Zagubionej relikwii”. Jak mogłeś zakończyć historię w takim momencie… Nie masz litości! Ale nie spoileruj! Wiesz z czego to wynika? Zainspirowałem się Remigiuszem Mrozem. Uwielbiam go! I absolutnie nie dziwię się, że dziś jest jednym z najpopularniejszych pisarzy w Polsce. Mimo ogromnego sukcesu, jaki odniósł, pozostał sobą – i do tego jest niesamowicie sympatycznym człowiekiem. Pamiętam, jak podczas jednego ze spotkań autorskich ktoś z czytelników powiedział: „Bo te pana książki zawsze kończą się w tak oczywisty sposób, a nie jak u Remigiusza, gdzie z wypiekami na twarzy czekamy miesiącami na rozwój wydarzeń.” Przyznałem im rację. I właśnie wtedy postanowiłem to zmienić! Zrobiłem zakończenie, które zostawia czytelnika z myślą: „O nie! To nie może się tak skończyć!” – dokładnie tak, żeby było nieoczywiste. I teraz sam mam wypieki na twarzy, czekając na reakcje czytelników. - Udało się! Tylko rozczaruję Cię, bo wszystko wyjaśni się na początku 2026 roku. Muszę zakończyć inne serie. - Wracając do „Zagubionej Relikwii”, cofnąłeś się aż do XVII wieku. Pieczołowicie opisywałeś czasy Marysieńki i Jana Sobieskiego. Co Cię do tego natchnęło? Tęsknota za przeszłością? Uwielbienie dla historii? Szefowa jednego z wydawnictw zaprosiła mnie na kawę. Usiadła naprzeciwko mnie i zakomunikowała, że ma pomysł, który chciałaby zrealizować. Chciała stworzyć historię o „polskich Bridgertonach”. W mojej głowie zakiełkowała inna myśl. Najmniej wiedziałem o czasach sarmacji, Sobieskiego i Marysieńki. Zamknąłem się w domu na cały miesiąc i obłożyłem książkami. Wertowałem tysiące stron. W tym czasie, dzięki specjalnym projekcjom na YouTubie, spacerowałem wirtualnie po XVII-wiecznej Warszawie. Tak wszedłem w ten świat, że kiedy odbierałem paczkę od kuriera, powiedziałem do niego: „Azaliż dokumenta podpisać muszę” [śmiech]. - Wykonałeś nad tą sagą olbrzymią pracę. To było naprawdę trudne zadanie. Musiałem całkowicie zapomnieć o współczesnej Warszawie i wyobrazić sobie, że właściwie… nie ma niczego poza Zamkiem Królewskim – choć w zupełnie innej odsłonie niż dziś. Wokół tylko dwory magnackie, reszta świata jakby nie istniała. Zanurzyłem się w tamtej epoce całym sobą. Zgłębiałem kulinarne zwyczaje XVII wieku – opisałem, czym się raczono i jak, aż sam miałem ochotę rzucić wszystko i wpaść na ucztę. Ale największym wyzwaniem okazały się opisy stylizacji. Na szczęście trafiłem na fenomenalną lekturę opracowaną przez studentów, którzy jeden do jednego odtworzyli stroje z tamtego okresu. To było bezcenne źródło wiedzy. Z czasem doszedłem do wniosku, że choć brakowało tam całego technologicznego anturażu naszych czasów, to żyło się… po prostu łatwiej. Psychicznie. Ludzie naprawdę pielęgnowali relacje – nie zerkali co chwilę na powiadomienia w telefonach. Ten powrót do XVII wieku stał się dla mnie strefą komfortu. Chętnie się w nią zanurzyłem – i nie ukrywam, że z wielką przyjemnością. - Wracając do Twojej niedalekiej przeszłości. Nie tęsknisz za pracą w redakcji? Jeszcze nie tak dawno mijaliśmy się na korytarzach jednego z wydawnictw. Skąd! Niektóre gwiazdy dały mi wtedy nieźle popalić – wcale za tym nie tęsknię! (śmiech) Ale żeby była jasność – to był fenomenalny czas w moim życiu. Poznałem artystów, których zawsze chciałem poznać. No i zobaczyłem show-biznes od zupełnie innej strony. Tej nieoczywistej, tej zakulisowej. Z perspektywy widza wszystko wygląda pięknie – światła, kamery, blichtr. A tak naprawdę sukces to nie tylko talent, pracowitość i dobre intencje. To również trudne wybory, zakulisowe rozgrywki i sporo… mroku. To doświadczenie mocno wpłynęło na moje pisanie – odreagowałem je w kilku kryminałach. Artyści może i odebrali mi kawał życia swoimi dąsami, ale ja się „zemściłem” – i rozprawiłem się z nimi na kartach „Ukochanego z piekła rodem”. (śmiech) Wiesz, jakiś czas temu byłem na koncercie Cyndi Lauper – to jej pożegnalne tournée. Jest w świetnej formie, śpiewa znakomicie, rusza się jak za dawnych lat – nic nie wskazuje na to, że powinna kończyć karierę. A jednak w którymś momencie wygłosiła poruszającą mowę: mówiła, że często boimy się zamykać kolejne rozdziały życia. Niepotrzebnie. Przecież nie wiemy, co nas czeka dalej – a to może być fascynująca przygoda. Zgadzam się z nią całkowicie. Mam dokładnie tak samo. - Jednym z Twoich zamkniętych rozdziałów była praca w radiu. To właśnie tam zaczęła się Twoja dziennikarska droga. Tak, to był początek. I wtedy radio naprawdę było jeszcze czymś, co nazywam dziś „przyjaznym teatrem wyobraźni”. Od zawsze pasjonowała mnie muzyka, więc przynosiłem do studia własne płyty. Setki kompaktów. Pół mojej skoliozy kręgosłupa to efekt dźwigania ich na plecach! (śmiech) Za mikrofonem spędziłem blisko 15 lat. I z bólem serca muszę przyznać, że z czasem radio przestało być tym, czym było kiedyś. Prezenter stał się połączeniem pogodynki i zegarynki. Pamiętam doskonale swoją ostatnią audycję. Chwilę wcześniej odbyłem rozmowę z moją panią dyrektor, która dolała oliwy do ognia. Wróciłem do studia, zamknąłem się na trzy godziny i puszczałem wyłącznie piosenki Madonny. A potem powiedziałem: „No, to było na tyle” – i wyszedłem z radia. Nigdy nie wróciłem. - Pamiętasz swoje początki jako pisarz? To było całkiem interesujące doświadczenie. Usiadłem kiedyś naprzeciwko pewnego pana – eksperta od rynku wydawniczego. Zadał mi proste pytanie: „Jakie jest pana marzenie?” Odpowiedziałem bez wahania, zgodnie z prawdą: „Chciałbym pisać i móc się z tego utrzymywać”. Potrzebowałem zmian. Spojrzał na mnie, uśmiechnął się półgębkiem i rzucił: „A, no to musi pan zmienić gatunek. Z komedią to pan daleko nie zaleci. Polacy nie mają poczucia humoru, komedia to stracona pozycja”. - Nie wiedział, z kim ma do czynienia [śmiech]. Dziś masz na swoim koncie ponad milion sprzedanych egzemplarzy i kilkadziesiąt książek. I choć wtedy mówiono mi, że z komedią nic nie osiągnę, teraz mogę śmiało powiedzieć – to właśnie humor był i jest moją siłą. Chciałbym dziś usiąść naprzeciwko tego pana, spojrzeć mu prosto w oczy i po tych dziesięciu latach powiedzieć jedno: udało się. To kompletna bzdura, że Polacy nie mają poczucia humoru! Mamy – tylko czasami próbujemy je ukrywać, bo boimy się, co pomyślą inni. Nie wiem, czy to zauważyłaś, ale żyjemy w czasach udawania. Uśmiechamy się na Instagramie, a w środku często jesteśmy kompletnie rozbici. I wiesz co? Jeśli jesteśmy nieszczęśliwi – pokażmy to. Może komuś to pomoże, może ktoś się w tym odnajdzie. A jeśli mamy dobry humor – dzielmy się nim, bo przecież dostajemy od świata to, co sami mu dajemy. To może i banał, ale życie naprawdę składa się z prawd banalnych. I właśnie one – te najprostsze – sprawdzają się najlepiej. Trochę jak w kryminale: ta najbardziej podejrzana postać okazuje się mordercą, ale ponieważ była zbyt oczywista, nikt jej nie podejrzewa… I wszyscy na końcu mówią: „Wow, to jednak ona!”. Tak samo jest w życiu. Trzymajmy się tych prostych zasad – bo to one pomagają nam przetrwać wszystko. - A ja życzę Ci, żeby ten etap, w którym dziś jesteś trwał jak najdłużej! Nie wiem, czy będzie trwał wiecznie, ale na razie jest fajnie. I bardzo to lubię. Chociaż świetnie się przy tym bawię, trzeba przyznać jedno – pisanie to potwornie samotna robota. Tylko ty, komputer, pusty pokój i hektolitry earl greya. To trwa przez miesiąc, dwa, czasem trzy. Siadam do pisania wieczorami i mogę pisać do rana. To mój czas. Dlatego kiedy w końcu wyrywam się do ludzi, ruszam w trasę i spotykam z czytelnikami – nie mogę się nagadać! - W swoich książkach bawisz humorem. Czy śmiech jest lekiem na wszystko? Na pewno nie zaszkodzi, a może uratować! W moim przypadku śmiech to nie przypadek – to wypracowany mechanizm obronny. Sposób na to, by jakoś ogarniać rzeczywistość, która – nie oszukujmy się – potrafi zgrzytać na całego. Każde wydarzenie, niezależnie od kalibru, można przeżyć na dwa sposoby: załamać się, płakać, rwać włosy z głowy… albo zatrzymać się, przemyśleć, wyciągnąć lekcję i ruszyć dalej. Mam na to świetny przykład z życia. Pamiętam, jak razem z moją mamą pojechałem kiedyś na pogrzeb. Ksiądz, który prowadził mszę, miał wyraźną wadę wymowy i wymawiał wszystko zupełnie inaczej, niż powinno to wybrzmiewać. W pewnym momencie dopadł mnie taki atak śmiechu, że musieliśmy wyjść z kaplicy. Mama spojrzała na mnie z powagą i oznajmiła: „To był ostatni pogrzeb, na który poszedłeś ze mną”. Mówię o tym, bo mam to gdzieś głęboko w sobie – dla własnego komfortu psychicznego lubię szukać w życiu jego groteskowych stron. Bo przecież życie takie właśnie jest: nieustannie przeplata momenty tragiczne z tymi kompletnie absurdalnymi, czasem nawet zabawnymi. Kiedyś ktoś powiedział mi, że powinienem pielęgnować to moje groteskowe spojrzenie. Że to nie wada, tylko tarcza obronna – i coś w tym jest. Dlatego świadomie dbam o swoje poczucie humoru, o ten ironiczny filtr, przez który patrzę na świat. Bo, szczerze? Nie znam lepszej broni, którą mógłbym użyć w starciu z rzeczywistością. - Na pewno taki mechanizm obronny przydaje się na co dzień. I to też przemycasz w swoich książkach. Zwłaszcza, że żyjemy w dość niepewnym świecie. Nie wiadomo, co przyniesie jutro. Żyjemy w rzeczywistości popandemicznej, w obliczu cały czas trwającej wojny, mamy traumę, której jeszcze nie przepracowaliśmy. A co gorsza – wielu z nas nawet nie zdaje sobie sprawy, że ją nosi. Dlatego tak desperacko szukamy bezpiecznych przestrzeni. Czegoś, co daje nam ulgę, choćby na chwilę. Nie wiesz, jak będzie wyglądało twoje życie za dzień czy dwa, ale sięgasz po dobrą książkę – i zaczynasz się śmiać. Albo bawisz się z kotem i nagle ten dzień staje się lepszy. Bo życie nigdy nie jest czarno-białe. Nie jest ani totalnie beznadziejne, ani całkowicie euforyczne. Ono toczy się gdzieś pośrodku – i właśnie tam próbujemy się odnaleźć. Czytaj też: Ten jeden obrazek z dzieciństwa Alicji Majewskiej mówi wszystko o jej relacji z ojcem. Najstarszą siostrę zna tylko z opowieści… - Wspominałeś też, że Twoje spotkania autorskie to standupy. Mógłbym podczas nich rozmawiać godzinami! Ta samotność, której doświadczam podczas pisania, sprawia, że kiedy wychodzę do ludzi – chłonę te chwile radości całym sobą. Z każdego spotkania autorskiego czerpię garściami. I uwierz mi – nie odpuszczam, dopóki nie rozbawię całej sali. Każde spotkanie jest wyjątkowe. Albo dzieje się coś absolutnie niepowtarzalnego, albo pada jakieś zabawne pytanie. A wiesz, jeszcze nie napisałem książki, w której morderstwo dzieje się podczas spotkania autorskiego. A nie – jednak napisałem! (śmiech) Ale czuję, że ten motyw jeszcze kiedyś wróci. Bo takich spotkań nie da się zapomnieć – a dobre inspiracje zawsze znajdą drogę na papier. - W jednym z wywiadów podkreślałeś, że pisarze i artyści to najwięksi złodzieje - kradną zachowania, historie, opisy charakteru czy postaci. Co ostatnio sam tak… przygarnąłeś? Niech pomyślę. Ostatnio bardzo dawno nic nie ukradłem! Przypomniałaś, że muszę powrócić do kradzieży. Taką chyba sztandarową historią, taką kwintesencją i symbolem, była opowieść zasłyszana od mojej przyjaciółki, która była szefową firmy kurierskiej. Opowieść jest – delikatnie mówiąc – nie do podrobienia. Dwie panie. Jedna wyjeżdża do sanatorium, a drugiej zostawia pod opieką kota. Zwierzak, dość wiekowy, niestety umiera już następnego dnia. Opiekunka dzwoni do właścicielki i informuje o tragedii. Ta, ze łzami w oczach, mówi, że się tego spodziewała. Kot miał 18 lat i ciężko chorował. Prosi jednak, żeby przyjaciółka… wysłała jej zwłoki kota kurierem, bo chce go pochować w pięknych okolicznościach przyrody. Kobieta pakuje kota w pudełko po butach, umieszcza na nim naklejkę - „ostrożnie: szkło”, zamawia kuriera i… zaczyna się dramat. Kurier ma po drodze wypadek, paczki wypadają z bagażnika. Zaciekawiony, co takiego „stłukło się” w środku, otwiera pudełko i widzi martwego kota. Jest przekonany, że to on go zabił. W panice zakopuje zwłoki w lesie, a na pobliskim placu budowy znajduje identycznego dachowca. Zabiera go do weterynarza, faszeruje „głupim jasiem” i dostarcza nowego kota właścicielce. Następnego dnia kobieta pyta przyjaciółkę: „Pochowałaś już pupila?” A ta odpowiada: „Ale co ja miałam pochować?! W nocy mi pół pokoju zdemolował!”. I tak oto dostała nowego kota na kolejne kilkanaście lat życia. A ja... wierzę, że kurierzy naprawdę nie mają lekko. Zresztą sam kiedyś doprowadziłem jednego z nich niemal do zawału. Pracowałem nad książką i zastanawiałem się nad pewnym technicznym szczegółem. Podpisując dokumenty, zupełnie mimochodem zapytałem: „Jak pan myśli, ile czasu będą się rozkładać zwłoki, które aktualnie trzymam w wannie wypełnionej kwasem?”. Jeszcze nikt nie zbiegał po schodach tak szybko jak ten kurier! Następnego dnia postanowiłem go przeprosić. Przychodzi kolejna paczka, znowu ta sama firma. Otwieram drzwi, a tam dziewczyna. Patrzy na mnie i bez ceregieli rzuca: „To pan jest tym świrem?” „No... chyba ja”, skwitowałem. „To dobrze”, odpowiedziała z uśmiechem. „Kolega się pana boi, więc teraz ja będę pana obsługiwać. Ale proszę się nie martwić, ja jestem jeszcze bardziej świrnięta”. - Możesz spokojnie tworzyć scenariusz filmowy (śmiech). No właśnie, czemu żaden jeszcze nie powstał? Z filmem bywa ciężko. Mamy naprawdę świetnych scenarzystów – ale głównie tych, którzy specjalizują się w dramatach. Kiedy temat dotyczy narkomanii, alkoholizmu, szarych osiedli i wszelkiego rodzaju patologii – wtedy naprawdę mamy nieograniczone pole do popisu. Ale przepraszam, że to powiem: nie mamy dobrych scenarzystów komediowych. I to jest problem. Komedia – zwłaszcza ta dobrze napisana, z wyczuciem, lekkością i błyskotliwością – to u nas wciąż towar deficytowy. Kiedyś wpadł mi w ręce scenariusz na podstawie „Skradzionego klejnotu”, czyli pierwszej części serii „Gorset i szpada”. To miała być lekka komedia, z finezją, błyskiem, puszczeniem oka do widza. A co dostałem? Moralitet o bolesnym dojrzewaniu siedemnastolatki w XVII wieku. Pomyślałem wtedy: „Ale ponuro... i to na podstawie mojej książki?! Jak to się w ogóle stało?!”. Choć sprzedałem prawa do ekranizacji czterech książek, wszystkie utknęły na tym samym etapie – budowy scenariusza. I jeśli ktoś miałby ochotę się tego podjąć – zapraszam z otwartymi ramionami! Mam nawet swoją wymarzoną obsadę do „Gorsetu i szpady”. Od początku widziałem w roli Piera Macieja Musiała. Obserwuję jego rozwój od lat i jestem przekonany, że to jedyny aktor z odpowiednią dozą bigla i odwagi, by tę rolę unieść. Ale trzeba się spieszyć zanim Maciej się nie zestarzeje! (śmiech) Dlatego apeluję do wszystkich scenarzystów: pomyślcie, jak zrobić dobrą komedię. - Napisanie dobrej komedii kryminalnej to też prawdziwa sztuka! Joanna Chmielewska, nasza literacka matka chrzestna komedii kryminalnej, powiedziała kiedyś, że to najtrudniejsza ze wszystkich form literackich. I miała absolutną rację. Bo tutaj naprawdę trzeba pogodzić ogień z wodą – tragedię morderstwa z lekkością komedii. Ale to dopiero początek wyzwań. Komedia to niezwykle subiektywny gatunek – każdy z nas ma inne poczucie humoru, inne punkty zapalne, inne rzeczy go bawią. Trzeba to wszystko wypośrodkować, żeby trafić do jak najszerszej grupy czytelników. A to już jest sztuka! - Czy jest coś, z czego nie żartujesz? Zarówno w książkach, jak i na spotkaniach? Kiedyś sobie obiecałem, że nie tknę trzech rzeczy i staram się tego przestrzegać. Nigdy nie żartuję z poważnych chorób. Przenigdy nie tykałem żadnego tematu związanego z krzywdą dzieci. W literaturze nie akceptuję też jakiejkolwiek krzywdy wyrządzonej zwierzakom. Nie potrafiłbym tego nawet dobrze opisać! - W ostatnim czasie wiele mówi się o roli nowych technologii, a temat AI nie schodzi z nagłówków. Niektórzy drżą w obawie przed tym, że pozbawi ich pracy. Artystyczne zawody – w tym pisarze, mogą być spokojni? Jak do tego podchodzisz? Hmm, ostrożnie. Nie wydaje mi się, by sztuczna inteligencja – przynajmniej na tym etapie – miała zdolność abstrakcyjnego myślenia. A to przecież fundament każdej literatury. I oby nigdy się tego nie nauczyła, bo to mogłoby oznaczać koniec naszego gatunku. W przypadku literatury faktu – tu już zaczyna się robić niepokojąco. Myślę, że ci wszyscy, którzy tworzą książki historyczne, reportaże, opracowania – właśnie oni mogą mieć powody do obaw. Bo w ich pracy liczą się przede wszystkim fakty, a nie abstrakcyjna kreacja. A to sprawia, że AI staje się dla wydawców coraz bardziej kuszącą alternatywą. Co innego beletrystyka. Tu wszystko opiera się na wyobraźni, na tworzeniu światów, na czymś ulotnym i nieuchwytnym. Czymś, czego – jestem o tym przekonany – sztuczna inteligencja jeszcze długo nie pojmie. Owszem, można ułożyć ładne zdania, napisać zgrabną scenę… Ale tej iskry – tej chwili, kiedy w ludzkim mózgu nagle rodzi się pomysł – tego AI wciąż nie potrafi. I, mam nadzieję, długo jeszcze nie będzie potrafiła. Sztuczna inteligencja pozostaje – i oby pozostała – odtwórcza, a nie twórcza. Dlatego na razie śpię spokojnie. Ale wróćmy do tej rozmowy za pięć lat. Może wtedy ten spokój już nie będzie taki oczywisty… Bo jeśli naprawdę nauczymy maszyny abstrakcyjnego myślenia – tego, co dziś jest zarezerwowane wyłącznie dla ludzi – to będzie, w moim odczuciu, powolny koniec ludzkości. Choć... może brzmię teraz jak moja praprababcia, która nigdy nie wsiadła do tramwaju elektrycznego, bo wierzyła, że skoro nie ciągnie go koń, to musi go nieść sam diabeł. - Przed naszym wywiadem poprosiłam sztuczną inteligencję o to, by stworzyła mi kilka pytań – oryginalnych, niebanalnych, zaskakujących! Pozwolę sobie przytoczyć jedno z nich. Jesteś gotowy? Dawaj! - Twój humor jest pełen ciętych ripost i zaskakujących zwrotów akcji. Jak byś opisał swoje poczucie humoru, gdybyś miał porównać je do jakiegoś stylu muzycznego? Ha! Porównałbym go do występu Nemo na ubiegłorocznej Eurowizji. Pamiętasz? To był totalny mix wszystkiego ze wszystkim: pop, rock, opera, rap... Miszmasz, który z pozoru nie powinien działać, a jednak sprawiał, że trudno było oderwać wzrok i nie uśmiechnąć się pod nosem. No, chyba że ktoś żyje w przekonaniu, że facet w baletowej sukience to zagrożenie moralne i trzeba natychmiast wzywać egzorcystę. Ale jeśli masz w sobie choć odrobinę luzu i dystansu – to łapiesz, że w tym wszystkim była też ogromna dawka autoironii i komediowego pazura. I właśnie dlatego to chwyciło. Sprawdź też: Blanka o Justynie Steczkowskiej: „Zazdroszczę jej!”. Mówi o problemach ze swoim występem na Eurowizji - Słyszę, że trafiłam na fana Eurowizji. To moje absolutne guilty pleasure. Przez lata skrywałem tę miłość, jakbym miał się przyznać do czegoś wstydliwego. Bo przecież Eurowizja – w oczach wielu – to synonim kiczu, coś jak disco polo (którego, swoją drogą, nie słucham!). Ale potem przyszło młodsze pokolenie i bezceremonialnie powiedziało mi, że jestem ramolem, jeśli się tego wstydzę. Bo Eurowizja jest cool. I teraz mówię to głośno – kocham ten festiwal i już się tego nie boję! - Kibicujesz Justynie Steczkowskiej? Mocno trzymam za nią kciuki. Uważam, że nawet gdyby zajęła drugie miejsce byłoby to ogromnym sukcesem. To, jak działa przed konkursem jest absolutnie zjawiskowe. Naprawdę ją za to podziwiam. Justyna pokazuje, że metryka to tylko cyferki – a wiek? Można go śmiało „przekręcić” na własnych zasadach. Jej energia, wygląd, głos i to, jak świetnie odnajduje się w świecie nowoczesnych technologii – to jest coś absolutnie inspirującego. Przy okazji widać, że Justyna ma ogromny dystans do show-biznesu i za to ją kocham jeszcze bardziej. Bo dla mnie dystans, zwłaszcza do samego siebie, to jedyny sposób, żeby pozostać normalnym człowiekiem. Gdy go zagubimy i zaczniemy się traktować jak ósmy cud świata… to cóż, pora powoli rozglądać się za trumną. ____________________________ Alek Rogoziński Dziennikarz, pisarz, autor popularnych komedii kryminalnych i powieści obyczajowych. Wśród jego najbardziej znanych tytułów znajdują się: „Jak Cię zabić, kochanie?”, „Teściowe muszą zniknąć”, „Nieboszczyk sam w domu”, „Babka z zakalcem” oraz „Dom tajemnic”. W 2019 roku jego kryminał „Raz, dwa, trzy... giniesz ty!” został przeniesiony na deski teatru. Trzy lata później, w 2022 roku, otrzymał prestiżową nagrodę Złoty Pocisk za całokształt twórczości. Książki sygnowane jego nazwiskiem sprzedały się w nakładzie ponad miliona egzemplarzy. Prywatnie - pasjonat podróży, fan Madonny i Jima Morrisona, miłośnik herbaty Earl Grey, włoskiej kuchni, gry w kręgle oraz gier karcianych.
Znajomość astronomii, układu gwiazd i planet od zawsze była drogą nie tylko do odkrywania naszego świata, ale również wiedzą, która bada tajemnicę i porządek istnienia kosmosu i nas samych. Odkrywanie tych sfer jest domeną astronomów i artystów. To jest miejsce spotkania Jana Heweliusza, astronoma, matematyka i konstruktora urządzeń badawczych, który w 1664 roku stał się pierwszym w historii zagranicznym członkiem londyńskiego Royal Society i Wojciecha Fangora, artysty, którego pasją od zawsze była obserwacja nieba i budowanie narzędzi obserwacyjnych. Obaj byli całe życie zafascynowani odkrywaniem nowych przestrzeni. Twórczość Wojciecha Fangora to ciągłe podróże poza obszar płótna w poszukiwaniu doświadczenia tego, co nieuchwytne i niedefiniowalne. Obrazy Wojciecha Fangora z cyklu „Heweliusz” zamykają jego twórczość. Są to ostatnie prace artysty, które zobaczymy. To ekspozycja obrazów tajemnych, które powstały poza czasem i przestrzenią. Podczas trwającej jedynie miesiąc wystawy zaprezentujemy również dzieła Fangora inspirowane astronomią, która była obecna przez całe jego życie. Obok dzieł artysty pokazane zostaną dzieła profesorów Akademii Sztuk Pięknych w Gdańsku. Wystawa odbywa się w Gdańsku, miejscu urodzenia Heweliusza oraz nadania doktoratu Honoris Causa Wojciechowi Fangorowi przez Gdańską Akademię Sztuk Pięknych w 2015 roku. Czas trwania wystawy: 30.04.2025 – 1.06.2025. Miejsce: Zbrojownia Sztuki, Gdańsk Organizatorzy: prof. Arkadiusz Sylwestrowicz (Fundacja Art Forma, ASP Gdańsk), Agnieszka Mejro (Fundacja Fangora), Piotr Patkowski (Fundacja Fangora), Rafał Piotr Solski (John Weston Group). Zespół kuratorski: prof. Arkadiusz Sylwestrowicz, prof. ASP dr hab. Aleksandra Jadczuk,
Obsadził córkę w roli Ofelii, zarzucono mu nepotyzm. "Ci, którzy chcieli mi dokopać, nakręcili promocję", mówi Jan Englert
"Córka nie chciała tej roli, długo musiałem ją prosić, żeby zagrała"
„Jeszcze jestem na boisku, jeszcze gram, ale już tylko ewentualnie jak Ronaldo w Zjednoczonych Emiratach, żeby tam dokończyć żywota”, mówi Jan Englert, dyrektor artystyczny Teatru Narodowego, w rozmowie z Elżbietą Pawełek. Do kin właśnie wszedł piękny film „Skrzyżowanie” z nim w roli głównej. A niebawem „Hamlet” w jego reżyserii. „Spodziewałem się, że Hamlet będzie przyjęty bardzo kontrowersyjnie. Na pewno niektórzy jeszcze wzmocnią atak, ale mnie to już nie obchodzi„ Jan Englert w wywiadzie VIVY! o "Hamlecie" i Helenie Englert w roli Ofelii: Ma Pan na koncie kilkaset ról filmowych i teatralnych. W liczbach jestem najlepszy, biorąc pod uwagę zagrane role i wyreżyserowane spektakle. No i co z tych liczb? To tylko robi wrażenie, jak się powie, że zagrało się ponad 500 różnych ról w filmie, serialach, teatrze i wyreżyserowało się 36 spektakli telewizyjnych. Wygląda, że to jakiś transatlantyk wycieczkowy nie do zatopienia. Tylko że ilość nie ma żadnego znaczenia, jakość tak. Jak pierwszy raz wziąłem się za reżyserię, to Łapicki powiedział: „No, to będziesz musiał sam siebie obsadzać”. Reżyser nie lubi mieć na planie drugiego reżysera. Ale przez lata nauczyłem się tego, że umiem być tylko aktorem, w co nie wszyscy wierzą. Jeszcze, kiedy mogę, tobym coś zagrał, ale nie za wszelką cenę. Trudno w tym wieku coś planować. Już tylko można czekać na to, że przypadkowo podjedzie rolls-royce i ktoś zapyta: „Dokąd pana podwieźć?”. Przed nami reżyserowany przez Pana „Hamlet”. Przemówi do młodej publiczności? Myślę, że przemówi. Podziały generacyjne nie mają żadnego sensu. Ani te społeczne, ani wynikające z wykształcenia czy z orientacji seksualnej. Jest tylko jeden podział – na wrażliwych i niewrażliwych. TYLKO W VIVIE!: Musiała zwolnić, zweryfikować plany. Agata Młynarska szczerze o chorobie: „Wylądowałam na długo w szpitalu i przyszedł czas na kolejny rachunek sumienia” Jaki zatem będzie Pański „Hamlet”? Nie wolno pytać ojca, jakie będzie jego dziecko, kiedy jest jeszcze w brzuchu mamusi. To będzie piękne dziecko. Udane. Powiem tak: Przede wszystkim będzie osobisty. A mówiąc już naukowo, chcę zrobić go o tym, że w gruncie rzeczy nikt nie gra czysto, bo w takim świecie dogorywam. Jest bardziej parszywy, niż myślałem. To nie znaczy, że go skreślam. Ale sztukę zawsze interesował diabeł, bo to jest złe, pokręcone działa w ukryciu. A mnie w tej chwili zło już nie interesuje. Uważam, że o wiele ciekawszy jest anioł, który wstydzi się, że jest taki zwyczajny i nieciekawy. Jego cierpienie teraz mnie fascynuje. Cierpi Pan z powodu hejtu po obsadzeniu córki w roli Ofelii? Spodziewałem się, że Hamlet będzie przyjęty bardzo kontrowersyjnie. Na pewno niektórzy jeszcze wzmocnią atak, ale mnie to już nie obchodzi. Nawet jeśli obsadzenie w spektaklu córki, która już udowodniła, że wiele potrafi, to nepotyzm, z czym się nie zgadzam, powinno się zrozumieć przy odrobinie empatii, że jeśli ktoś żegna się, odchodzi, to chce mieć przy sobie najbliższych. Cóż mogę dodać. Córka nie chciała tej roli, długo musiałem ją prosić, żeby zagrała. Paradoksalnie ci, którzy chcieli mi dokopać, nakręcili promocję, bo takiego zainteresowania spektaklem nie było jeszcze w historii Teatru Narodowego. Żałuję, że nie jest to mój prywatny teatr, bo zarobiłbym kupę pieniędzy. Cała obsada „Hamleta”, z wyjątkiem trzech aktorów i mojej córki, która nigdy nie była moją uczennicą, składa się wyłącznie z moich byłych studentów. Cały wywiad w nowym wydaniu VIVY! Magazyn dostępny w punktach sprzedaży w całej Polsce od czwartku, 10 kwietnia 2025 roku. TYLKO W VIVIE!: Los nie podarował jej tej relacji w prezencie. Agata Młynarska z determinacją odbudowywała relację z byłym mężem
Nie żyje Bożena Wahl, wybitna malarka i pionierka rynku sztuki w Polsce. Miała 92 lata
Działalność charytatywna była dla niej równie ważna, co sztuka
Bożena Wahl, ceniona malarka, artystka i pionierka na polskim rynku sztuki, zmarła w wieku 92 lat. Jej śmierć to ogromna strata dla polskiej kultury i sztuki współczesnej. Wahl była nie tylko uznawaną artystką, ale także założycielką Galeria A.B. Wahl – jednej z pierwszych prywatnych galerii sztuki w Polsce, która znacząco wpłynęła na rozwój rynku sztuki w kraju. Bożena Wahl nie żyje We wtorek, 25 marca br. dotarła do nas wiadomość o śmierci 92-letniej Bożeny Wahl. Potwierdził ją w resort kultury. "Z wielkim smutkiem przyjęliśmy wiadomość o śmierci Bożeny Wahl – wybitnej malarki, współzałożycielki jednej z pierwszych prywatnych galerii sztuki w Polsce i działaczki na rzecz zwierząt. Jej twórczość i pasja na zawsze pozostaną w naszej pamięci" — napisano na profilu Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego. View oEmbed on the source website Bożena Wahl – malarka, która zmieniła polski rynek sztuki Bożena Wahl była postacią, która na stałe wpisała się w historię polskiej sztuki współczesnej. Została doceniona za swoje nie tylko malarskie talenty, ale także za wkład w rozwój kultury artystycznej w Polsce. Urodzona w 1932 r. przez wiele lat łączyła pracę twórczą z działalnością, która miała na celu promocję młodych artystów. W jej twórczości widać było pasję i otwartość na różnorodność stylów artystycznych, co pozwoliło jej nawiązać współpracę z licznymi artystami. Galeria A.B. Wahl, którą Bożena Wahl założyła wraz z siostrą bliźniaczką o imieniu Alicja, była jednym z pierwszych prywatnych przedsięwzięć tego typu w Polsce. W czasach, gdy rynek sztuki był silnie kontrolowany przez państwo, decyzja o stworzeniu niezależnej galerii była wyjątkowa i odważna. Galeria, z siedzibą w Warszawie, stała się jednym z najważniejszych punktów na mapie artystycznej Polski, stwarzając przestrzeń dla artystów, którzy nie mieli dostępu do tradycyjnych galerii. Bożena i Alicja Wahl nie ograniczały się wyłącznie do malarstwa. Razem tworzyły scenografie dla Kabaretu Starszych Panów oraz spektakli Teatru Telewizji. Były też ilustratorkami tygodnika "Kultura", a także czasopism "Ty i ja" oraz "Szpilki". Z czasem jednak ich artystyczne drogi zaczęły się rozchodzić, a twórczość Bożeny skupiła się głównie na tematach smutku i cierpienia. Na początku lat 90. Bożena Wahl zaangażowała się w pomoc bezdomnym zwierzętom. Co miesiąc sprzedawała swoje pastele na warszawskiej Starówce, by zbierać środki na ich wsparcie. Działalność charytatywną traktowała z równie wielką pasją, co sztukę. Najlepszym dowodem na to jest schronisko w Boguszycach koło Rawy Mazowieckiej, gdzie artystka opiekowała się zwierzętami potrzebującymi pomocy. <img src="https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/48/2025/03/forum-0428651138-7532c32.jpg" width="3543" height="2374" alt="Warszawa, 16.10.1987. Bozena Wahl, malarka - z przygarnietymi z ulicy bezdomnymi psami.,Image: 428651138, License: Rights-managed, Restrictions: Cena minimalna dla publikacji online 50 zł a dla drukowanych 250 zł, Model Release: no, Credit line:" title="Bozena Wahl - malarka ze swoimi zwierzetami" />
Wielki sukces Omeny Mensah. Historyczny moment, spływają gratulacje z całego świata!
Omenaa Mensah została oficjalnie zaproszona do grona Africa Acquisiions Comittee w Tate Modern — muzeum sztuki nowoczesnej w Londynie. To historyczny moment oraz wielki sukces, gdyż żona Rafała Brzoski jest pierwszą Polką, która otrzymała zaszczytne miejsce w tym wpływowym komitecie! Gratulacje spływają z całego świata. [Ostatnia publikacja na VUŻ i Viva Historie 17.02.2025 r.] Wielki sukces Omeny Mensah. Oficjalnie to ogłosiła Africa Acquisitions Committee ma za zadanie doradzanie w zakresie rozwoju kolekcji sztuki afrykańskiej. Nie ma zatem wątpliwości, że założycielka OmenaArt Foundation i inicjatorka TOP CHARITY Auction wniesie do komitetu swoje doświadczenie, wiedzę oraz pasję do promowania twórczości. To olbrzymi zaszczyt, ale przede wszystkim możliwość aktywnego wpływania na promocję sztuki afrykańskiej na świecie. Omenaa Mensah przekazała wieści za pośrednictwem mediów społecznościowych, przedstawiając swoje aspiracje oraz cele, do którego zamierza dążyć jako członkini komitetu. ZOBACZ: Omenaa Mensah i Rafał Brzoska pobili własny rekord WOŚP. Kwota robi wrażenie "Dołączenie do Africa Acquisitions Committee Tate Modern to dla mnie ogromny zaszczyt i wyjątkowa szansa na aktywne promowanie afrykańskiej sztuki współczesnej na arenie międzynarodowej. Wierzę, że sztuka ma moc budowania mostów między kulturami, ale to dzięki sprawczości i jak najczęstszym współpracom artystycznym możemy realnie wspierać zrozumienie i uznanie dla różnorodności. Moim marzeniem jest rozwój współprac między artystami europejskimi, w tym polskimi, a afrykańskimi, aby wspólnie pokazywać bogactwo i różnorodność kulturową" — mówiła na nagraniu, które kilka dni temu pojawiło się na jej Instagramie. Dołączamy się do serdecznych gratulacji! SPRAWDŹ: Niezwykły apartament Omeny Mensah i Rafała Brzoski. Zachwyca ekskluzywnym butikowym designem i kolekcją dzieł sztuki... Źródło: Fakt.pl, Instagram
Straciła głos, ukochanego mężczyznę i cel życia. O romansie Onassisa Maria Callas dowiedziała się z gazety
Gdy diwa przyszła na świat, matka przez cztery dni nawet na nią nie spojrzała
Już za życia była legendą. Z nieśmiałej, nieatrakcyjnej dziewczyny przeistoczyła się w kapryśną diwę, o którą biły się największe sceny operowe. Jej związek z Onasisem stał się romansem stulecia, ale położył się cieniem na jej karierze. Rozgoryczona i cierpiąca, odeszła w samotności, mając wcześniej świat u swych stóp. Niebawem w kinach zobaczymy film „Maria Callas” ze zjawiskową Angeliną Jolie w głównej roli. [Ostatnia publikacja na Viva Historie i VUŻ 08.02.2025 r.] Historia Marii Callas Gdyby nie ojciec marzący o lepszym życiu w Ameryce, Maria zapewne urodziłaby się w Meligalas na Peloponezie. Georges Kalogeropoulos prowadził tam aptekę, a gderliwa matka Ewangelia zajmowała się domem. „Mój ojciec i dziadek byli generałami, kuzyn nadwornym lekarzem królewskim, a ja wyszłam za aptekarza”, powtarzała. Maria przyszła na świat cztery miesiące po przeprowadzce rodziny do Nowego Jorku, 2 grudnia 1923 roku, w szpitalu przy Piątej Alei. Matka była w tak wielkim szoku, że nie spojrzała na nią przez cztery dni. Po stracie syna, jeszcze w Grecji, liczyła na męskiego potomka. Nie chciała córki. Musiały minąć aż trzy lata, zanim dziewczynka została ochrzczona w prawosławnej katedrze na Manhattanie jako Maria Anna Zofia Cecylia. W domu nazywali ją Mary, czasem Maryanne, dużo później świat poznał ją jako Marię Callas – ojciec ze względów praktycznych skrócił nazwisko. Cudowne, niekochane dziecko Po krachu na Wall Street w 1929 roku i wielkim kryzysie Georges stracił zyskowną nowojorską aptekę i robił, co mógł, żeby utrzymać rodzinę. Ewangelia stawała się coraz bardziej agresywna, a kłótnie były codziennością, jak wspominała Maria. Matka próbowała popełnić samobójstwo, za co w Stanach groziła kara więzienia. Ostatecznie jej uniknęła, a kiedy jej stan zdrowia się poprawił, całą energię skierowała na rozwijanie talentów muzycznych córek: 12-letniej Jakinti i pięcioletniej Marii. Poprzez córki chciała zrealizować swoje odwieczne marzenie o karierze śpiewaczki operowej. To po niej, czy raczej po jej rodzinie, Maria odziedziczyła talent artystyczny. Po ojcu zaś charakter, dumę i głęboko zakorzeniony purytanizm. Bardzo go kochała. O miłość matki zabiegała przez całe życie. Bezskutecznie. Matka była wobec niej chłodna i wymagająca, narzucała surową dyscyplinę i zmuszała do wielogodzinnych ćwiczeń i popisów muzycznych. „Była pierwszą osobą, która odkryła, że mam doskonały głos. Uważała mnie za cudowne dziecko i zmuszała do robienia kariery. W dzieciństwie wygrałam w Ameryce kilka konkursów radiowych. Nie pamiętam żadnej ulubionej lalki, zabawki czy gry, tylko arie, które musiałam ćwiczyć do upadłego, żeby zabłysnąć na uroczystości zakończenia roku szkolnego”, zwierzyła się w rozmowie z przyjacielem – Stelios Galatopoulos po latach wydał biografię „Maria Callas. Boski potwór”. Kiedy Ewangelia postanowiła wyjechać z córkami do Grecji, żeby mogły tam lepiej rozwijać swoją karierę, jej mąż Georges tak się ucieszył z jej wyjazdu, że ukląkł, przeżegnał się i dziękował Bogu za zlitowanie. Obiecał też opłacić podróż i przesyłać miesięcznie 125 dolarów. Czytaj też: Dlaczego Maria Callas, primadonna stulecia, musiała przegrać swoje życie? Narodziny gwiazdy Maria, pełna kompleksów z powodu nadwagi, ważąca 90 kilogramów, z brzydkim młodzieńczym trądzikiem na twarzy, z przykrością spoglądała w lustro. Matka zaś kazała jej występować, pokazywać się publicznie i nagradzała ogromnymi porcjami jedzenia. W wieku 14 lat Maria zmagała się z bulimią, o której niewiele wiedziano w tamtych czasach. Zdobyła jednak upragnione miejsce w Konserwatorium Ateńskim. Elvira de Hidalgo, słynna hiszpańska sopranistka przesłuchująca ją, zobaczyła zaniedbaną nastolatkę w okularach o grubych szkłach, która z nerwów obgryzała paznokcie – Callas była z natury nieśmiała, co do końca skrywała pod maską diwy. Technika wokalna dziewczyny była jeszcze daleka od doskonałości, ale ten głos… „Tak mnie wzruszył, że miałam łzy w oczach. Wiedziałam od razu, że będę jej nauczycielką, a kiedy popatrzyłam w jej wspaniałe oczy, uznałam, że mimo całej reszty jest bardzo piękna”, wspominała po latach Hidalgo. Stała się jej nauczycielką, przyjaciółką i mentorką. Troszczyła się nie tylko o głos Marii, pomagając wydobyć z niego najwyższe tony sopranu, lecz także o jej wygląd. I zagroziła, że jeśli nie schudnie i nie zadba o siebie, przestanie udzielać jej lekcji. Maria z entuzjazmem zaczęła nowe życie. Szlifowała głos po 12 godzin dziennie i nauczyła się ubiorem ukrywać tuszę, chodzić z gracją, panować na mimiką… Kiedy miała 17 lat, weszła głównym wejściem do Opery Ateńskiej, gdzie dostała posadę dzięki wpływom swojej nauczycielki. Jej pierwszy występ w „Tosce” okrzyknięto rewelacją roku, a samą śpiewaczkę wschodzącą gwiazdą. La dolce vita Gdyby nie ten mężczyzna, być może kariera Callas potoczyłaby się zupełnie inaczej. Giovanni Battista Meneghini, zamożny włoski przemysłowiec, wkrótce miał zostać jej agentem artystycznym i mężem. Wielu pytało, co zobaczyła w łysym, otyłym i niemłodym już Włochu, lat 36, należącym do starej burżuazji Werony, którego wszyscy brali za jej ojca. Maria jednak od pierwszej chwili poczuła do niego sympatię. Uchodził za mentora i opiekuna początkujących śpiewaczek. Miał nienaganne maniery. Czuła się przy nim spokojna i bezpieczna. Pierwszy raz w życiu jakiś mężczyzna odnosił się do niej z takim podziwem. On zaś podczas ich romantycznej wycieczki do Wenecji zauważył jej opuchnięte stopy i tak spuchnięte kostki, że wyglądały jak łydki. Walczyła z tym do końca życia. „Poruszała się niezgrabnie i ociężale. Było mi jej żal”, wspominał potem w kontrowersyjnej autobiografii „Moja żona Maria Callas”. Mimo sprzeciwu starej matki wobec jego związku z „kobietą z teatru” obiecał Marii, że zajmie się jej karierą i sfinansuje jej wszystkie wydatki we Włoszech. Wkrótce Callas śpiewała w największych włoskich operach. Była „zwierzęciem scenicznym”, potrafiła błyskawicznie opanować role i brała na warsztat najtrudniejsze partie. Jej występ w „Normie” Belliniego we Florencji zachwycił publiczność – zaśpiewała ją jeszcze 80 razy i były to zawsze najmilsze chwile w jej karierze. Sprawdź też: Kiedy Maria Callas była w ciąży, Arystoteles Onassis zostawił ją samą. Ich synek zmarł dwie godziny po porodzie W kwietniu 1949 roku w kościółku w Weronie Maria wzięła pospieszny ślub z Battistą, na który od dawna nalegała. Nie była katoliczką, czuła się mocno związana z greckim Kościołem prawosławnym. „Uroczystość odbyła się w starej zakrystii służącej za magazyn, gdzie kapłan udzielił nam ślubu wśród połamanych krzeseł i zakurzonych całunów pogrzebowych”, wspominał pan młody. Nie było w tym romantyzmu, na który zapewne Callas liczyła. Za to jej kariera się rozpędziła. Przybyła do Włoch jako prawie nieznana artystka, by już po kilku latach, w wieku 28 lat, uchodzić za największą śpiewaczkę świata, pobierającą astronomiczne gaże za każdy występ. Pracowała z największymi: Leonardem Bernsteinem, Herbertem von Karajanem, Zeffirellim. Dzięki Viscontiemu, który był nią zafascynowany, osiągnęła legendarną doskonałość w kreowaniu postaci, w czym żadna ze śpiewaczek nie mogła jej dorównać. Pisano potem, że poprzez swoje wielkie bohaterki: Normę, Medeę, Lady Makbet czy Toscę, ukazywała własne życie naznaczone cierpieniem i rozczarowaniem. Publiczność czciła ją niczym boginię. Niewielu jednak wiedziało, że primadonna będąca krótkowidzem bez grubych okularów porusza się po scenie jak niewidoma. Zawsze uczyła się na pamięć, gdzie stawiać kroki, a w jej ruchach widać było niezdecydowanie… Być jak Audrey Hepburn W 1953 roku wielka diwa, na którą patrzył cały świat, zaczęła bardziej troszczyć się o swój wygląd i postanowiła schudnąć. Jej migreny, nudności, stany wyczerpania brały się z otyłości. Poddała się drakońskiej diecie, żeby wyglądać jak Audrey Hepburn w obejrzanych „Rzymskich wakacjach”. I nawet w tej sprawie radziła się Viscontiego. „Luchino, czy gdybym miała ciało Audrey, byłabym atrakcyjna?”, zapytała. „Byłabyś Traviatą bardziej autentyczną, nie zapominaj, że zmarła wycieńczona”, odpowiedział. Wzięła to sobie do serca – w ciągu dwóch lat schudła 35 kilogramów. Według wtajemniczonych pomógł jej w tym pasożyt, którym celowo się zaraziła. Gdy wróciła do Stanów, dziennikarze nie mogli uwierzyć. „Nowa” Callas była promienna, szczupła, nosząca z szykiem suknie marek Dior, Givenchy i Balmain. Chętnie farbowała włosy i zmieniała fryzury, nie wstydziła się już pokazywania nóg i spuchniętych kostek, na które nie pomogła żadna dieta. Nosiła szpilki czyniące ją jeszcze wyższą i olśniewała w wieczorowych kreacjach, w biżuterii ze szmaragdami i brylantami. Triumf Callas w Metropolitan Opera nie miał sobie równych. Teatr otworzył nowy sezon występem „największego sopranu dramatycznego na świecie”. Po pierwszym przedstawieniu wychodziła na scenę 16 razy. Triumfowała potem na balu maskowym w Wenecji, ubrana w dopasowany czarny trykot ozdobiony szmaragdowym naszyjnikiem w kształcie łez. Wśród gości pojawił się grecki armator i multimilioner Aristotelis Onasis. Rozmawiali z ożywieniem po grecku i według świadków tych dwoje najsłynniejszych na świecie Greków od pierwszej chwili przypadło sobie do gustu. Kolejne występy Marii w Covent Garden w Anglii stały się wydarzeniem roku. Bilety wyprzedano w ciągu trzech godzin. Onasis siedział w pierwszym rzędzie zachwycony jej Medeą i po spektaklu wydał wielkie przyjęcie na jej cześć w hotelu Dorchester oraz posłał w prezencie wspaniałe futro z szynszyli. Wkrótce mieli razem popłynąć w rejs jego bajkowym jachtem Christina. Romans stulecia Jacht był ogromny i luksusowy. Egipski król Faruk nazwał go „szczytem bogactwa” – w salonie dzieła sztuki, bar ze stołkami obitymi skórą wieloryba, basen z posadzką imitującą mozaiki z pałacu w Knossos na Krecie, który za jednym naciśnięciem guzika zamieniał się w parkiet taneczny. Maria z mężem zajęła apartament honorowy, z którego wcześniej korzystała Greta Garbo. Razem z nimi płynęła też piękna Tina, żona armatora, z dwójką ich dzieci, poza tym Churchill z żoną i kilkoro przyjaciół. Wkrótce po podniesieniu kotwicy i wyruszeniu na Morze Śródziemne wszyscy mogli oglądać pełną namiętności idyllę między Callas i Onasisem. Byli sobą tak zauroczeni, „jakby pożerał ich ogień”, wspominał mąż Marii. Gdy inni szli spać, gadali do świtu pod gwiazdami. Maria wspominała swoje nieszczęśliwe dzieciństwo i biedę, jaką cierpiała podczas wojny w Atenach. On swoje trudne początki, kiedy mając 17 lat i sto dolarów w kieszeni, wyemigrował do Buenos Aires, gdzie po latach dorobił się na imporcie tureckiego tytoniu. Oboje sławni, nie do końca szczęśliwi, byli jakby stworzeni dla siebie. Plotkowano, że kochali się na jachcie w szalupie ratunkowej. Paparazzi nie dawali im spokoju. Latem 1963 roku Aristotelis nabył bezludną wyspę Skorpios, na której stworzył swój ziemski raj. Tam z dala od wścibskich spojrzeń mogli zażywać bliskości na białych plażach. Maria była w nim ślepo zakochana. Sprawdź też: Dlaczego Maria Callas, primadonna stulecia, musiała przegrać swoje życie? <img src="https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/48/2024/07/img2O1ada-1eef66d.jpg" width="1600" height="1760" alt="(Original Caption) 9/9/1959- Milan, Italy: Callas confirms marriage breakup. Opera star Maria Meneghini Callas walks with Greek shipping magnate Aristotle Onassis, shortly after his arrival by private plane at Bresso airport near here, Sept 3rd late the couple had dinner at a local night club. On Septmeber 9th the temperamental diva confirmed that her 10-year marriage to Italian millionaire Battista Meneghini is on the rocks. She said there would be a legal separation. She said her desire for a movie career caused the breakup and not her alleged romance with Onassis." title="Maria Callas and Aristotle Onassis" /> W ramionach tego szpakowatego Greka o wyglądzie filmowego gangstera czuła się po raz pierwszy szczęśliwa. Z dumą pokazywała dziennikarzom ofiarowaną jej przez Ariego bransoletkę z napisem „TMWL” (To Maria with Love). Po latach dostrzegła taką samą u jego żony Tiny, a potem okazało się, że dostała ją również Jackie Kennedy. Onasis, według niektórych „typ szpetnego uwodziciela”, szczycił się tym, że poślubił dwie najpiękniejsze kobiety swojej epoki: córkę wielkiego patriarchy greckich armatorów Tinę Livanos i Jackie Kennedy. Ale to Maria Callas była jego jedyną miłością, do niej wracał, choć nigdy nie została jego żoną. Wyrzucano mu potem, że złamał jej serce i przyspieszył koniec kariery. Czuła się od niego coraz bardziej zależna. Jeśli obcięła długie włosy czy zaczęła nosić soczewki zamiast okularów, to dlatego, że prosił o to Aristo. Jeśli razem jedli obiad i nie podobał mu się jej kapelusz czy sukienka, to natychmiast się przebierała. Im bardziej oddalała się od sceny, bo zaczęła mieć problemy z głosem, tym bardziej chroniła się pod skrzydłami kochanka. „Kim ty jesteś? Nikim! Masz w gardle świstawkę, która już nie działa”, wyrzucał jej przy innych. „Kiedy odszedł, wszyscy współczuliśmy nie Jackie, która oficjalnie została wdową, tylko Marii. Ona kochała go najbardziej i to przy niej najbardziej cieszył się życiem”, powiedział kapitan statku Christina. „Nie miałam szczęścia w miłości”, podsumowała Callas. Dwa lata później, rankiem 16 września 1977 roku, Maria osunęła się na podłogę jak jej tragiczne bohaterki i już nie wstała. Miała 53 lata. Straciła głos, straciła ukochanego mężczyznę i cel życia. Już 7 lutego 2025 roku zobaczymy film o Marii Callas, w którą znakomicie wcieliła się Angelina Jolie i… zaśpiewała niektóre partie diwy. Zapowiada się wielka uczta filmowa. Tekst Elżbieta Pawełek Korzystałam z książek „Maria Callas. Boski potwór” Steliosa Galatopoulosa i „Kobiety niepokorne” Cristiny Morato.
Muzyka, emocje i pasja – spektakl „Kalina®” w Teatrze Rampa
Ikona polskiej estrady, symbol seksapilu i niezależności. Kobieta, która uwodziła głosem, spojrzeniem i aurą tajemnicy. Przez jednych uwielbiana, przez innych niezrozumiana. Uosobienie kontrastów. Trudno powiedzieć, jaka Kalina Jędrusik była naprawdę. Jej postać jednak wciąż mocno elektryzuje, dlatego polskie aktorki chętnie po nią sięgają. Tak jak Anna Mierzwa, aktorka Teatru Rampa na Targówku, w spektaklu muzycznym „Kalina®”. Spektakl ten warto zobaczyć co najmniej z kilku ważnych powodów. 95-lecie urodzin Kaliny Jędrusik Dokładnie 5 lutego przypada 95. rocznica urodzin tej nietuzinkowej postaci. To doskonała okazja, aby ponownie odkryć jej fenomen i przekonać się, dlaczego Kalina do dziś fascynuje kolejne pokolenia. Współczesne aranżacje i muzyka na żywo Usłyszysz największe przeboje Kaliny Jędrusik w nowoczesnych aranżacjach. Brzmi znajomo, a jednak zaskakująco. Ale uwaga – muzyka w „Kalinie®” to nie tylko tło. To integralna część opowieści. Piosenki stają się komentarzem do wydarzeń na scenie, dopełniają atmosferę i pozwalają poczuć to, co czuła sama Kalina. Nieoczywista forma teatru „Kalina®” w reżyserii Agaty Brajczewskiej nie jest zbiorem powielanych anegdot. To dynamiczny spektakl dający szansę zderzyć się z mitem i legendą. Ważne są także projekcje multimedialne oraz gra świateł, dzięki którym historia wchodzi na wyższy poziom. Charyzma płynąca ze sceny Nie można mówić o Kalinie Jędrusik, nie wspominając o jej magnetyzmie. Była ikoną swojej epoki. Szokowała i fascynowała jednocześnie. Na scenie Teatru Rampa w tę legendarną postać wciela się Anna Mierzwa – aktorka, która dosłownie żyje tą rolą. Jej talent wokalny i aktorski sprawia, że czujesz, jakby Kalina znów stała przed Tobą. Śpiewa, prowokuje, uwodzi i zmusza do refleksji – zupełnie jak oryginał. Humor, sarkazm i przekraczanie granic - W spektaklu dowiadujemy się wielu rzeczy o Kalinie Jędrusik – to jest fakt. Dla mnie jednak jej historia ma także wymiar znacznie bardziej uniwersalny. Z wieloma tematami, z którymi zmagała się ta gwiazda PRL-u, dziś stykają się kolejne pokolenia kobiet, kolejne pokolenia aktorek – mówi Anna Mierzwa. I to prawda. Muzyczny spektakl „Kalina®” to coś więcej niż biograficzna opowieść. To historia o kobiecie, która wyprzedzała swoje czasy. Znajdziesz tu absurdalny humor, ostry sarkazm, ale też chwilę refleksji. Dobre recenzje Każdy spektakl jest poddawany ocenie, a „Kalina®” przechodzi ten test śpiewająco. Recenzenci wieszczą przedstawianej historii długi żywot sceniczny. Czy dziś Kalina Jędrusik byłaby tak samo uwielbiana i kontrowersyjna? Spektakl pozwala spojrzeć na tamtą epokę i na nas samych z nowej perspektywy. Jeśli szukasz wieczoru pełnego emocji, to w „Kalinie®” znajdziesz wszystko: śmiech, łzy, pasję i muzykę, która zostaje z Tobą na długo. To nie jest zwykły spektakl, to podróż w czasie i próba zrozumienia, co tak naprawdę oznacza bycie wolnym – artystycznie i życiowo. „Kalinę®” można zobaczyć na Scenie Kameralnej Teatru Rampa na Targówku. Najbliższe terminy są zaplanowane na luty i marzec 2025 r. Bilety już można kupić na stronie teatru. Najbliższe terminy: 19, 20, 21 lutego o godzinie 19.00 27 oraz 28 marca o godzinie 19.00 i 29 marca o godzinie 16.00
Kolejna edycja Artshow już 7 i 8 grudnia. Wśród gwiazd wspierających święto sztuki Kręglicka, Wieniawa i Zień!
Artshow – jedyna w swoim rodzaju wystawa, na której artyści wprowadzają zwiedzających w świat sztuki – 7 i 8 grudnia zagości w budynku HOP na Chmielnej w Warszawie. Przez dwa dni będzie można obejrzeć setki prac twórców malarstwa, rzeźby, fotografii, grafiki i tkaniny artystycznej. W programie Artshow znajdą się także wykłady, prelekcje, pokazy artystyczne na żywo, a dla chętnych – warsztaty twórcze. Miłośnicy sztuki będą mogli zobaczyć trzy wystawy specjalne, porozmawiać z obecnymi na miejscu artystami oraz spotkać gwiazdy takie jak Julia Wieniawa, Aneta Kręglicka, czy Maciej Zień, którzy zapowiedzieli swoją obecność na wystawie. W pierwszy weekend grudnia cztery piętra postmodernistycznego budynku HOP przy ul. Chmielnej 132/134, należącego do Syrena Real Estate, wypełnią się sztuką współczesną. Prawie dwustu artystów i pięć galerii wystawi tam swoje dzieła. Na zwiedzających czekać będą setki prac, a o szczegółach ich powstania opowiadać będą sami twórcy. Spotkania z artystami, podobnie jak wykłady o sztuce i pokazy malarstwa i rzeźby na żywo to już dobra tradycja Artshow. „Czwarta edycja Artshow skupia się na nowych nazwiskach i wschodzących gwiazdach świata sztuki. To artyści z różnych pokoleń, którzy na Artshow często po raz pierwszy pokazują swoje dzieła szerokiej publiczności. Naszym celem jest nie tylko wprowadzić zwiedzających w świat sztuki, ale też dostarczać gościom emocji, wiedzy i umiejętności praktycznych. Stąd w programie wystawy są zarówno wykłady o inwestowaniu w sztukę, jak i warsztaty Artshow Creative, na których będzie można własnoręcznie zrobić rzeźbę, ceramikę, kolaż albo linoryt. Artshow wyrósł z idei jak najbliższego obcowania ze sztuką, dlatego ci, którym jest ona bliska, chętnie odwiedzają wystawę” – zapowiada Ewa Mierzejewska, pomysłodawczyni i organizatorka wydarzenia. Wystawa z roku na rok rozbudowuje swój program i zaprasza do współpracy nie tylko artystów, ale też znanych i lubianych. W pierwszy weekend grudnia w jej przestrzeni będzie można spotkać między innymi Macieja Zienia. Jeden z najbardziej znanych projektantów mody i wnętrz tym razem da się poznać zwiedzającym jako współtwórca… rzeźby. Na Artshow po raz pierwszy zaprezentowana zostanie jego niezwykła rzeźba stworzona w tandemie z cenionym polskim rzeźbiarzem Tomkiem Górnickim. „Sztuka to dla mnie esencja życia i sposób na wyrażenie najgłębszych emocji. Tworzenie pozwala mi nie tylko inspirować innych, ale także odkrywać nowe wymiary piękna i harmonii. Bez sztuki nie byłbym sobą – to ona definiuje każdy mój dzień i każdą moją decyzję” – zdradza Maciej Zień, zapraszając do odwiedzenia wystawy. Wystawy specjalne na Artshow – Helmut Newton, Viva! Emotions i młoda sztuka Czwarta edycja Artshow program wydarzeń towarzyszących ma tak bogaty, że na odwiedzenie wystawy warto zarezerwować sobie więcej czasu. Wielbiciele twórczości Helmuta Newtona z kolekcji Archicom Collection z pewnością z chęcią obejrzą zbiór oryginalnych fotografii artysty, miłośnicy młodej sztuki nie ominą wystawy prezentującej twórczość studentów warszawskiej Akademii Sztuk Pięknych z wydziałów malarstwa i rzeźby, a ci, którzy cenią emocje w sztuce, z przyjemnością zajrzą na wirtualną wystawę Viva! Emotions, prezentującą zdjęcia polskich gwiazd z archiwum magazynu Viva!, zrobione przez najlepszych fotografów i pokazujące znanych i lubianych w sytuacjach pełnych doznań. „Sztuka ma moc czynienia świata piękniejszym, a swoich odbiorców bardziej wrażliwymi. Otwiera nam głowy i serca, rozbudza emocje, sprawia, że stajemy uważniejszymi obserwatorami. Szukam jej nie tylko w pracy, ale też w życiu codziennym. Wiem z doświadczenia, że bycie artystą wymaga odwagi i determinacji, co jest szczególnie trudne w przypadku młodych ludzi, dlatego całym sercem wspieram takich utalentowanych twórców i kiedy tylko mogę, bywam na wydarzeniach artystycznych, które dają szansę młodym twórcom” – mówi Julia Wieniawa, aktorka i piosenkarka, którą także będzie można spotkać w przestrzeni Artshow. Artshow – lubię tu być Nowością grudniowej edycji wystawy będą biletowane warsztaty artystyczne z rzeźby, kolażu, ceramiki i grafiki prowadzone przez doświadczonych w pracy edukacyjnej artystów. Wystarczy tylko odrobina odwagi i chęci, by wyjść z Artshow z własnoręcznie zrobionym obiektem artystycznym. Chętni będą mieli okazję zrobić rzeźbę, ceramikę, kolaż albo linoryt, doświadczyć nowych emocji, popracować nad kreatywnością, a przy okazji zredukować stres i poprawić sobie nastrój. Tego typu obcowanie ze sztuką to najlepsza forma arteterapii „Artshow – lubię tu być. Sztuka zawsze mnie zatrzymuje i skłania do refleksji, a ja kocham ten stan. Zastanawiać się, analizować, doszukiwać, by zrozumieć, to wspaniały proces. A sztuka jest znakomitym do tego pretekstem. Eviva l’arte !” – przypomina Miss Świata Aneta Kręglicka, zapowiadając, że w grudniu po raz kolejny odwiedzi Artshow. Lista artystów i galerii biorących udział w wydarzeniu oraz szczegółowy program Artshow na stronie artshowevents.pl. Partnerami trzeciej edycji Artshow są marki: Laufen, HOP, Syrena Real Estate, Akademia Sztuk Pięknych w Warszawie, Benjamin Moore, Iluma, Studio Prostych Form, Labra, Groda, Fruitorchard. ARTSHOW – 3000 METRÓW SZTUKI I EMOCJI Miejsce: budynek HOP, ul. Chmielna 132/134 Data: 7-8 grudnia 2024 r. Godziny otwarcia: 10:00-20:00 Bilety dostępne w kasach w czasie wydarzenia oraz na stronie www.artshowevents.
Sylwester w mieście: teatr jako alternatywa i doskonały początek noworocznej nocy
Sylwester w mieście to wyjątkowy czas, który wiele osób kojarzy z hucznymi imprezami, fajerwerkami i tłumami na ulicach. Jednak coraz więcej osób poszukuje alternatyw dla typowych sylwestrowych atrakcji, chcąc spędzić ten wieczór w bardziej kameralnej, wyjątkowej atmosferze. Dla tych, którzy pragną połączyć kulturę z rozrywką, teatr staje się idealnym wyborem – zarówno jako alternatywa do głośnych zabaw, jak i doskonały początek magicznej nocy. Warszawskie teatry, w tym Teatr Polonia i OCH-Teatr, przygotowały na ten wieczór specjalne spektakle, które wprowadzą widzów w niezapomniany nastrój. Dlaczego warto spędzić Sylwestra w teatrze i jakie spektakle są szczególnie warte uwagi? Teatr zamiast tłumów – elegancja i magia na scenie Sylwester w teatrze to propozycja dla osób, które chcą uniknąć chaosu, hałasu i tłumów na imprezach. Wyjście do teatru pozwala spędzić ten wieczór w eleganckiej, pełnej magii atmosferze, gdzie refleksja i humor idą w parze z najwyższej jakości sztuką aktorską. Nie trzeba też rezygnować z celebracji – spektakle sylwestrowe mają w sobie coś wyjątkowego, co czyni je idealnym wstępem do dalszych świętowań. Po spektaklu można kontynuować wieczór w ulubionej restauracji, na domówce z przyjaciółmi lub spacerując po iluminowanych ulicach miasta. Sylwester spędzony w teatrze daje możliwość rozpoczęcia nocy w sposób wyjątkowy, z nutą kultury, a jednocześnie pozostawia przestrzeń na inne aktywności. „Seks dla opornych” – komedia w Teatrze Polonia Jednym z najciekawszych spektakli sylwestrowego wieczoru jest „Seks dla opornych” w reżyserii Krystyny Jandy, grany tego dnia dwukrotnie w Teatrze Polonia o godzinie 17:30 i 20.30. To inteligentna komedia, która opowiada historię małżeństwa z 30-letnim stażem, decydującego się na romantyczny weekend w modnym hotelu. Bohaterowie, uzbrojeni w poradnik „Seks dla opornych”, próbują na nowo rozpalić swoją relację, jednak zderzenie oczekiwań z rzeczywistością przynosi wiele komicznych i wzruszających sytuacji. W rolach głównych występują Ilona Ostrowska i Mirosław Kropielnicki, którzy w niezwykle przekonujący sposób oddają emocje i dylematy swoich postaci. Dialogi pełne humoru, błyskotliwe puenty i uniwersalny temat relacji międzyludzkich sprawiają, że spektakl bawi i skłania do refleksji. Dla tych, którzy szukają rozrywki z odrobiną głębi, „Seks dla opornych” to doskonały wybór. „Czułe słówka” – wzruszenie i humor w OCH-Teatrze Drugą propozycją jest spektakl „Czułe słówka”, grany w OCH-Teatrze o godzinie 17.00 i 20.30. Reżyseria Pawła Paszty nadaje tej klasycznej opowieści świeżości i wyjątkowego charakteru. Historia oparta na słynnym filmie z 1984 roku skupia się na trudnych, a jednocześnie pełnych miłości relacjach matki i córki. Obsada tego spektaklu zachwyca – na scenie pojawią się m.in. Aleksandra Popławska, Katarzyna Gniewkowska, Eliza Rycembel, Krzysztof Dracz i Sławomir Holland. „Czułe słówka” to spektakl, który porusza do głębi, a jednocześnie pozwala się uśmiechnąć. To teatr w najlepszym wydaniu – pełen emocji, doskonałych kreacji aktorskich i uniwersalnych przesłań. Dlaczego teatr w Sylwestra? Sylwester w teatrze to wyjątkowa propozycja, która łączy w sobie wszystko, co najlepsze w kulturze i rozrywce. Dla tych, którzy szukają wyciszenia i chwili refleksji, teatr staje się oazą spokoju, gdzie można oderwać się od codzienności. Z kolei dla osób, które pragną rozpocząć wieczór z energią i humorem, spektakle sylwestrowe oferują rozrywkę na najwyższym poziomie. Nie bez znaczenia jest również fakt, że teatr to miejsce, które sprzyja celebracji – elegancka atmosfera, starannie dobrane repertuary i wyjątkowość samego wydarzenia sprawiają, że wieczór w teatrze staje się niezapomnianym przeżyciem. Jak zaplanować Sylwestra w teatrze? Decydując się na Sylwestra w teatrze, warto pomyśleć o bilecie z wyprzedzeniem – miejsca na sylwestrowe spektakle rozchodzą wyjątkowo szybko. Po spektaklu możecie zaplanować kolację w jednej z pobliskich restauracji lub spacer wśród świątecznych iluminacji Warszawy. Oba teatry – zarówno Polonia, jak i OCH-Teatr – znajdują się w sercu miasta, co ułatwia dalsze świętowanie. Sylwester 2024 – magiczny wieczór w teatrze Niech Sylwester 2024 będzie nie tylko huczny, ale i kulturalny. Wybierając teatr na ten wyjątkowy wieczór, gwarantujecie sobie spotkanie z wybitnym aktorstwem, wyjątkowymi historiami i atmosferą, która na długo pozostanie w pamięci. Czy można wyobrazić sobie lepszy sposób na pożegnanie starego roku i powitanie nowego niż w towarzystwie sztuki najwyższej próby? Kup bilety, zarezerwuj miejsce i ciesz się Sylwestrem pełnym emocji, wzruszeń i dobrego humoru! SEKS DLA OPORNYCH — SPEKTAKL SYLWESTROWY CZUŁE SŁÓWKA — SPEKTAKL SYLWESTROWY