Ulubione perfumy i kremy bez kupowania nowego opakowania? Coraz więcej kobiet wybiera refille.
Piękne opakowanie zostaje na półce, a ty dokupujesz tylko to, co naprawdę się skończyło. Coraz więcej marek beauty wprowadza kosmetyki z możliwością uzupełniania – od perfum po kremy i szampony. Sprawdzamy, dlaczego ten trend przyciąga uwagę i jakie produkty można już kupić w takiej wersji.
Jeszcze kilka lat temu, gdy kończyły się ulubione perfumy albo krem, rozwiązanie było jedno – kupić nowe opakowanie. Dziś coraz więcej marek proponuje inną opcję: wystarczy dokupić uzupełnienie. Takie rozwiązanie jest wygodniejsze, korzystniejsze cenowo i pozwala dłużej korzystać z eleganckiego flakonu czy słoiczka, który już stoi na naszej półce. ZOBACZ TAKŻE: Płaski brzuch po 50. wymaga innego podejścia. Ten trening może zrobić różnicę. Coraz więcej kosmetyków można po prostu uzupełnić Trend zaczął się od perfum, ale dziś obejmuje już niemal wszystkie kategorie beauty – od pielęgnacji twarzy, przez kosmetyki do włosów, aż po produkty premium. Dobrym przykładem są perfumy Armani. Wybrane zapachy z linii My Way czy Acqua di Giò można uzupełniać bez konieczności kupowania nowego flakonu. Podobnie jest z wybranymi zapachami YSL Beauty, takimi jak Libre czy MYSLF, które również doczekały się wersji uzupełniających. To rozwiązanie docenią zwłaszcza osoby, które od lat są wierne jednemu zapachowi. Nie tylko perfumy. Także kremy i pielęgnacja Możliwość uzupełniania coraz częściej pojawia się także w pielęgnacji twarzy. Marka Clarins oferuje uzupełnienia do wybranych kremów, dzięki czemu po wykorzystaniu produktu nie trzeba kupować kolejnego pełnego słoiczka. Refill może kosztować nawet o 20% mniej niż produkt w nowym opakowaniu. Z kolei Lancôme rozwija ofertę refilli m.in. dla luksusowej linii Absolue. Kupując kultowe serum w wersji refill zapłacimy niemal 300 zł mniej niż za produkt z nowym opakowaniem. Dla wielu osób to po prostu wygodniejsze rozwiązanie. Estetyczne opakowanie zostaje z nami na dłużej, a przy kolejnych zakupach wymieniamy jedynie wkład. Szampon? Tutaj też zaszła zmiana Trend nie ominął także pielęgnacji włosów. L'Oréal Paris, L'Oréal Professionnel czy Davines coraz częściej oferują wybrane szampony i kosmetyki w opakowaniach uzupełniających. W praktyce oznacza to, że po zużyciu produktu można dokupić specjalny woreczek lub wkład i ponownie napełnić butelkę. Saszetka szamponu Davines o pojemności 500 ml aż o 74% redukuje wykorzystanie plastiku w porównaniu do dwóch butelek szamponu o pojemności 250 ml i w całości nadaje się do recyklingu. CZYTAJ TEŻ: Kobiety po 40. i 50. pokochają tego boba. Penélope Cruz właśnie lansuje najmodniejsze cięcie sezonu. To rozwiązanie szczególnie dobrze sprawdza się w przypadku kosmetyków, które kupujemy regularnie i których używamy przez cały rok. Dlaczego ten trend zyskuje popularność? Powodów jest kilka. Po pierwsze – wygoda. Nie trzeba za każdym razem kupować nowego opakowania. Po drugie – oszczędność. Uzupełnienia są często tańsze od pełnowymiarowych produktów, ponieważ nie zawierają kosztownego flakonu lub słoiczka. Po trzecie – mniej odpadów. To korzyść, która dla wielu osób również ma znaczenie, choć dziś nie jest już jedynym argumentem przemawiającym za takim rozwiązaniem. To nie chwilowa moda Oferta kosmetyków z możliwością uzupełniania dynamicznie rośnie na polskim rynku. Rozwiązania tego typu rozwijają nie tylko marki premium – coraz częściej pojawiają się zarówno w drogeriach jak i perfumeriach oraz sklepach internetowych. Eksperci rynku beauty zwracają uwagę, że kosmetyki z uzupełnieniami stopniowo stają się nowym standardem – na wzór wielorazowych kubków na kawę czy butelek na wodę. Czy warto spróbować? Jeśli od lat używasz tych samych perfum, ulubionego kremu albo sprawdzonego szamponu, warto sprawdzić, czy producent oferuje do nich uzupełnienia. Może się okazać, że przy kolejnych zakupach nie musisz już wybierać nowego opakowania. Wystarczy je uzupełnić – zachowując ten sam produkt, tę samą jakość i ulubiony rytuał pielęgnacyjny w niższej cenie.
Rewolucyjna decyzja New York Fashion Week: moda idzie w stronę odpowiedzialności
To koniec ery futer na jednej z najważniejszych światowych scen mody. Council of Fashion Designers of America ogłosiła, że New York Fashion Week będzie całkowicie wolny od futer zwierzęcych. Decyzja zapadła po latach współpracy z organizacjami prozwierzęcymi i stanowi jasny sygnał zmian w świecie mody.
Council of Fashion Designers of America, organizator kalendarza pokazów dla New York Fashion Week, ogłosiła, że nie będzie już promować ani dopuszczać futer zwierzęcych na oficjalnych wydarzeniach w ramach tygodnia mody. Decyzja dotyczy wszystkich elementów harmonogramu NYFW – zarówno pokazów, jak i kanałów komunikacji: strony internetowej, kalendarza wydarzeń oraz mediów społecznościowych. W komunikacie podkreślono, że to oficjalny i ostateczny koniec obecności futer na tej prestiżowej scenie modowej. ZOBACZ TAKŻE: A$AP Rocky rozpoczyna współpracę z ikoną luksusu. Jak francuski dom mody zmienia zasady gry w branży? Od kiedy obowiązuje zakaz futer na NYFW? Nowe zasady wejdą w życie od września 2026 roku, co oznacza, że sezon jesień/zima 2026 będzie pierwszym w pełni wolnym od futer. Council of Fashion Designers of America zaznaczyła, że ta perspektywa daje projektantom wystarczająco dużo czasu, aby dostosować swoje materiały i zaplanować pokazy bez udziału naturalnego futra. Jak doszło do rewolucyjnej zmiany? Decyzja Council of Fashion Designers of America jest efektem wieloletniej współpracy z organizacjami zajmującymi się ochroną zwierząt, takimi jak Humane World for Animals oraz Collective Fashion Justice. Te organizacje przez lata edukowały branżę na temat pochodzenia futer oraz wpływu ich produkcji na dobrostan zwierząt. Równocześnie PETA nieustannie prowadziła kampanie przeciwko używaniu futer w modzie, podkreślając argumenty dotyczące cierpienia zwierząt i nieetycznych praktyk hodowlanych. Projektanci i pokazy mody odchodzą od futer Dla projektantów decyzja oznacza jednoznaczną konieczność rezygnacji z futer zwierzęcych w kolekcjach prezentowanych w ramach oficjalnego kalendarza NYFW. To także jasny komunikat dla marek – moda przyszłości nie uwzględnia materiałów pochodzenia zwierzęcego. CZYTAJ TEŻ: Zimowe botki z klasą? Te modele wyglądają jak z paryskiego butiku! Decyzja Council of Fashion Designers of America wpisuje się w globalny trend odchodzenia od futer. Już wcześniej podobne stanowisko zajęły takie luksusowe marki jak Gucci, Giorgio Armani czy Chanel, które zadeklarowały, że nie będą używać nowych futer w swoich projektach. Czy to nowy trend w światowej modzie? Choć futra przez wieki stanowiły symbol luksusu, statusu i... ochrony przed zimnem, obecnie ich użycie w modzie staje się coraz mniej akceptowane. W obliczu rosnącej świadomości społecznej i ekologicznej, świat mody zmienia kierunek. Coraz częściej wybierane są materiały cruelty-free czy futra z drugiej ręki. Zakaz futer na New York Fashion Week to nie tylko symboliczna decyzja – to sygnał, że branża podejmuje odpowiedzialność za swoje wybory.
Podróże. Najpiękniejsze ogrody na dachach w Polsce
Podziwiaj panoramę miasta w urokliwym otoczeniu
Wiosna i lato w mieście nie musi być nudne! Jeśli marzysz o chwili relaksu wśród zieleni, a nie masz ochoty opuszczać miasta, mamy dla Ciebie idealną propozycję. Wybierz się na spacer po niezwykłych ogrodach umiejscowionych na dachach budynków – to doskonały sposób, by na moment oderwać się od miejskiego zgiełku. Odkryj najpiękniejsze „zielone dachy” i przekonaj się, jak przyjemna może być natura w wersji miejskiej! Zielone dachy: przyjemność dla oka i korzyści dla środowiska Pobyt w ogrodzie na dachu to nie tylko wyjątkowa okazja, by nacieszyć się bujną roślinnością i chwilą spokoju w samym centrum miasta. To także możliwość podziwiania spektakularnych widoków na miejską panoramę – z wysokości wszystko wygląda inaczej, bardziej majestatycznie i odprężająco. Takie zielone przestrzenie to prawdziwe enklawy natury wśród betonu, które oferują nie tylko walory estetyczne, ale pełnią również wiele istotnych funkcji ekologicznych. Zielone dachy, coraz częściej spotykane w miejskich przestrzeniach, wnoszą realną wartość do naszego ekosystemu. Stanowią bezpieczną przystań dla wielu gatunków ptaków i owadów, wspierając bioróżnorodność i równowagę biologiczną w zurbanizowanym środowisku. Roślinność porastająca dachy pomaga oczyszczać powietrze – pochłania szkodliwe pyłki i produkuje tlen, co przekłada się na lepszą jakość życia mieszkańców miast. Dodatkowo, takie ogrody działają jak naturalna bariera akustyczna, redukując poziom hałasu nawet o 8 decybeli. Warto również podkreślić ich funkcję termoizolacyjną – latem chronią wnętrza budynków przed nadmiernym nagrzewaniem się, co pozwala ograniczyć zużycie energii potrzebnej do klimatyzacji. Zielone dachy to przyszłość miejskiej architektury – łączą w sobie piękno, funkcjonalność i troskę o środowisko. Najpiękniejsze ogrody na dachach w Polsce Jednym z najbardziej wyjątkowych miejsc na mapie stolicy są ogrody na dachu Biblioteki Uniwersyteckiej w Warszawie. Co roku przyciągają tłumy – zarówno turystów zachwyconych tą niezwykłą przestrzenią, jak i mieszkańców szukających chwili wytchnienia wśród zieleni. To prawdziwe arcydzieło architektury krajobrazu, gdzie bujna roślinność harmonijnie współgra z nowoczesną bryłą budynku, przeszklonymi oknami i surowym betonem. Ten zielony zakątek, zlokalizowany przy ul. Dobrej 56/66, stanowi jedno z najbardziej malowniczych miejsc spacerowych w Warszawie. Zielone dachy: Ogród w Centrum Nauki Kopernik Kolejnym wartym odwiedzenia „zielonym dachem” w Warszawie jest niezwykły ogród ulokowany na dachu Centrum Nauki Kopernik – tuż nad samą Wisłą. To wyjątkowe miejsce łączy w sobie nowoczesny design z naturą, oferując mieszkańcom i turystom możliwość odpoczynku od miejskiego zgiełku w otoczeniu zieleni i panoramicznych widoków. Ogród zaprojektowano w taki sposób, aby jego forma nawiązywała do kształtu meandrującej rzeki – wijące się ścieżki przypominają naturalne koryto wodne, co dodatkowo potęguje wrażenie bliskości z przyrodą. Przestrzeń ta zachwyca nie tylko architekturą, ale także bogactwem roślinności. Znajdziemy tu różnorodne gatunki kwiatów, traw i krzewów, posadzonych w klombach i donicach o nieregularnych, falujących kształtach. Rośliny zostały dobrane tak, by dobrze znosić trudne warunki – nasłonecznienie, wiatr czy brak klasycznej gleby. To ogród, który nie tylko cieszy oczy, ale też wpisuje się w ideę zrównoważonego rozwoju i zielonego miasta przyszłości. Ogród na dachu Centrum Nauki Kopernik znajduje się przy ul. Wybrzeże Kościuszkowskie 20 i jest jednym z najciekawszych punktów na mapie warszawskich ogrodów dachowych. Zielone dachy w mieście: Ogród na dachu Galerii Północnej Kolejnym miejscem w Warszawie, gdzie znajdziemy ogród na dachu jest Galeria Północna. Czerpie on inspirację z takich miast, jak Tokio czy Sztokholm i tworzy unikalny mikroklimat o właściwościach prozdrowotnych. Wśród alejek otoczonych zielenią, znajdziesz miejsce na relaks, czy praktykę jogi. Oprócz interesujących gatunków roślin, znajduje się tam tężnia solankowa. To prawdziwa oaza spokoju, która zadba to stan naszego ciała i ducha. Ogród znajduje się na Białołęce przy ul. Światowida 17. Ogrody na dachach w Polsce Niezwykłe ogrody na dachach pojawiają się coraz częściej nie tylko w stolicy, ale także w wielu innych polskich miastach. Jednym z najbardziej imponujących przykładów jest zielony dach Filharmonii i Opery Podlaskiej w Białymstoku. To nie tylko architektoniczna perełka, ale też przestrzeń, w której natura i kultura spotykają się w harmonii. Na szczycie tego nowoczesnego budynku rozciąga się zielona oaza z bujną roślinnością – znajdziemy tu m.in. trawy, jabłonie, jałowce oraz inne gatunki roślin, a wszystko to otulone oryginalną rzeźbą, która nadaje miejscu unikalny charakter. Zielone dachy stają się również elementem miejskiego krajobrazu we Wrocławiu – tam ogród powstał na dachu zabytkowego dworca PKP, integrując historyczną architekturę z nowoczesnymi rozwiązaniami ekologicznymi. Katowice również mogą pochwalić się podobnymi realizacjami, podobnie jak wiele centrów handlowych i biurowców rozsianych po całym kraju. Te zielone przestrzenie coraz częściej stanowią nie tylko ozdobę budynków, ale też miejsce relaksu, spotkań i symbol proekologicznego podejścia do urbanistyki. Zielone dachy to nowoczesna forma kontaktu z naturą w miejskim wydaniu. Może tego lata warto odwiedzić jeden z nich i samemu doświadczyć ich uroku?
"Quiet outdoor", czyli moda w obliczu kryzysu ekologicznego
Na czym polega nowa estetyka, która opanuje ten sezon?
Królujący przez cały 2023 rok trend "quiet luxury" pokazał, jak bardzo brakuje nam prostoty. Jak się okazuje, estetyka cichego luksusu ewoluuje i przybiera coraz bardziej praktyczną formę. Z czego wynika nowy, zachowawczy wymiar dzisiejszej mody i czemu tak bardzo tęsknimy za jej funkcjonalnością? Poznajcie „quiet outdoor”, który zdefiniuje modę tego roku. ZOBACZ TAKŻE: Moda - trendy na wiosnę i lato 2024: brąz to nowa czerń! W 2024 roku trend „quiet luxury” ewoluuje w „quiet outdoor” Zeszły rok w upłynął nam pod znakiem prostoty, dbania o jakość i minimalistyczną estetykę, co sprawiło, że większość sieciówek wzorowała się na stylu marek takich jak Toteme, The Row czy włoska Loro Piana. Mogłoby się wydawać, że to zasługa serialowego hitu „Sukcesja”, której widzowie pozazdrościli bohaterom ultraluksusowych i prostych zarazem ubrań i akcesoriów. Czy jednak nie stoi za tym szerszy kontekst? „Quiet outdoor” to antidotum na konsumpcjonizm? Od zawsze moda jest lustrem światowych przemian. Ubieramy się m.in. po to, by wyrazić swoją postawę wobec świata, ukazać tym samym swoją tożsamość. Nic dziwnego, że czując przesyt od atakujących nas informacji, często zbędnych i nierzetelnych, mamy potrzebę „oczyszczenia” w wielu sferach. Jedną z nich jest niewątpliwie nasz sposób ubierania się. Coraz chętniej rezygnujemy z zaśmiecającej środowisko „szybkiej mody”, która podoba nam się tylko przez chwilę i zaraz potem ląduje na dnie szafy. Optymistyczne dane pokazują, że coraz częściej sięgamy po trwałe materiały i ponadczasowe kroje, które mogą zostać z nami na lata. Księżna Kate „Quiet outdoor”, czyli moda piękna, wygodna i praktyczna Ostatnie tendencje pokazują, że moda idzie o krok dalej. Oprócz tego, że chcemy ubierać się w to, co uniwersalne i dobrej jakości, do tego musi być także wygodnie i praktycznie. Trend „quiet outdoor”, który zdominuje rok 2024, doskonale oddaje obraz zmian, które zachodzą w naszym klimacie, a na horyzoncie pojawia się coraz więcej marek, które chcą zmniejszyć swój wpływ na kryzys ekologiczny. Konsumenci zaś czują większą potrzebę, by rozsądnie wybierać to, w czym chodzić. Stąd też najlepszą możliwością staje się garderoba, która sprawdza się na każdą okazję i każdą pogodę. Buty dopasowujące się do stopy Kragg ARC'TERYX, cena: 749 zł Gdzie szukać najmodniejszych ubrań w tej estetyce „quiet outdoor”? „Quiet outdoor”, nie bez powodu kojarzy nam się z najgorętszym trendem 2023 roku, „quiet luxury”. Ucieczka na łono natury w naszym codziennym zabieganiu staje się dobrem luksusowym. Nic dziwnego, że jest topową modową inspiracją tego sezonu. Nie będzie to jednak outdoorowy styl, jaki znamy z pieszych wycieczek górskich. Wodoodporna kurtka D3 CITY DRYVENT™ THE NORTH FACE, cena: 2799 zł Nylonowe spodnie GRAMICCI, cena: 110 USD (ok. 435 zł) „Quiet outdoor” będzie jego minimalistyczną wersją - wysokiej jakości i o dopracowanym, ponadczasowym designie. Wystarczy popatrzeć na ofertę popularnych marek outdoorowych, jak North Face, Arc’teryx, Patagonia, Barbour czy Gramicci. Najnowsze kurtki typu GORE-TEX czy buty trekkingowe z powodzeniem możemy włożyć na spacer po mieście, na spotkanie ze znajomymi czy do pracy. Po proste, funkcjonalne fasony w neutralnej kolorystyce sięgają także znani projektanci, jak Loewe czy Cecilie Bahnsen. CZYTAJ TEŻ: Hit z Fashion Week 2024: loafersy na wysokiej platformie! „Quiet outdoor”: zainspirują nas znane ikony mody Trend na minimalistyczną odzież outdoorową na przestrzeni ostatnich sezonów przejawiał się już w stylizacjach topowych fashionistek. Kendall Jenner, Bella Hadid czy Hailey Bieber w sukcesem wkomponowały do swoich stylizacji jego elementy. To świetna inspiracja, do tego, by małymi krokami wnosić do naszej garderoby to, co użyteczne, piękne i najlepszej jakości. Hailey Bieber Bluza polarowa Microdini PATAGONIA, cena: 549 zł
Wstrząsający obraz o polowaniach na delfiny w Japonii. Wyjątkowy pokaz filmu „Reiwa”
Po seansie odbędzie się dyskusja z twórcami. Poznaj szczegóły
Dokument, który otwiera oczy na cierpienie delfinów i makabryczne tradycje, związane z polowaniami na nie, które urządzane są w Japonii. Pokaz „Reiwy” odbędzie się już w poniedziałek 15. stycznia o godzinie 19.00 w Domu Kultury Śródmieście w Warszawie. Po nim zaś zaplanowana jest dyskusja z twórcami filmu. Wejście na wydarzenie jest bezpłatne. Poznaj szczegóły. Czym jest Reiwa? Reiwa (jap. 令和) to nazwa nowej ery, okresu panowania cesarza Japonii Naruhito, obowiązująca od 1 maja 2019 roku. Rząd Japonii poinformował, że oficjalne tłumaczenie nazwy nowej ery Reiwa w języku angielskim to: „Beautiful Harmony”. Tłumacząc na język polski, Reiwa oznacza „Piękną Harmonię”. Ale „Reiwa” to również tytuł filmu dokumentalnego, poruszającego temat polowań na delfiny w Japonii, procederu handlu dzikimi zwierzętami – Wild Life Trade oraz problemu zamykania delfinów w niewoli w wodnych parkach rozrywki, delfinariach, oceanariach i wszelkich miejscach tego typu. Ten dokument to krzyk rozpaczy i próba opamiętania, skierowany do turystów oraz użytkowników delfinariów, delfinoterapii oraz wszystkich form wykorzystywania delfinów. To również forma nacisku na administrację japońską w celu zakończenia corocznych polowań na delfiny w Japonii. Reżyseria, zdjęcia, montaż: Paweł Artyfikiewicz Projekt graficzny: Edwin Radzikowski Materiały użyte w filmie: Kunito Seko, Jakub Banasiak i Warsaw Dolphin Defenders Group Muzyka: Price of Freedom by Daddy's Music via Pixabay Producenci: Katarzyna Kozak and Edwin Radzikowski Po pokazie filmu odbędzie się panel dyskusyjny, w którym udział wezmę: dr Robert Maślak, Jakub Banasiak, Katarzyna Kozak, Edwin Radzikowski. Kim są uczestnicy panelu? * Jakub Banasiak – psycholog zachowań zwierząt, członek Dolphinaria-Free Europe Coalition, uczestnik badań nad zachowaniami dzikich delfinów, ekspert w dziedzinie dobrostanu delfinów trzymanych w niewoli, problematyki whale & dolphin watching i delfinoterapii. * dr Robert Maślak – biolog z Uniwersytetu Wrocławskiego zaangażowany na rzecz humanitarnej ochrony zwierząt. Zabiera głos w istotnych społecznie problemach związanych z warunkami życia gatunków nieudomowionych w niewoli. Współautor projektu dotyczącego zachowania i dobrostanu niedźwiedzi. Wielokrotnie występował publicznie w obronie zwierząt. Podejmował m.in. działania w sprawie zapobieżenia budowie delfinariów w Polsce, a ostatnio krytykuje ataki Rosji na ukraińskie cele na Morzu Czarnym, które przyczyniają się do śmierci dziesiątków tysięcy delfinów. * Katarzyna Kozak – aktywistka prozwierzęca od blisko 7 lat. Paroletnia wolontariuszka Viva Interwencje. Milośniczka kotów i rodzinnego Podlasia. Aktywnie działa na wszelkich poziomach pomocy zwierzętom. * Edwin Radzikowski – aktywista prozwierzęcy od blisko 5 lat. Organizator wielu akcji w przestrzeni publicznej oraz w social mediach. Z wyksztalcenia archeolog, z pasji – artysta grafik, fotograf. * K. Kozak i E. Radzikowski są pomysłodawcami i organizatorami polskiego oddziału Fundacji Kapitana Paula Watsona Bezpłatne bilety na seans dostępne są POD TYM LINKIEM. View oEmbed on the source website
Billie Eilish w kampanii Gucci propaguje etyczną modę
Dom mody robi krok w kierunku ochrony środowiska
W najnowszej kampanii włoska marka zaprosiła do współpracy amerykańską gwiazdę pop młodego pokolenia. Wybór Billie Eilish jako twarz promującą nową kolekcję Gucci wyraźnie wskazuje na ideę kampanii - wspieranie ekologii i zrównoważonego rozwoju. Dom mody zaprezentował kultową torebkę w nowej, wegańskiej odsłonie: model Horsebit 1955! ZOBACZ TAKŻE: Serena Williams otrzymuje nagrodę Ikony Mody CFDA Fashion Awards Billie Eilish twarzą kampanii Gucci w trosce o środowisko 21-letnia wokalistka chętnie zabiera głos w kwestiach ochrony środowiska. Znana jest z promowania proekologicznych działań i wspierania ich. Przy okazji Billie Eilish to także trendsetterka, która już nie raz zwróciła uwagę świata swoją stylizacją. Teraz łączy siły z jednym z największych włoskich domów mody, by wspomóc etyczny rozwój branży modowej. Ekologia definiuje nowoczesną luksusową modę Dom mody Gucci coraz częściej wprowadza innowacje mające na celu ukierunkowanie marki na ochronę środowiska. W najnowszej kampanii zaskakuje odświeżonym ekologicznym designem kultowego modelu torebki. Nowa wersja Horsebit 1955 stworzona została z wysokiej jakości ekologicznego materiału Demetra. Bazuje on w 75% na surowcach pochodzenia roślinnego oraz nylonu pochodzącego z recyklingu. Dodatkowo dom mody pokusił się o nowoczesny, asymetryczny design torebki. Występuje ona w dwóch rozmiarach i wersjach kolorystycznych: czarnej i beżowej z charakterystycznym logo Gucci. Są one dostępne na stronie marki w cenie od 2800 do 2980 EUR (ok. 12 434 - 13 238 zł). CZYTAJ TEŻ: Siostry Olsen w pasujących do siebie stylizacjach Wprowadzenie jednego modelu torebki być może nie wprowadzi rewolucji ekologicznej, ale z pewnością będzie znaczącym krokiem w kierunku ograniczenia śladu węglowego, który może zainspirować także inne domy mody. Czekamy na kolejne etyczne rozwiązania marki.
Metka ma znaczenie… liczy się skład! Przewodnik po materiałach
Jakie ubrania wybierać? Które materiały są najlepsze?
Możemy się spierać, czy bardziej eko jest nosić ubrania z naturalnej bawełny, czy te ze sztucznych materiałów, ale żeby w ogóle zacząć dyskusję, warto wiedzieć, z czego te materiały są wytworzone i jakie mają właściwości. Oto nasz miniprzewodnik. ZOBACZ TAKŻE: "Teremiski to jedyne miejsce, w którym Nuria i ja mogliśmy być razem", mówi VIVIE! dziennikarz i przyrodnik Adam Wajrak Liczy się skład - przewodnik po materiałach: włókna naturalne Ubrania zrobione z tkanin i dzianin wykonanych z naturalnych włókien uchodzą za najbardziej luksusowe i „zdrowe” dla ciała. Włókna te dzielą się na roślinne i zwierzęce. Do tych pierwszych należą: bawełna („oddycha”, jest więc idealna na ciepłe dni, jednak gniecie się dość łatwo) oraz len (przewiewny, nie kurczy się w praniu, ale bardzo gniecie się podczas noszenia). Włókna naturalne zwierzęce, które charakteryzują się doskonałymi właściwościami termoregulacyjnymi, ale zarazem wymagają delikatnej pielęgnacji, to: wełna owcza, moher, kaszmir, alpaka i angora (jej pozyskiwanie przyczynia się do cierpienia zwierząt – futra królików najczęściej się nie goli, ale wyrywa). Włóknem zwierzęcym jest też jedwab, który choć niezwykle delikatny, to zarazem jest przewiewny i piękny. Liczy się skład - przewodnik po materiałach: włókna sztuczne Nazwa może zwieść – tak zwane włókna sztuczne produkowane są z… surowców naturalnie występujących w środowisku, na przykład z pulpy drzewnej, białka czy kauczuku, które poddaje się obróbce chemicznej. Głównie z celulozy wytwarzana jest niezwykle popularna wiskoza (jest miękka i gładka, właściwości ma podobne do bawełny, doskonale sprawdza się w upały i łatwo się ją prasuje). Do włókien sztucznych zaliczamy też: rayon, modal (w 100 procentach składa się z celulozy, jest odporny na uszkodzenia i ma piękny połysk, jest przewiewny i delikatny, a więc idealny na bieliznę i pościel), lyocell (jest higieniczny, bo „oddycha”, łatwo się prasuje, jest bardzo wytrzymały i niezwykle delikatny w dotyku). Liczy się skład - przewodnik po materiałach: włókna syntetyczne Co różni włókna sztuczne od syntetycznych? Syntetyczne są wytwarzane przez człowieka – z polimerów syntetycznych (głównie z ropy naftowej i węgla). Najbardziej popularny jest poliester. Owszem, jest trwały, ale ma też wiele wad. Choć nie sprawia problemów w pielęgnacji (nie gniecie się i jest łatwy w praniu), to nie pozwala ciału swobodnie „oddychać” i elektryzuje się. Inne materiały z włókien sztucznych to: poliamid (jest bardzo wytrzymały, ale nie „oddycha”, nie wymaga skomplikowanej pielęgnacji, służy często do produkcji bielizny), elastan (głównie stosowany w formie domieszek, żeby zwiększyć elastyczność ubrań) i akryl (jest lekki, ale elektryzuje się i nie „oddycha”, ubrania z akrylu szybko się mechacą i zużywają).
Swoje miejsce na Ziemi znalazł pośrodku puszczy. Adam Wajrak pokazał nam, jak żyje na Podlasiu
„Puszcza powinna być zapuszczona. Kocham to miejsce”
Las Krukawe to część Puszczy Białowieskiej, w której można zobaczyć ogromne drzewa, dzikie zwierzęta… Gdzie panuje idealny dla puszczy bałagan. To także miejsce bliskie sercu Adama Wajraka. Nie dalej, niż 600 metrów od miejsca, w którym się spotkaliśmy, stoi wymarzony dom dziennikarza. Dlaczego ludzie znów uwielbiają lasy, jak mieszka mu się tak blisko natury i czy korzysta z jej dóbr? Zapytaliśmy. Adam Wajrak o zmianach w pandemii i miłości nie od pierwszego wejrzenia W papierowym wydaniu magazynu VIVA! Adam Wajrak opowiedział Katarzynie Piątkowskiej o walce z wycinką drzew i o tym, jak to się stało, że osiedlił się w puszczy. Oto fragment. Dużo ludzi „nawróciło się” na las w trakcie pandemii. W ogóle pandemia zrobiła dwie rzeczy. Po pierwsze, Polacy znów odkryli lasy, a po drugie, zobaczyli, jak one są powycinane, i to ich bardzo wkurzyło. W „swojej” puszczy wywalczyłeś zakaz wycinki. Jestem tylko małym trybikiem w tej wielkiej społeczności, która od roku 1915, czyli od czasu, gdy zaczęła się wycinka puszczy, walczy o jej ochronę. Kocham moją puszczę. Gdy widziałem, jak jest niszczona, czułem fizyczny ból. Naprawdę mnie szarpało. Podobnie jak innych, którzy przypinali się do harvesterów, żeby zapobiec wycince. Kiedy poznałem Nurię, zwróciła mi uwagę, że Polacy są narodem, który ma bzika na punkcie przyrody. ZOBACZ WIDEO: Zyskała 30 lat życia, z niepokojem myśli o każdej jesieni. Mama Katarzyny Zdanowicz o walce z rakiem Nie pomyślałabym. Ja też nie. Ale ona mi to pokazała na tysiącach przykładów. Polska była ostatnim krajem, w którym przetrwała europejska megafauna – tury, tarpany, żubry. Jest stosunkowo mało myśliwych. W wiadomościach słyszymy, że strażacy uratowali pieska, tonącą sarenkę, a policja przeprowadziła kaczki przez drogę. Miłość do Puszczy Białowieskiej to miłość od pierwszego wejrzenia? Ależ skąd! Kiedyś wydawała mi się straszna. Przerażająca. Martwe, powalone drzewa, ciemno, zimno. Kiedy przyjechałem tu po raz pierwszy, miałem kilkanaście lat i od razu chciałem trafić do jej serca. A to nie było łatwe. Trzeba było mieć specjalne pozwolenia i ludzi, którzy cię tam zabiorą. Simona Kossak, Bogusia i Włodek Jędrzejewscy powiedzieli, że nie mają czasu. Mnie i mojego kolegę Szymona Kaczanowskiego zabrał w końcu do lasu Arek Szymura. Człowiek legenda. I wspinał się na drzewa, żeby kontrolować ptasie gniazda. Zabrał nas do ścisłego rezerwatu i mówi: „Czekajcie, chłopaki, sprawdzę, ile jajek ma myszołów”. Zaczął wchodzić na drzewo bez żadnych zabezpieczeń. Zjechał. Poharatał sobie ręce. Krew się lała. Wyjął jakąś szmatę, owinął rany i znowu na drzewo. A my staliśmy na dole przerażeni, że zaraz spadnie, zabije się, a my w tej dzikiej puszczy zostaniemy sami. Postanowiłem, że nie będę już tu przyjeżdżał. Wolałem Bieszczady. Tam było bardzo miło, było chodzenie po górach, picie, ogniska, dziewczyny z oaz. To mi się podobało. Po raz kolejny przyjechałem tu już jako dziennikarz „Gazety Wyborczej”, żeby napisać o kłusownikach zabijających rysie. Wtedy klapki mi się pootwierały. Przestałem się bać puszczy, a zakochałem się. Czuję się w niej absolutnie bezpiecznie. W przeciwieństwie do takiego lasu posadzonego przez ludzi, który tak naprawdę nie jest lasem, tylko plantacją drzew. _____ Cały wywiad z dziennikarzem możesz przeczytać w najnowszej VIVIE! EKO. Z kolei kamera VIVY.pl zarejestrowała spotkania z panem Adamem w sercu Puszczy Białowieskiej. To tam miłośnik natury opowiedział nam, jak odpowiedzialnie korzysta z dóbr lasu; co w danej porze roku natura daje mu dobrego i dlaczego puszcza powinna być – jak nazwa wskazuje – zapuszczona... Czytaj także: Lara Gessler wspomina tatę: „Jest we mnie ogromny żal, że Go nie ma, że nie poznał Bernarda, nie miał kontaktu z Neną”
Polskie influencerki pokochały ten trend. Poznaj must-have tego sezonu!
Co łączy Joannę Krupę, Barbarę Kruk (Ciao Basia), Magdę Suzynowicz (z suzylifeblog), Sylwię Sone, znaną jako Shiny Syl i Joannę Kieryk-Soję (plaamkaa)? Niewymuszony styl, który inspiruje fanów. Influencerki wiedzą jak zrobić wrażenie, nie rezygnując z wygody. Udowadniają, że moda to znacznie więcej niż sposób ubierania się. Poprzez stylizacje wyrażają siebie. Influencerki i marka Dafi dyktują trendy Joanna Krupa uchodzi za jedną z najlepiej ubranych gwiazd w show-biznesie. Na co dzień wybiera proste stylizacje, w których prezentuje się swobodnie i z wdziękiem. Przykład? Maxi, obcisła prążkowana sukienka z brązowymi guzikami w jasnym kremowym kolorze, która idealnie komponuje się z białym płaszczem i butelką filtrującą Dafi w kolorze digital lavender. Barbara Kruk, czyli Ciao Basia doskonale wie jak łączyć kolory. Swój codzienny look z mięsistym, pomarańczowym swetrem w roli głównej, uzupełniła o różowe sztruksy z prostą nogawką, czerwone trampki i biały T-shirt. Do tego dobrała złote kolczyki koła, naszyjnik z kolorowymi kamieniami i butelkę filtrującą Dafi, z którą się nie rozstaje. Z kolei Magda Suzynowicz (suzylifeblog) dobrze czuje się w prostych, eleganckich setach. Influencerka dba o każdy, nawet najmniejszy element stylizacji. I tak np. do krótkiego, beżowego kompletu dobiera czarną koszulkę, białe sneakersy i butelkę filtrującą Dafi w kolorze cappuccino. Szykując się na wieczór zakłada np. długi, fioletowy garnitur i camelowe szpilki. Całość uzupełnia delikatną biżuterią i butelką filtrującą Dafi. Sylwia-Sone, influencerka, która wie o trendach niemal wszystko. Lubi bawić się stylem i z powodzeniem udowadnia, że można wyglądać modnie, nie posiadając wypchanej szafy. Jej przepis na idealną wiosenną stylizację? Jasny trencz, wygodne spodnie w tym samym kolorze, kolorowy T-shirt i czarne mokasyny. We włosy wplata dużą fioletową kokardę, a na ramię zakłada czarną torebkę. Nie może zabraknąć też ulubionej biżuterii, kolorowej butelki filtrującej Dafi i kwiatów. Joanna Kieryk-Soja, znana jako plaamkaa stawia na klasykę w miejskim wydaniu. Wiosną często zakłada oversizową kurtkę jeansową z kwiatowymi motywami na białą, koronkową sukienkę. Do tego dobiera dodatki w tym samym kolorze – torebkę na ramię, sneakersy i butelkę filtrującą Dafi. W takiej stylizacji może iść na biznesowe spotkanie i na randkę. Moda na ekologię nie jest nudna Żadna z nich nie wyobraża sobie kompletnej stylizacji bez butelki filtrującej Dafi. Noszą ją z przyjemnością, działają na rzecz swojego zdrowia, a jednocześnie wspierają środowisko, ograniczając ilość odpadów. Influencerki udowadniają, że ekologia (w modzie i nie tylko) wcale nie musi być nudna! Butelki filtrujące Dafi Solid sprawdzą się u każdego, kto chce praktykować zdrowy styl życia. Wykonane są z Tritanu® i całkowicie pozbawione szkodliwego Bisfenolu A. Posiadają filtr węglowy wytwarzany z łupin orzecha kokosowego, który pozwala usunąć z wody kranowej nieprzyjemny smak i zapach chloru. Dzięki temu woda zachowuje cenne dla zdrowia pierwiastki (głównie wapń oraz magnez). Ergonomiczne butelki Solid (o pojemnościach 0,5 i 0,7 l) możesz mieć zawsze przy sobie, nawet na siłowni czy w dalekiej podróży. Już nie musisz szukać sklepu, by ugasić pragnienie, wystarczy, że napełnisz butelki filtrujące wodą z kranu. Etui z silikonu sprawia, że są jeszcze bardziej poręczne i nie wyślizgują się z rąk. Znajdziesz je w wielu stylowych kolorach (Joanna Krupa poleca cappuccino oraz digital lavender). Z łatwością dopasujesz je do codziennych i wieczorowych stylizacji. Zainspiruj się modowymi wyborami influencerek, tworząc własne, niepowtarzalne sety! Więcej informacji o butelkach filtrujących Dafi znajdziesz na dafi.pl oraz tosienosi.dafi.pl.
Trendy wiosna-lato 2023: ubrania z lnu hitem sezonu!
Len się nie leni! Najbardziej rozchwytywany materiał sezonu pojawił się nie tylko na pokazach kolekcji na wiosnę i lato 2023 (nowa kolekcja Max Mara to nasz hit!), ale też podbił sieciówki. I bardzo dobrze, bo nie tylko ma doskonałe właściwości, ale też prezentuje się niezwykle szykownie. W naszej galerii znajdziesz najciekawsze rzeczy z lnu. Na zdjęciu powyżej sylwetki z wybiegów pokazów na sezon wiosna/lato 2023: C&A, Max Mara.
"Teremiski to jedyne miejsce, w którym Nuria i ja mogliśmy być razem", mówi VIVIE! dziennikarz i przyrodnik Adam Wajrak
O miłości, związku na odległość i przytulaniu
Od ponad dwudziestu lat Adam Wajrak i jego żona Nuria Selva Fernández mieszkają we Teremiskach. On jest dziennikarzem i przyrodnikiem, ona biologiem zajmującym się… padliną. Okazuje się, że mała wioska na Podlasiu była jedynym miejscem, w którym mogli być razem. Poznali się, gdy Nuria przyjechała ze słonecznej Hiszpanii na stypendium naukowe. W wywiadzie dla Wysokich Obcasów opowiadali o swoim ślubie. Adam mówił: „Nikogo nie zaprosiliśmy. Przyjaciele mieli nam to za złe, ale powiedziałem im, że na podpisywanie zeznań podatkowych też ich nie zapraszam (...) Trwało to kilka minut. Formułka, podpis, żadnych obrączek i żadnego Mendelssohna", a Nuria Selva Fernandez dodała: "Ja też nie pamiętam, w którym roku to było, ale w jakiś czwartek albo piątek. Nie chcieliśmy, by kierowniczka urzędu stanu cywilnego musiała z naszego powodu przychodzić w sobotę do pracy. Mieliśmy na sobie dżinsy i T-shirty, a na świadków poprosiliśmy sąsiadów Elę i Marka Poleszuków". Na łamach VIVY! Adam Wajrak opowiedział o tym jak się poznali, o związku na odległość zaufaniu i tęsknocie. Pamiętasz swoją pierwszą leśną przygodę? To musiało być z tatą, który pochodził ze wsi. Nie pamiętam więc, kiedy to było ani co w tym lesie robiliśmy. Zakładam, że zbieraliśmy grzyby, bo tata to uwielbiał. W przeciwieństwie do dziadka, który wolał kłusować. Czy to nie ironia losu, że akurat Ty miałeś dziadka kłusownika? To prawda. Kiedyś w wiejskim domu naszej rodziny znalazłem różne części broni. Zapytałem tatę, co to jest, a on mi odpowiedział: „Wiesz, czasy były ciężkie. Dziadek musiał sobie jakoś radzić”. Wstydzisz się tego? Jakbym się wstydził, tobym ci nie opowiedział. Nie lubię ani kłusowników, ani myśliwych, ani leśników. A raczej tego co robią. Ale jak kiedyś tutejszym powiedziałem o dziadku, zaczęli mnie traktować z czymś na kształt szacunku. Przestałem być dla nich całkiem obcym świrem ekologiem. Dziennikarz z Warszawy i naukowczyni z Sewilli w małej wiosce pod wschodnią granicą. Dlaczego wybraliście to miejsce na życie? Ona przyjechała z Hiszpanii prowadzić badania nad padliną. Ja pracowałem w gazecie. Uznaliśmy, że to jedyne miejsce, gdzie możemy być razem. Co jest fascynującego w padlinie? Wilki inaczej jedzą żubry, inaczej jelenie, jeszcze inaczej dziki. To jest fascynujące zagadnienie! Śmierć i rozpad ciała to przecież kawałek życia. W ogóle puszcza jest opowieścią o życiu i umieraniu. Nuria może się tym zajmować w dowolnym miejscu na świecie. W Polsce dostała stypendium i bardzo jej się tu spodobało. Potem się w sobie zakochaliśmy. Teraz od dwóch lat więcej czasu spędza w rodzinnym domu, bo opiekuje się mamą. Ale bardzo tęskni za Polską. Jesteśmy rozstrzeleni między Teremiski, Sewillę i Kraków, gdzie pracuje Nuria. Tworzycie związek na odległość. Powiedziałbym, że jesteśmy związkiem podróżującym. Do wybuchu pandemii najczęściej widywaliśmy się na Spitsbergenie. Jak to się sprawdza? Wymaga od nas wielkiego zaufania. Ale bywa ciężko. Nie z zaufaniem. W ogóle. Czasami pojechałbym do Hiszpanii poprzytulać się, ale oboje mamy obowiązki, pracę. Nie myślałeś o tym, żeby pojechać do Hiszpanii na dłużej? Nie lubię gorąca. Wolę, jak jest minus 25 stopni, bo mi wtedy nie leci z nosa, tylko od razu zamarza (śmiech). Cały wywiad już 4 maja w najnowszym numerze dwutygodnika VIVA!
Praktykowanie jogi, zasadzenie kwiatka na balkonie, odpoczynek na łonie natury. Zrobienie czegoś nowego ze „starego”, czyli upcykling. Stawianie na odnawialne źródła energii, recykling. Ziemia odwdzięczy ci się za taką dbałość lepszym powietrzem, czystą wodą. Chcesz być eko, zacznij od siebie! Mały krok człowieka to wielki skok dla ludzkości. Trendy eko na 2023 rok Poznaj najważniejsze trendy, którymi warto kierować się w obecnym roku. Część z nich na pewno już znasz, ale niektóre Cię zaskoczą. W moim ogrodzie „Zakładajcie przydomowe ogródki”, namawiała Gisele Bündchen. Nie tylko po to, żeby zdrowo jeść i ograniczyć spożycie mięsa, ale także żeby być blisko natury. Warzywnictwo czy szerzej rozumiany eco food to trend, który zyskuje coraz więcej zwolenników na świecie. Może być realizowany na terenach miejskich i wiejskich, wśród zróżnicowanych kultur, w domu (warzywniak na balkonie), szkole czy na chronionych obszarach przyrodniczych. Co ważne, obejmuje także edukację dzieci i młodzieży. Organizacje takie jak TiNi – Children’s Land tworzą metodologie zrównoważonego rozwoju, łączące nowe pokolenia z naturą. Przez kształtowanie wartości i postaw „sprzyjających życiu widzi w najmłodszych agentów przemian regenerujących życie na Ziemi”. Mniejsi bracia i my Czy luksus może być ekologiczny? Widok ekskluzywnego hotelu Giraffe Manor w Kenii, w którego ogrodach spokojnie skubią trawę żyrafy, wydaje się wręcz nierealny. Ale tak jest – tu człowiek i natura ze sobą koegzystują. Sieć hoteli Giraffe Manor działa wspólnie z Giraffe Centre, które chroni ten zagrożony podgatunek. W zbudowanym w 1932 roku hotelu goście wypoczywają we wnętrzach w stylu kolonialnym. I nie przeszkadza im, że od czasu do czasu pojawiają się w nich niezwykli goście – stado żyraf Rothschilda. Zwierzęta żyją na wolności, otoczone dyskretną opieką ludzi. W zielonej wieży Idealny dom eko powinien być wybudowany z drewna, mieć panele słoneczne, być wykończony biodegradowalnymi tworzywami sztucznymi i takimiż farbami. W wersji „skromniejszej” można się zadowolić prywatnym ogródkiem na balkonie. Tak jak w paryskiej Tower Flower, w której każdy lokator może sadzić na prywatnym poletku marchewkę, zioła lub kwiatki. Za to drzewami na balkonie – i to sporymi – mogą się cieszyć mieszkańcy dwóch apartamentowców we Włoszech (w 2015 roku jeden z nich zdobył miano najlepszego budynku na świecie). Bosco Verticale powstały w prestiżowej dzielnicy Mediolanu. Na elewacjach domów zasadzono 900 drzewek, 5 tysięcy krzewów i 11 tysięcy mniejszych roślin. Za metr kwadratowy trzeba zapłacić tutaj od 3 do 12 tysięcy euro. Tu jesteśmy naprawdę blisko przyrody, nie możemy też narzekać na jakość powietrza. Nowe życie Upcykling odpadów – czy też mebli, ubrań – to wtórne przetwarzanie rzeczy, w efekcie którego otrzymujemy produkt bardziej wartościowy niż materiał wyjściowy. Przykład? Domy z tektury używanej do pakowania i przewozu towarów, zaprojektowane przez niderlandzkich architektów jako alternatywa dla tych z drewna. Wnętrza zaaranżowane z kartonowych kubików. Półki z drewnianych palet. Stare sukienki, które po przeróbce dostają „drugie życie”. Wszystko to rozwiązania niedrogie i przede wszystkim ekologiczne. Na świecie zużywa się na przykład około 80 miliardów sztuk odzieży rocznie. Sama branża fast fashion – szybkiej mody z sieciówek generuje ogromne zużycie wody i ma wpływ na globalny poziom emisji dwutlenku węgla. Upcykling więc to nie tylko trend, to konieczność. Czysta planeta Ziemia tonie w śmieciach! W 1991 roku rząd Malediwów zdecydował nawet, by odpady składowano na… oddzielnej wyspie. Degradacja środowiska wprost wymusza na nas proekologiczne działania. Weźmy sobie do serca zasadę less waste – ograniczmy konsumpcjonizm, minimalizujmy w domu ilość odpadów i segregujmy. W skali świata rocznie produkujemy około 400 milionów ton plastiku, z czego niecałe 10 procent jest przetwarzane (z plastikowych butelek z recyklingu marka Converse stworzyła linię tenisówek). Wielokrotnemu recyklingowi można za to poddawać odpady szklane. Zamiast plastikowych pojemników używajmy więc szklanych. A butelki ze szkła wrzucajmy do butelkomatów. Menu z in vitro Przepis na mięso z próbówki: z żywego organizmu pobiera się komórki macierzyste (pod znieczuleniem), które posiadają wyjątkową właściwość stawania się dowolnymi komórkami ciała. Następnie rozmnaża się je do momentu, aż powstanie tkanka mięśniowa (ten proces trwa około dwóch miesięcy), potem dodaje się tłuszcz oraz barwniki. Czy mięso z laboratorium zastąpi nam tradycyjnego schabowego? Jeśli nawet nie do końca będzie nam smakować, to wymiar etyczny, społeczny i ten związany z dobrostanem naszej planety ma tu decydujące znaczenie. Tradycyjna produkcja mięsa wiąże się z deforestacją i emisją metanu do ekosystemu. By uzyskać pastwiska i pola pod uprawę paszy, wycina się ogromne połacie lasów. FoodTech daje nadzieję na ograniczenie tych destrukcyjnych dla planety procesów. I choć jest dalej w fazie rozwoju, może być szansą na zniknięcie stref głodu i ograniczenie cierpienia zwierząt. Więcej o eko trendach przeczytasz w najnowszym wydaniu VIVY! Eko
„W lesie nie ma nudy. W lesie jest przygoda”, mówi dziennikarz i przyrodnik Adam Wajrak
Czego nauczył się obcując z przyrodą? Jaki wpływ na zdrowie mają zwierzęta?
Dwadzieścia cztery lata temu zamienił Warszawę na małą wioskę na Podlasiu. „Teremiski to było jedyne miejsce, gdzie z moją żoną Nurią mogliśmy być razem”, mówi dziennikarz, pisarz, przyrodnik Adam Wajrak. Opowiedział, jaki wpływ na zdrowie ludzi mają zwierzęta, dlaczego lenistwo może zapobiec katastrofie klimatycznej i czego nauczyło go życie w puszczy. Coraz więcej mówi się o wpływie zwierząt na zdrowie psychiczne człowieka. One mają też wpływ na fizyczne. Moim wielkim pragnieniem było zobaczyć rysia. Obiecałem sobie, że jak to się wydarzy, rzucę palenie. Wyobraź sobie, że wracamy kiedyś z moją żoną Nurią do domu. Na siedzeniu w samochodzie leży właśnie kupiony karton papierosów. I nagle… wychodzi wielki wspaniały ryś. Zgasiłem ostatniego papierosa i od tamtej pory nie palę. Poza tym, żeby spotkać jakieś zwierzę w lesie, trzeba dużo się nachodzić. To też plus dla organizmu. A jeśli chodzi o zdrowie psychiczne, wydaje mi się, że człowiek, który obcuje z przyrodą, jest lepiej zbilansowany. Chodzę po lesie, fotografuję, obserwuję i dzięki temu jestem spokojniejszy. Nie byłbyś taki, gdybyś nadal mieszkał w Warszawie na Żoliborzu? Myślę, że byłbym innym człowiekiem. Zresztą nie mogę sobie tego wyobrazić. Mnie całe życie interesowały zwierzęta. Gdyby mi ktoś to zabrał, odciął od domu na Podlasiu, byłbym po prostu strasznym zgorzkniałym frustratem. Obcowanie z przyrodą daje mi prawdziwą radość. Pobudza produkcję hormonu szczęścia. Uważam, że najważniejsze w życiu są dwie rzeczy – miłość i przygody. Tu mam wszystko. Musisz być bardzo zdrowym człowiekiem. Zdrowym to chyba nie. Na razie mam podwyższony cholesterol. Ale poza tym jest w porządku. Może za mało przytulasz się do drzew. Żartujesz? To jest kompletne mambo jumbo. Dla zdrowia psychicznego wystarczy pochodzić po lesie. Ale jeśli ktoś ma taką potrzebę, niech się przytula. Kasia Simonienko jest psychologiem i prowadza ludzi do lasu. Twierdzi, że to działa. W sumie to nie ma znaczenia, co w tym lesie robisz. On i tak na każdego zadziała dobrze, bo często telefony nie mają zasięgu, więc ludzie nie są bombardowani żadnymi wiadomościami. To naprawdę daje spokój. (...) Czytaj także: Lara Gessler wspomina tatę: „Jest we mnie ogromny żal, że Go nie ma, że nie poznał Bernarda, nie miał kontaktu z Neną” Czego nauczyło Cię obcowanie z przyrodą? Cierpliwości i tego, że trzeba mieć fart, żeby spełnić swoje przyrodnicze marzenia. Mówiłeś, że dwa lata polujesz z aparatem na bociana czarnego. Potrafię czekać też dłużej, jak wtedy, gdy próbowałem sfotografować orlika krzykliwego. Miałem przed domem słupek, na którym on lubił sobie przysiąść. Ale ani razu nie udało mi się zrobić dobrego zdjęcia. I tak przez cztery lata. Aż przyszedł sołtys Leszek Poleszuk i mówi: „Adam, ty tak się męczysz, a jak tylko włączę traktor, żeby trawę kosić, to on za mną biega po łące”. Umówiliśmy się i udało się. Kiedyś chciałem grubodzioba sfotografować. On lubi sobie owoce czeremchy poskubać. A tutaj te drzewa są bardzo wysokie i cienkie i nie da się na nie wejść. Wykopałem sobie jedną młodą czeremchę z lasu i posadziłem tu, przed oknem. Poczekałem trzy lata, aż zaczęła owocować. Przyleciał grubodziób. Zrobiłem zdjęcie. Nauczyłeś się też przebiegłości. (śmiech) Też. Ale tak naprawdę to jest to przygoda. Trzeba mieć różne sprzęty, przebrania, fotopułapki. Właściwie to jestem po trochu Jamesem Bondem, detektywem, przyrodnikiem. Polowanie z aparatem za każdym razem wygląda inaczej. Jak się czaję na wilki, muszę się bardzo szybko przemieszczać, jak chcę „ustrzelić” kruka czy żurawia, muszę być w ukryciu. A jak na przykład jelenia, to muszę się przebrać za „człowieka liścia” i w maskującym ubraniu siedzieć bez ruchu. W lesie nie ma nudy. Serio. Cały wywiad już 4 maja w najnowszym numerze dwutygodnika VIVA!
Lara Gessler gorzko wyznaje: „Ludzie zbyt serio wzięli przykazanie czynienia Ziemi sobie podległą”
„Wchodzą z butami tam, gdzie nie powinni. Strasznie to samolubne”
Lara Gessler jest bohaterką specjalnego wydania VIVA! Eko. W rozmowie z Aliną Mrowińską restauratorka opowiada o życiu w zgodzie z naturą i ze sobą samą, macierzyństwie, wychowaniu pociech - Neny i Bernarda. Chciałaby przekazać swoim dzieciom wartości, które wyniosła z rodzinnego domu. Lara Gessler poruszających słowach wspomina też ukochanego tatę, Piotra Gesslera. Wspaniały restaurator i cukiernik odszedł w 2021 roku. „Zawsze mówił, żebym tylko była szczęśliwa. Był człowiekiem totalnie niewartościującym, nieoceniającym, niekrytykującym. Jego spokój dawał mi spokój. Oboje rodzice dali mi przekonanie, że nigdy rzeczy, które kosztują bardzo dużo pieniędzy, nie są ważniejsze i fajniejsze od tych, które nie kosztują nic”, wyznała. Lara Gessler w nowym wywiadzie VIVY! EKO Często jeździ Pani na Mazury. To takie Pani miejsce na Ziemi? Tak, piękne, prawdziwe, szczególne dla mnie miejsce. Już od 15 lat tam jeżdżę i wynajmuję stary, maciupeńki domeczek od moich przyjaciół. Zawsze wracam uspokojona, ukojona. Kiedy jeszcze nie miałam męża i dzieci, lubiłam jeździć sama. Wiedziałam, że zawsze spotkam tam ludzi, z którymi ciekawie porozmawiam, dokopię się do jakiejś prawdy w sobie. W czasie pandemii, kiedy byłam w ciąży z Neną, spędziliśmy na Mazurach kilka miesięcy. Wspaniały, wyjątkowy czas, w bardzo dużej symbiozie z przyrodą. Jajka, mleko, sery mieliśmy od sąsiadów. Lubię na Mazurach obserwować bieg natury, coś, czego w mieście nie widzimy. Mam duży szacunek do natury. Określenie „Matka Ziemia” jest nieprzypadkowe, to przecież nasza karmicielka. A my ją na różne sposoby dewastujemy. Ludzie zbyt serio wzięli przykazanie czynienia Ziemi sobie podległą. I wchodzą z butami tam, gdzie nie powinni. Strasznie to samolubne, bo może starczy zasobów Ziemi dla nas, ale już nie starczy dla naszych dzieci i wnuków. Powiedziała Pani, że chce, żeby dzieci rozumiały i szanowały naturę. Co jeszcze by Pani dla nich chciała? Żeby miały w sobie ciekawość, wdzięczność, otwartość i zachłanność na świat i ludzi, na przeżycia, doznania. I żeby wiedziały, że w każdym momencie można zmienić swoje życie. Żeby nigdy nie wpadły w pułapkę zainwestowanego czasu. Myślę, że ludzie tkwią w bardzo nieszczęśliwych sytuacjach tylko dlatego, że coś kiedyś zaczęli i jest im głupio powiedzieć, że dziś chcieliby inaczej. A życie ma się tylko jedno i jest nieprawdopodobnie krótkie. Bardzo mocno to czuję. Mając 33 lata, już Pani czuje, że życie jest krótkie? Zawsze miałam poczucie, że życie jest szybkie i bardzo krótkie. Należy je fajnie przeżyć, być dobrym, przyzwoitym człowiekiem. Najważniejsze jest dla mnie, żeby uszczęśliwiać ludzi, których mam blisko i których kocham. Mój nieżyjący już tata do wszystkiego podchodził z optymizmem. Ja też mam to głęboko zakodowane. Nie ma we mnie pretensji do życia, jest dużo wdzięczności za to, co mam. Czytaj też: Magda Gessler narzeka na swoje dzieci. ''Nie mają dla mnie czasu'' Pani tata, gdyby żył, niedawno skończyłby 65 lat. Jest we mnie ogromny żal, że Go nie ma, że nie poznał Bernarda, nie miał kontaktu z Neną, kiedy jest już bardziej świadoma. Że Nena nigdy nie przyjdzie do dziadka cukiernika, który da jej lody… Byłby najlepszym dziadkiem na świecie. Mama taty zmarła, kiedy miał 12 lat. Nie poznałam babci, wiem, że tata bardzo ją kochał, byli sobie bliscy. Babcia była malarką, Miss Żoliborza. Widziałam Jej zdjęcia, i tyle. Bardziej mam pamięć taty, jak o Niej mówił. Podobnie będzie z moimi dziećmi. Pamięta Pani jakieś przykazanie taty na życie? Zawsze mówił, żebym tylko była szczęśliwa. Był człowiekiem totalnie niewartościującym, nieoceniającym, niekrytykującym. Jego spokój dawał mi spokój. Oboje rodzice dali mi przekonanie, że nigdy rzeczy, które kosztują bardzo dużo pieniędzy, nie są ważniejsze i fajniejsze od tych, które nie kosztują nic. Pamiętam, jak spędzałam wakacje u dziadków, śpiąc na sianie w stodole i przemalowując krowy. Sąsiedzi dziadków mieli gospodarstwo, a ja uwielbiałam prawdziwie wiejskie wakacje. A za chwilę jechałam z rodzicami do pięciogwiazdkowego hotelu, z gwiazdkowymi restauracjami, w których kelnerki miały wykrochmalone białe bluzki. Jedne i drugie wakacje były super. Rodzice nigdy mi nie mówili, że coś jest lepsze albo gorsze. Chciałabym tak wychować swoje dzieci. Cały wywiad w nowym numerze VIVY! Magazyn w punktach sprzedaży od 4 maja. Czytaj też: Poszedł w ślady ojca, potem zmienił plan na życie. Co dziś robi syn Małgorzaty Ostrowskiej? Co jeszcze w nowym numerze VIVA! Eko 9/2023? Na ratunek ziemi. Praktykowanie jogi, zielone domy, upcykling, szacunek do zwierząt… Ekotrendy, które zmienią oblicze planety. Adam Wajrak - „Pan z puszczy” mówi przewrotnie, że lenistwo… może zapobiec katastrofie klimatycznej. Natalia de Barbaro - psycholożka, autorka kultowej książki „Czuła przewodniczka” o tym, jak znaleźć drogę do siebie. Katarzyna Zdanowicz. Trauma spowodowana chorobą nowotworową mamy towarzyszy jej od dzieciństwa… W VIVA! Podróże Z Nowej Zelandii można było przywieźć niezwykły gadżet – tutejsze powietrze w sprayu. Czyste jak nigdzie indziej.
Każda zmiana nawyku to modyfikacja aktywności mózgu, czyli co ma wspólnego neurobiologia behawioralna z ekologią [WYWIAD]
Z dr Alicją Puścian, neurobiolożką behawioralną, rozmawialiśmy m.in. o metodzie małych kroków w ekologii i przekonywaniu nieprzekonanych
Zmiana stylu życia na bardziej proekologiczny wiąże się z pewnym wysiłkiem i odrobiną dobrej woli – o tym chyba nie trzeba nikogo przekonywać. Istnieją jednak sposoby, żeby sobie ten proces ułatwić i sprawić, żeby oszczędzanie wody i energii oraz niezaśmiecanie planety stało się naszą drugą naturą. Warto również pamiętać, że w kształtowaniu zachowań i nawyków przyjaznych środowisku bardzo ważny jest też przykład płynący z góry, bo wiadomo, że chętnie słuchamy autorytetów oraz „znanych i lubianych”. To jednak nie wszystko. Wielka odpowiedzialność spoczywa także na dużych firmach, które mają przecież ogromny wpływ na nasze postawy konsumenckie. Wróćmy jednak do sposobów, które możemy wykorzystać, aby żyć bardziej ekologicznie. Zapytaliśmy o nie dr Alicję Puścian, neurobiolożkę behawioralną, która w swojej pracy badawczej koncentruje się na relacji pomiędzy mózgiem a zachowaniem, szczególnie w kontekście emocji, motywacji i interakcji społecznych, wykorzystując wiedzę z zakresu psychologii, biologii i ekonomii behawioralnej. Porozmawialiśmy z nią również o tym, co się dzieje w naszym mózgu, gdy staramy się zmienić nawyki, dlaczego metoda małych kroków jest skuteczniejsza niż rewolucja z dnia na dzień oraz jak rozmawiać z osobami, które mają inne poglądy niż my. Hanna Zakrzewska: W jaki sposób neurobiologia behawioralna może odnosić się do ekologii? Dr Alicja Puścian: Neurobiologia behawioralna oraz ekonomia behawioralna to dziedziny, które uczą nas o tym, jakie czynniki są najważniejsze w kształtowaniu zachowania. Ta pierwsza – z punktu widzenia działania mózgu, ta druga – z perspektywy skutecznego wpływania na postawy i wybory, jakich dokonujemy. Jeśli więc chcemy promować postawy proekologiczne, które będą przyczyniały się do dobra naszej planety, to instrumentarium tych nauk może być bardzo przydatne. A zrozumienie tego, jak możemy wpłynąć na postawy zarówno jednostek, jak i społeczeństw na szeroką skalę, poprzez odpowiednią politykę i konkretne strategie aktywistyczne, jest najlepszą drogą do tego, żeby robić to skutecznie. Zmiany klimatu to realny problem, a nie urojenie grupy ekologów. Jak przekonać nieprzekonanych? Czy bardziej działa odwoływanie się do emocji czy jednak dowody stricte naukowe? – Z przykrością muszę stwierdzić, że powoływanie się na suche fakty czy przywoływanie liczb jest mało skutecznym sposobem przekonywania zwłaszcza tych, którzy od początku mają inne opinie czy kontestują powszechnie przyjęte założenia. Żyjemy w bardzo trudnych pod tym względem czasach i to odnosi się nie tylko do kwestii związanych z ekologią, ale wszystkich spraw społeczno-politycznych. Informacje, które do nas napływają, są bardzo niejednoznaczne. Ci, którzy uważają, że zmiany klimatu nie zachodzą, również powołują się na liczne źródła i materiał dowodowy, który znajdują w swojej bańce medialnej. Dzisiaj naprawdę trudno jest odróżnić prawdę od fałszu, wszyscy funkcjonujemy w swoich bańkach informacyjnych i myślę, że próba wyjścia z tych baniek jest najlepszym sposobem na osiągnięcie porozumienia, a także na poszerzenie swojej wiedzy o świecie. Jeśli więc chodzi o przekonywanie nieprzekonanych, myślę, że zamiast okopywać się w swoim narożniku, przyjmować postawę wszystkowiedzących i traktować innych z wyższością, dobrze by było po prostu odnosić się do tych wszystkich wątpliwości z szacunkiem. Tylko obniżenie tonu tej dyskusji i zejście z negatywnych emocji może poskutkować jakimkolwiek partnerskim dialogiem. Dopiero wtedy ci, z którymi chcemy się skomunikować, w ogóle usłyszą te argumenty. Poza tym, zawsze najwięcej uczymy się od tych, którzy myślą inaczej niż my. Warto posłuchać, skąd się bierze opinia tych, którzy są przekonani, że zmiany klimatu nie zachodzą. Możemy się wtedy dowiedzieć, jak lepiej komunikować to, co my mamy do przekazania. Mówiąc o zmianie stylu życia na bardziej proekologiczny, często wspomina się o metodzie małych kroków, która – chociaż dużo wolniejsza – jest skuteczniejsza niż drastyczna rewolucja z dnia na dzień. Dlaczego tak się dzieje? – Po pierwsze, warto zachować realistyczną perspektywę i zdać sobie sprawę, że nasze codzienne zachowania i nawyki, te związane z transportem, z higieną czy ze zużyciem wody, nie będą w stanie całkowicie rozwiązać problemu. Dominującą rolę w emisji gazów cieplarnianych, w szczególności dwutlenku węgla, grają takie branże jak przemysł budowlany, wielkoskalowe rolnictwo (szczególnie hodowla krów) czy energetyka. Trzeba zdać sobie sprawę z tego, że transport jest odpowiedzialny za mniej niż 15% emisji CO2, a same samochody – za mniej niż połowę tych 15%. Dlatego kluczowe jest, aby rządzący, których jako społeczeństwo wybieramy, podejmowali odpowiednie decyzje dotyczące funkcjonowania przemysłu. To wszystko oczywiście nie znaczy, że każdy z nas nie powinien podejmować indywidualnych działań na rzecz ochrony środowiska. Nie bez przyczyny mówi się, że kropla drąży skałę. Każde małe działanie składa się na dużą zmianę. Dane Banku Światowego bardzo wyraźnie pokazują, że zużycie energii na osobę koreluje z tym, jaki jest poziom dochodów w danym państwie. Poziom emisji gazów cieplarnianych w przeliczeniu na osobę nie bez powodu jest dwa razy wyższy w Stanach Zjednoczonych niż w Chinach. Aby ograniczyć zużycie energii czy emisję CO2, musielibyśmy więc obniżyć nasz komfort życia i odrzucić niektóre wygody, do których przywykliśmy. Musielibyśmy zrezygnować np. z ciągłego ładowania laptopa, używania pralki oddzielnie do białych, a oddzielnie do kolorowych ubrań, niezależnie od tego, czy jej bęben jest pełny oraz zużywania ton nowych talerzy, bo przecież w domu jest zmywarka. Kiedy pomyślimy o tym w ten sposób, to zobaczymy, że ciężko jest nakłonić kogokolwiek, aby tak drastycznie z dnia na dzień zmienił swój styl życia. Zmiana nawyków jest pracochłonna i nikt nie zdecyduje się na wywrócenie swojej rutyny do góry nogami, nawet jeżeli ochrona środowiska jest bliska jego wartościom. Dlatego właśnie podejście, które polega na stopniowej modyfikacji zachowania czy metodzie małych kroków, sprawdza się dużo lepiej i daje większą szansę na to, że ludzie w ogóle coś zmienią. Jeśli im powiemy, żeby zmienili wszystko, to jest duże ryzyko, że nie zmienią nic. Kształtowanie zachowań powoli i stopniowo częściej prowadzi do zakotwiczenia takich zmian na dłużej. Nie bez powodu kampanie społeczne bazują właśnie na tej zasadzie, bo ona po prostu wydaje się dużo skuteczniejsza. Jak zmiany nawyków wyglądają z punktu widzenia neurobiologii? Jakie procesy zachodzą wtedy w mózgu i czy istnieją jakieś triki, za pomocą których można ten mózg wytrenować lub „oszukać”? – Rozczaruję Panią mówiąc, że nie ma dróg na skróty. Nie oznacza to jednak, że nie możemy planować zmian nawyków w taki sposób, żeby było to dla nas łatwiejsze, przyjemniejsze i miało większe szanse na powodzenie. Kiedy kształtujemy dane zachowanie, np. polegające na wyłączaniu światła przed opuszczeniem pokoju, to ta zmiana jest związana z faktyczną, fizyczną modyfikacją w aktywności naszego mózgu. I to dotyczy każdego zachowania, nawet najprostszych reakcji ruchowych. W każdym takim procesie uczestniczy zawsze bardzo wiele komórek nerwowych rozmieszczonych w różnych strukturach mózgu. Te różne struktury, czy znajdujące się w nich komórki, są ze sobą połączone i tworzą coś, co nazywamy obwodami neuronalnymi. Są to po prostu komunikujące się ze sobą neurony, komórki nerwowe, które biorą udział w jakimś zachowaniu, w jakiejś funkcji. Żeby zmodyfikować taki obwód neuronalny zaangażowany np. do wyłączania światła przy wychodzeniu z łazienki, konieczna jest plastyczna zmiana jego aktywności. Co ważne, istnieje wspólne podłoże neuronalne dla tworzenia zachowań nawykowych, zwłaszcza dla nawyków ruchowych, ale właściwie każdy nasz nawyk ma komponent ruchowy. Szczególnie ważną dla powstawania nawyków strukturą mózgu jest układ nagrody, dlatego dużo łatwiej jest ukształtować nowe zachowanie, gdy nasze działania będą nagradzane albo są dla nas nagradzające same w sobie. Bardzo ważną rolę odgrywają tu także m.in. jądra podstawy, prążkowie czy kora infralimbiczna. Wymieniam te struktury, bo chcę podkreślić, że nie odpowiada za to jedno konkretne miejsce w mózgu. Ciekawe natomiast jest to, że np. komunikacja między prążkowiem a korą infralimbiczną zmienia się w trakcie kształtowania się nawyku. Im jest on w nas solidniejszy i bardziej automatyczny, tym bardziej ta komunikacja pomiędzy naszym strukturami mózgu, a także ich aktywność, przekształca się. Bardzo znanym zjawiskiem jest „pakowanie zachowań w paczki”. Kiedy wykonujemy czynność, która jest dla nas nowa albo wykonujemy ją bardzo rzadko, nie działamy automatycznie. Musimy się starać, żeby zrobić wszystko w dobrej kolejności i włożyć w to jakiś wysiłek, więc aktywność układu nerwowego jest wtedy zupełnie inna. A kiedy takie zachowanie zostanie „spakowane w paczkę”, to mamy do czynienia z charakterystycznym wzorcem aktywności w zaangażowanych obwodach neuronalnych kodujących taki „łańcuch zachowań”. Jeśli zachowanie staje się rutynowe, to idzie nam jak z płatka i nie musimy wkładać w nie takiego wysiłku jak na początku. Najbardziej interesujące jest to, że ta swoboda i brak wysiłku są odzwierciedlone we wzorcach aktywności neuronalnej w tych obwodach neuronalnych, które za to odpowiadają. Sygnalizowany jest tu początek i koniec łańcucha zachowań, który tworzy nawyk. Kształtując siebie, tak naprawdę kształtujemy nasz mózg. I nie są to procesy, które dzieją się obok siebie, tylko jest to ten sam proces biologiczny. Najłatwiej więc ukształtować swoje zachowanie poprzez dobrze zaplanowaną zmianę nawyków. Istotne, by była ona dla nas stosunkowo łatwa albo żebyśmy nie byli w stanie jej uniknąć. Tutaj ogromne znaczenie ma to, jak projektujemy swoje środowisko życia, a także to, czy nowy nawyk wiąże się z odczuciem przyjemności. Skuteczna jest też metoda, która polega na zmianie sposobu myślenia i utożsamieniu się z daną postawą. Warto zacząć myśleć „oszczędzam wodę, bo ważne jest dla mnie dobro planety, a nie dlatego, że wszyscy dookoła mnie mówią, że muszę to robić, a w ogóle to będzie susza”. Jeżeli identyfikuję się z tym sposobem myślenia, to zachowanie będzie mi przychodziło dużo łatwiej niż gdybym robiła to wbrew sobie lub dlatego, że taka jest teraz przyjęta społeczna norma. Ogromne znaczenie ma tu pokazywanie i nagłaśnianie proekologicznych postaw. Co bardziej nas przekonuje – zachowania i opinie osób w naszym najbliższym otoczeniu, zaangażowanie gwiazd czy kampanie społeczne? Wpływ społeczny jest niewątpliwie jednym z najskuteczniejszych sposobów na zmianę postaw indywidualnych, a także konkretnych zachowań. Często znacznie bardziej efektywnym niż jakiekolwiek inne techniki. Podam przykład: jeśli zależy nam na tym, żeby wszyscy w pracy gasili światło wychodząc z pomieszczenia, to dużo skuteczniejsze niż umieszczenie w pobliżu wyłącznika kartki z informacją „Gaś światło!”, będzie powieszenie tam zdjęć postaci ludzkich lub nawet samych ich oczu. To pokazuje, jak silnie działają na nas bodźce społeczne. To przecież nie są prawdziwi ludzie, ale już obecność wizerunków innych osób sprawia, że ludzie zachowują się tak, jakby ktoś ich obserwował, więc czyszczą po sobie ekspres do kawy i wyłączają światło. Wszystkie wymienione przez Panią sposoby są skuteczne. Badania pokazują, że największy wpływ na nasze zachowania mają bliscy nam ludzie i ci, z którymi się identyfikujemy, ale także ci, których podziwiamy, czyli gwiazdy i autorytety. Nie bez powodu od wielu lat, a właściwie od początku istnienia kampanii reklamowych, wykorzystywane są wizerunki osób znanych i lubianych. Natomiast stworzenie dobrej kampanii społecznej jest dużą sztuką. Źle skonstruowane kampanie, np. takie, które próbują wzbudzić w ludziach poczucie winy, celowo lub będąc nieumiejętnie zaprojektowane, przynoszą skutek odwrotny od zamierzonego. Kiedy zaczynamy operować na negatywnych emocjach, rzeczy łatwo mogą nam się wymknąć spod kontroli. Do których z tych proekologicznych zachowań Pani zdaniem najłatwiej namówić ludzi oraz które z nich mają największy wpływ na środowisko? – Najodpowiedniejszym i najbardziej optymalnym podejściem jest dostosowanie zachowań do tego, jaki jest największy problem środowiska naturalnego na danym obszarze. Nie jesteśmy w stanie za jednym zamachem zmienić wszystkich ludzkich postaw, które wpływają negatywnie na naszą planetę. Powinniśmy się tu kierować priorytetami. Dla przykładu: jest bardzo wiele miejsc w Polsce, w których dużym problemem jest brak powszechnego dostępu do wody pitnej i dotkliwe susze. W tym przypadku koncentrowałabym się więc na oszczędzaniu wody. Zysk z tego będzie na pewno większy i ważniejszy, niż ze zmiany innych zachowań. Złota zasada kształtowaniu nawyków mówi, że im mniejszy wysiłek musi być włożony w zmianę zachowania, tym większe jest prawdopodobieństwo, że ona się uda. Dlatego najłatwiej jest skłonić ludzi do zmian zachowania wtedy, kiedy nie wymaga to od nich zbyt dużej ingerencji w ich życiową rutynę. A jeśli chcemy, żeby to było łatwe, musimy odpowiednio zaprojektować swoje życie. Jeśli nie chcemy kupować zbędnych plastikowych toreb za każdym razem, gdy idziemy do sklepu, to warto zadbać o to, żeby zawsze mieć przy sobie torbę wielorazową. Jedną zostawić w samochodzie, drugą mieć w domu, trzecią nosić w torebce. Jeśli chcemy oszczędzać wodę, to najlepiej założyć automatyczne czujniki w kranach. Nie bez powodu znajdują się one w budynkach użyteczności publicznej i w wielu firmach. Jeśli natomiast zależy nam na segregowaniu śmieci, to trzeba tak postawić pojemniki, żeby łatwo się było do nich dostać i żeby korzystanie z nich było przyjemne, czyli żeby odpowiadały naszemu poczuciu estetyki. Innymi słowy, najłatwiej jest zmienić swoje zachowanie, odpowiednio projektując swoje środowisko życia. Zaprojektujmy je więc tak, aby proekologiczne zachowania były dla nas po prostu łatwe, przyjemne i przychodziły nam naturalnie.
A ty, co dobrego robisz dla planety? Marka Garnier zachęca do stawiania zielonych kroków
Zapytaliśmy przechodniów, jak na co dzień dbają o środowisko. Oto wyniki naszej ekosondy
Większość z nas zapewne chce żyć bardziej ekologicznie, ale w dalszym ciągu często wydaje się to nam zbyt trudne, drogie i czasochłonne. A może to już się zmieniło? Postanowiliśmy porozmawiać z warszawiakami o tym, w jaki sposób oni dokładają swoją cegiełkę do ochrony środowiska. Wyszliśmy więc z kamerą na stołeczne ulice i zapytaliśmy kilka osób, co dobrego robią dla planety. W wideo znajdziesz ich odpowiedzi. Zainspiruj się! Garnier: marka odpowiedzialna Marka Garnier po raz kolejny pokazuje, że troska o środowisko jest prostsza, niż często nam się wydaje. Udostępnij materiał z naszą sondą uliczną i pokaż reszcie świata, jak może wyglądać odpowiedzialna postawa. W powszechnej świadomości pokutuje bowiem przekonanie, że nasze małe, codzienne działania i tak nic nie dadzą, bo największe znaczenie ma tutaj postawa wielkich firm i koncernów. To jednak też powoli zaczyna się zmieniać, m.in. dzięki takim firmom jak Garnier. Marka od wielu lat prowadzi swoją działalność zgodnie z ideą zrównoważonego rozwoju. Zainaugurowała program społecznie odpowiedzialnego pozyskiwania surowców, opiera swoją produkcję na energii pochodzącej ze źródeł odnawialnych i angażuje się w rozmaite proekologiczne inicjatywy. Kosmetyki Garnier nie są testowane na zwierzętach (badania są prowadzone na modelach zrekonstruowanej skóry), ich formuły bazują na tzw. Zielonych Naukach, a wiele z ich opakowań pochodzi z recyklingu i jest biodegradowalnych. Firma zobowiązała się też, że do 2025 r. ich wszystkie odnawialne składniki będą pozyskiwane w sposób zrównoważony. Kosmetyki Garnier: dla świadomych osób Pamiętajmy jednak, że bez naszych małych, zielonych kroków, niemożliwa będzie jakakolwiek zmiana. Nie tylko na co dzień, ale również podczas zakupów bądźmy zatem świadomymi konsumentami, którzy wspierają proekologiczne postawy wielkich firm. Produktami, którym warto się przyjrzeć, są pielęgnacyjne perełki od marki Garnier. Kultowe serum z wit. C (o stężeniu 3,5%) na przebarwienia uzupełniono ostatnio o głośną nowość – rozświetlające serum z witaminą C (o stężeniu 10%) na noc. Dlaczego na noc? Bo to właśnie nocą nasza skóra jest najbardziej podatna na działanie pielęgnacyjnych składników, w tym przypadku wit. C i kwasu hialuronowego. Dzięki temu nasz rytuał jest kompletny, a my... możemy spać spokojnie. To serum jest kolejnym produktem marki Garnier zasilanym Zieloną Nauką. Zawartą w nim wit. C pozyskuje się z kukurydzy w procesie syntezy i fermentacji, z poszanowaniem zasad zielonej chemii, która opiera się na wykorzystywaniu surowców odnawialnych, minimalizacji zużycia energii i redukcji odpadów. Kolejnym kosmetykiem, który z pewnością sprosta oczekiwaniom wszystkich świadomych konsumentów, jest Garnier Fructis Hair Food Pineapple – maska do długich, matowych włosów. Można jej używać aż na trzy sposoby – jako maskę, odżywkę albo produkt bez spłukiwania. Zawiera aż 97% składników pochodzenia naturalnego, w tym olejki roślinne oraz ekstrakt z organicznego ananasa. Formuła produktu jest wegańska* i w 99% biodegradowalna**. * Nie zawiera składników pochodzenia zwierzęcego lub pochodnych. ** Zgodnie z OECD 301 lub równoważnym testem. I last but not least – balsamy do ciała GARNIER Body Superfood. Nasze serce skradło regenerujące masło z cocoa butter, ale do wyboru jest jeszcze nawilżający krem-żel z arbuzem, odżywczy krem z olejem z awokado czy kojący krem z aloesem. Te balsamy są wielozadaniowe i gwarantują nawilżenie na dłużej. Zawierają od 96% do 97% składników pochodzenia naturalnego. Zatwierdzono je przez organizację Cruelty Free International. Wszystkie te proekologiczne działania marki realizowane są w myśl przyjętego w 2020 roku programu GREEN BEAUTY, który określa ZIELONE ZOBOWIĄZANIA GARNIER, czyli kompleksowe działania dla zrównoważonego rozwoju. – Od lat działamy w imię piękna naszego, jak i planety. Kierujemy się hasłem „maksymalna skuteczność przy zredukowanym wpływie na planetę”. Zielone Zobowiązania Garnier to początek podróży w stronę zrównoważonej, zielonej przyszłości, a my mamy nadzieję, że będziecie nam w niej towarzyszyć – mówią przedstawiciele Garnier.
Nie da się zrobić w swoim życiu rewolucji z dnia na dzień. Można robić małe zielone kroki [WYWIAD]
Ekologiczny styl życia jest drogi? Nie mamy wpływu na wielkie korporacje? Edukatorka ekologiczna obala mity
Ola Czajkowska to influencerka i edukatorka, która promuje ekologiczny styl życia i wykorzystuje media społecznościowe do uświadamiania i kształtowania postaw. Zapytaliśmy ją m.in. o to, jak zmienia się świadomość ekologiczna Polaków, czy nasze codzienne wybory i starania mają właściwie jakiekolwiek znaczenie dla środowiska oraz co robić, aby nasza codzienna pielęgnacja była bardziej ekologiczna. Opowiedziała nam też, za co ceni markę Garnier, która od lat działa w duchu zrównoważonego rozwoju i angażuje się w rozmaite inicjatywy na rzecz ochrony środowiska. Hanna Zakrzewska: Co skłoniło cię do zainteresowania tematyką ekologiczną i ideą zero waste, a potem do dzielenia się z innymi swoją wiedzą? Czy potrafisz wskazać jakiś konkretny moment czy był to raczej długi proces? Ola Czajkowska: W pewnym momencie, chyba w 2018 roku, wpadła mi w ręce książka „Jak zerwać z plastikiem”. Dotychczas uważałam się za osobę dbającą o środowisko, starałam się segregować śmieci i szanować przyrodę. Sięgnięcie po tę lekturę otworzyło mi jednak oczy i pokazało, jak wiele jeszcze jest do zrobienia, że plastik to faktyczny problem i że my, jako ludzkość, produkujemy naprawdę dużo śmieci. Postanowiłam poprowadzić moje życie w tym kierunku i powoli, małymi krokami – tak jak opisywał autor książki – wprowadzałam do swojego życia zmiany. Z racji swojego zawodu bacznie przyglądasz się zachowaniom Polaków. Jak oceniłabyś nasz stan wiedzy i świadomości ekologicznej? Co już udało się na tym polu osiągnąć, a co jeszcze jest do poprawy? – Siedzę w tym zero waste już dobrych kilka lat i widzę, jak świat wokół się zmienia. Jest jeszcze dużo do poprawy, a po komentarzach na moich profilach widzę, że są też braki w wiedzy. Ale ja wolę skupiać się na pozytywach i wskazywać na to, co się już udało. Przykładowo, jeszcze kilka lat temu próżno było szukać kosmetyków bez plastiku czy nawet z naturalnym składem, większość produktów spożywczych była zapakowana w plastikowe opakowania, a na widok warzyw i owoców we własnym woreczku uszytym ze starych firanek sprzedawcy na kasie robili wielkie oczy. Teraz dużo się zmieniło. Stało się to dzięki zmianom systemowym, zmianom po stronie producentów, ale przede wszystkim mieliśmy na to wpływ my, konsumenci. Panuje coraz większa świadomość ekologiczna. Ludzie chętniej sięgają po produkty ekologiczne i częściej widzę, że pakują produkty do własnych wielorazowych woreczków. Nawet posunęłabym się do stwierdzenia, że bycie eko jest teraz trendy! Trudno z dnia na dzień porzucić nawyki i dotychczasowy styl życia, zdecydowanie lepiej sprawdzi się tu metoda małych kroków. Od czego warto zacząć, żeby szybko się nie zniechęcić? – Zdecydowanie się z tym zgadzam. Nie da się zrobić rewolucji w swoim życiu z dnia na dzień. Symbolem ruchu zero waste w pewnym momencie stała się słomka – to przedmiot z plastiku, z którego większości z nas łatwo jest zrezygnować. Nie jest on głównym zagrożeniem np. w morzach i oceanach, bo są nim sieci rybackie, ale jest to pierwszy krok, który możemy zrobić, by być chociaż trochę eko. I takich symbolicznych słomek jest bardzo wiele. Nie musimy rezygnować całkowicie z produktów z plastiku, ale zwróćmy uwagę na to, co kupujemy i starajmy się zabierać ze sobą własną torbę na zakupy. Nie musimy od razu przechodzić całkowicie na dietę wegańską, która jest lepsza dla planety, a spróbować ograniczać spożycie produktów odzwierzęcych i np. jeść mięso tylko w określone dni. Ludzi ograniczających mięso czy plastik jest więcej niż osób, które odrzucają te rzeczy w 100% - więc to ci robiący małe kroki mają nieraz większe znaczenie dla planety! A jakie są najczęstsze błędy, które popełniamy, mimo że mamy dobre chęci? W które szkodliwe mity dotyczące ekologii najczęściej wierzymy? – Zaczynając moją przygodę z zero waste, często obwiniałam siebie samą. Że biorąc posiłek na wynos, musiałam użyć plastikowych sztućców. Że zapomniałam torby na zakupy i byłam zmuszona wziąć jednorazową foliówkę przy kasie. Albo że kupiłam ubranie w sieciówce, a ich produkcja jest przecież tak szkodliwa dla planety. Wieczne obwinianie się za wpadki jest męczące i toksyczne. Zniechęca do dalszego działania. Uważam, że lepiej szukać w swoich działaniach pozytywnych aspektów, a jeśli potknie nam się noga – nie załamywać się, tylko wyciągnąć z tego wnioski. Przecież to, że raz napiłam się napoju z plastikowej słomki nie oznacza, że moje wszystkie pozostałe działania są już nic nie warte. Nikt chyba nigdy nie będzie w 100% ekologiczny i musimy się z tym pogodzić. Ale warto starać się robić rzeczy, które są na miarę naszych możliwości. Co powiedziałabyś osobom, które uważają, że ekologiczny styl życia jest drogi, czasochłonny i wiąże się z wieloma wyrzeczeniami? – Wbrew temu, co wydaje się niektórym, bycie eko nie polega na kupowaniu najnowszych gadżetów zero waste i przepłacaniu za produkty zapakowane w szkło zamiast w plastik albo za ubrania z certyfikatami od „małych polskich marek”. Bycie eko to przede wszystkim korzystanie z tego, co mamy już w domu. Naprawdę nie musimy wydawać pieniędzy na designerski bidon – wystarczy szklana butelka po napoju, którą możemy wykorzystać wielokrotnie. Zamiast kupować woreczki na warzywa i owoce, możemy je uszyć sami ze starych firanek. Wiele środków czystości możemy zastąpić sodą oczyszczoną i kwaskiem cytrynowym. A z zakupu niektórych rzeczy, np. kolejnej bluzki w tym samym kolorze, możemy po prostu zrezygnować albo poszukać tańszych alternatyw, np. z drugiej ręki. Ekologiczny styl życia jest moim zdaniem tańszy i odkąd ja staram się żyć zgodnie z zasadami zero waste w portfelu zostaje mi więcej kasy. Wiele osób wychodzi z założenia, że ich zmiana nawyków i tak nic nie da, bo za wzrost emisji gazów cieplarnianych, ocieplenie klimatu i rosnące góry śmieci odpowiedzialne są głównie wielkie firmy i koncerny. Czy mają rację? – I tak, i nie. Faktycznie, korporacje odpowiadają za największe emisje, ale przecież te korporacje istnieją dzięki nam – konsumentom. To my kupujemy ich produkty, my napędzamy ich biznes. Dlatego tak ważne są zmiany naszych nawyków. Kupując produkty ekologiczne, bez plastiku czy wegańskie zamiast „zwykłych” dajemy znać producentom, że jest na to popyt. Jeśli mówimy głośno o naszych oczekiwaniach, marki chcą odpowiadać na nasze potrzeby i decydują się np. na wprowadzanie ekologicznych rozwiązań. Jeszcze długa droga przed nami, ale to my, konsumenci, jesteśmy siłą i nasze wybory naprawdę mogą mieć wpływ na duże korporacje! A propos dużych koncernów, jakie działania na rzecz ekologii i dbania o środowisko mogą i powinny one podejmować? Które zmiany są według ciebie skutecznie wdrażane, a z którymi są największe problemy? – Przede wszystkim każda większa korporacja powinna przyjąć strategię zrównoważonego rozwoju, która zakładałaby – jeśli chodzi o ekologię – m.in. pozyskiwanie energii ze źródeł odnawialnych oraz prowadzenie inicjatyw prośrodowiskowych. Moim zdaniem kluczowe są też działania na rzecz ograniczenia odpadów, które są niewątpliwym problemem ludzkości, a które, zalegające na wysypiskach, stanowią ogromne zagrożenie. Marki powinny dążyć do zamknięcia obiegu opakowań produktów, które wypuszczą na rynek – chociażby poprzez ich recykling. Coraz więcej firm, w tym Garnier, deklaruje, że produkty będą wytwarzane bez użycia tworzyw pierwotnych. To znacznie ograniczy zużycie ropy, ale też energii oraz zmniejszy ilość plastikowych odpadów w obiegu. Oprócz działań w obrębie wytwarzania swoich produktów, ja osobiście oczekiwałabym też od firm, by podejmowały dodatkowe działania na rzecz planety, angażowały się we współprace z organizacjami proekologicznymi i finansowały działania na rzecz przyrody. Na szczęście coraz więcej dużych koncernów decyduje się na pomoc przy takich inicjatywach. Garnier jest jedną z takich marek – od 2019 roku wspiera organizację Ocean Conservancy, która oczyszcza plastik z oceanów, a także zadeklarowała się wesprzeć w sposób holistyczny rozwój społeczności zbieraczy odpadów w Indiach. Bardzo doceniam takie działania. A co konkretnie warto zrobić, żeby nasza codzienna pielęgnacja była bardziej ekologiczna? Po pierwsze, warto zwrócić uwagę na opakowania i najlepiej stawiać na takie przyjazne recyklingowi. Wśród tworzyw, które najlepiej się nadają do ponownego przetworzenia, jest szkło, aluminium i… plastik! Wiele produktów pakowanych jest już w opakowania z recyklingu, więc to znak dla nas, że producent ponownie wykorzystuje surowce. Oczywiście idealnym rozwiązaniem byłoby w ogóle zrezygnować z opakowań, ale na razie nie jest to możliwe. Oprócz tego, niewątpliwie ważny jest też skład produktów. Naturalne składniki są nie tylko bardziej przyjazne dla naszej skóry, ale też dla środowiska. Niektóre produkty marki Garnier są np. biodegradowalne – dzięki temu w mniejszym stopniu przenikają do gleby i nie zanieczyszczają wody. Warto też zwracać uwagę na wegański skład – przemysł zajmujący się produktami odzwierzęcymi to jedna z głównych przyczyn zmian klimatu. Produkty całkowicie roślinne, bez dodatku np. mleka krowiego w składzie, będą zdecydowanie bardziej przyjazne planecie. Dzięki temu nie tylko dbamy o środowisko, ale też nie przyczyniamy się do cierpienia zwierząt. Coraz więcej producentów rezygnuje też z testów na zwierzętach. Np. kosmetyki Garnier są wolne od okrucieństwa – są oznaczone certyfikatem Leaping Bunny. Proces pozyskiwania takiego zaświadczenia jest bardzo restrykcyjny i wymaga sprawdzenia wszystkich dostawców i zweryfikowania, czy na żadnym etapie powstawania kosmetyków ich składniki nie są testowane na zwierzętach. Co ważne, marka wycofała się z rynku chińskiego, gdzie takie praktyki są praktycznie obowiązkowe. Za każdym razem przy zakupie kosmetyków staram się sprawdzić, czy przy jego powstawaniu nie cierpiały zwierzęta. Na szczęście coraz łatwiej jest znaleźć takie produkty!
Gucci Continuum oferuje nowe podejście do zrównoważonego rozwoju, współpracy i cyrkularności
Jakie działania marka podjęła na rzecz planety?
W oczekiwaniu na nowy start marki Gucci pod przewodnictwem nowego dyrektora kreatywnego Sabato De Sarno, który jest zaplanowany na wrzesień tego roku, firma postanawia bardziej zaangażować się w zrównoważony rozwój mody. Gucci Continuum to projekt, który rozpoczyna się 16 marca 2023 i ma na celu udostępnienie młodym projektantom, twórcom i innym kreatywnym osobom, tkanin z magazynów firmy, które już nie będą im potrzebne. Jaka idea za tym stoi? Jacy projektanci włączyli się do projektu? Jak jest oceniana? ZOBACZ TEŻ: Najnowsza kolekcja Gucci na jesień 2023 zapowiada niezwykłe zmiany w kultowym domu mody Ekologiczna inicjatywa Gucci Gucci postanowiło otworzyć swoje magazyny z niepotrzebnymi materiałami z poprzednich sezonów dla młodych projektantów, aby mogli z nich stworzyć nową, unikatową i w pełni ekologiczną kolekcję ready-to-wear. Do inicjatywy dołączyło dziesięć innych marek oraz kreatorów mody, między innymi: Egonlab, Hodakova, Rave Review, Alice Pons, Vans, Alpha Industries i Slam Jam, Call of the Void, DRx Romanelli i Collina Strada. Dla Hillary Taymour i Collina Strada będzie to już druga współpraca z włoskim domem mody, a ich najnowsza kolekcja będzie zawierać mieszankę tkanin z “martwych” zapasów z kolorowymi tweedami i kwiatami. Taymour inicjatywę opisuje następująco: Praca nad projektem Gucci Continuum była marzeniem. Historia jest zawsze w tkaninie i możliwość odtworzenia elementów Collina w tych podniosłych tkaninach z martwych zapasów jest niezwykłym zaszczytem. Eksperymentalny program Gucci Continuum ma wiele celów - edukację społeczeństwa w temacie cyrkularności i zrównoważonego rozwoju, zbadanie zainteresowania klientów produktami stworzonymi ze starych materiałów oraz zjednoczenie różnorodnych inicjatyw marki w zakresie ekologicznego rozwoju w całej firmie. Program okazał się sukcesem w przypadku projektantów, którzy korzystają ze współpracy zarówno poprzez dostęp do materiałów, jak i ekspozycję ich prac w Gucci Vault. Josephine Bergqvist i Livia Schück z Rave Review, szewcki duet, który specjalizuje się w tworzeniu z upcycled materiałów i kolażowych kawałków tkanin od 2017 roku, ideę opisują następująco: Dla projektantów i upcycle nerdów, takich jak my, praca z tymi zabytkowymi tkaninami Gucci z tak wielkim dziedzictwem, była spełnieniem marzeń. Przekształcanie starych tkanin w coś zupełnie nowego zawsze było niekończącym się źródłem inspiracji. Podobne odczucia mają Florentin Glemarec i Kevin Nompeix, projektanci stojący za Egonlab. Swoją markę założyli na początku pandemii i szybko podbili serca miłośników mody dzięki swojemu unikalnemu i inspirowanemu punkiem podejściu do odzieży męskiej. Ich projekty spotkały się z ogromnym entuzjazmem ze strony świata mody, a nawet zostały wyróżnione w finale Woolmark Prize w 2022 roku. Stworzyliśmy ekscytującą kolekcję kapsułową, która kończy się połączeniem naszych tożsamości i jest wzmocniona przez nasze wspólne zaangażowanie w ekoodpowiedzialność w branży modowej. Wykorzystując niewykorzystane tkaniny i materiały z bogatej przeszłości Gucci, jesteśmy w stanie wyprodukować wysokiej jakości kawałki, które z pewnością przekształcą cię w buntowniczą, ale kwiecistą ikonę punk rocka. Najnowszy projekt Gucci Continuum zapowiada się bardzo ciekawie, gdyż zrzesza mnóstwo ciekawych projektantów i daje im świetne narzędzia do pracy, dbając przy tym o planetę. Jest to bardzo fajna inicjatywa, która daje światu coś więcej niż możliwość naprawienia lub wymiany starego ubrania co przez chwilę proponowało Valentino, ale daje także twórczą przestrzeń niezwykłym projektantom, którzy potrzebują wsparcia w swojej pracy. Jak oceniacie najnowszą inicjatywę Gucci?
Najlepsze filmy o ekologii ukazujące piękno przyrody
Filmy o ekologii można podzielić trzy kategorie. W pierwszej znajdują się dokumenty przyrodnicze – o zwierzętach, roślinach czy ekosystemach w mikro lub makroskali. Druga kategoria to filmy dokumentalne o ochronie środowiska – zwracające uwagę na problem globalnego ocieplenia czy przemysłowej hodowli zwierząt. Ostatnie to filmy fabularne, w tym także animowane, z przyrodą w roli głównej – dramaty, kino przygodowe i familijne. Spis treści: Rzeka (2021) – film dokumentalny z narracją Willema Dafoe i muzyką Radiohead Ścigając arktyczny lód (2012) – fotograficzny dokument ekologiczny o topniejących lodowcach Cowspiracy (2014) – ekologiczny film dokumentalny o hodowli zwierząt Wszystko za życie (2007) – film fabularny z przyrodą na pierwszym planie WALL-E (2008) – film ekologiczny dla dzieci Księżniczka Mononoke (1997) - film animowany dla dorosłych Avatar (2009) – film przygodowy o relacji człowieka z przyrodą Królestwo (2015) – familijny film przyrodniczy Z nurtem życia (2017) - polski film o ekologii Inne filmy o ekologii, które warto obejrzeć Rzeka (2021) – film dokumentalny z narracją Willema Dafoe i muzyką Radiohead Willem Dafoe to amerykański aktor znany z takich produkcji jak „Święci z Bostonu”, „Missisipi w ogniu” czy „Dzikość serca”. Tym razem możemy usłyszeć jego dostojny i lekko chrapliwy głos w opowieści o rzekach. Widzimy je w filmie z lotu ptaka. Stanowią one naturalne tętnice, które pompują życiodajną energię do organizmu, jakim jest planeta Ziemia. Narracja do filmu „Rzeka” momentami brzmi patetycznie, ale w połączeniu ze spektakularnymi zdjęciami i genialną muzyką, skomponowaną przez Radiohead, Jonny’ego Greenwooda i Australijską Orkiestrę Kameralną, tworzy spójną kompozycję. Film otrzymał dwie główne nagrody na festiwalu AACTA w 2022 r. w kategoriach: najlepszy film dokumentalny i najlepsza muzyka oryginalna (w filmie dokumentalnym). View oEmbed on the source website Ścigając arktyczny lód (2012) – fotograficzny dokument ekologiczny o topniejących lodowcach To z kolei poruszający obraz filmowy, który pokazuje tempo i skalę zmieniającego się klimatu. Znany fotograf, James Balog, pracujący dla National Geographic, za pomocą kamer rejestrujących obraz przez kilka lat, dokumentuje proces topnienia lodowców. Jest przerażonym tym, jak szybko znikają góry lodowe. Zdjęcia do dokumentu „Ścigając arktyczny lód” robione były codziennie przez trzy lata w Grenlandii, Islandii i USA – w stanie Montana i na Alasce. Z tysięcy fotografii powstały filmy poklatkowe, na których widać, jak obłamują się ogromne obryły lodu, a granica wiecznej zmarzliny cofa się nawet o kilkanaście kilometrów. View oEmbed on the source website Cowspiracy (2014) – ekologiczny film dokumentalny o hodowli zwierząt „Cowspiracy” to wstrząsający dokument o tym, jak bardzo hodowla bydła wpływa na klimat całej planety. Autorzy podkreślają wymiar polityczny problemu. Zwracają również uwagę na działania organizacji pozarządowych, za którymi stoją ogromne pieniądze. Nie zważając na konsekwencje, Kip Andersen i Keegan Kuhn, szukają osób odpowiedzialnych za światową gospodarkę. Zadają konkretne pytania w poszukiwaniu rozwiązań, które pozwoliłoby na bardziej zrównoważony rozwój. Po ukazaniu się filmu, wiarygodność autorów została wielokrotnie podważana. Twórcy jednak nie wycofali swoich tez. Powołują się na prace naukowe Goodlanda i Anhanga z World Watch Institute, z których wynika, że 51% produkcji gazów cieplarnianych pochodzi z przemysłowej hodowli zwierząt. Film ma w sobie dużo energii i niejedną osobę przekonał do przejścia na weganizm. Został przetłumaczony na język hiszpański i niemiecki, a napisy powstały w dziesięciu innych językach. Dokument został nagrodzony na południowoafrykańskim festiwalu filmowym w 2015 r. Producentem zaktualizowanej wersji (dostępnej na Netfliksie) jest Leonardo DiCaprio. View oEmbed on the source website Wszystko za życie (2007) – film fabularny z przyrodą na pierwszym planie Do filmów przyrodniczych jeszcze wrócimy. Tymczasem – film fabularny o podstawowej ludzkiej potrzebie, jaką jest więź człowieka z naturą. „Wszystko za życie” w reżyserii Seana Penna opowiada o młodym chłopaku, Chrisie (Emile Hirsch), który po studiach postanawia wyruszyć w podróż autostopem na Alaskę. Marzy o tym, aby uciec od cywilizacji i zamieszkać bliżej natury. Podróż zajmuje mu półtora roku. W tym czasie poznaje wiele ciekawych i inspirujących ludzi, którzy mają wpływ na jego światopogląd. „Wszystko za życie” to film na faktach, który powstał na podstawie książki Jona Krakauera pod tym samym tyłem. Christopher Johnson McCandless żył w latach 1968–1992. Zmarł po wielomiesięcznej wędrówce w okolicach Parku Narodowego Denali. Podróżował i pisał pamiętniki. Film zdobył Złote Globy w 2008 za najlepszą piosenkę – „Guaranteed”, w wykonaniu Eddiego Veddera. View oEmbed on the source website Zobacz także: Filmy motywacyjne, która ładują baterie WALL-E (2008) – film ekologiczny dla dzieci Fabuła filmu wybiega w daleką przyszłość. Planeta Ziemia jest w całości pokryta śmieciami. Ludzkość ewakuowano na luksusowy statek kosmiczny Aksjomat. Na Ziemię wysłano roboty WALL-E, które miały posprzątać planetę, jednak misja po pięciu latach skończyła się fiaskiem. Na zdegradowanej planecie przetrwał jednak jeden z robotów – WALL-E, który wykształcił w sobie zdolność twórczego myślenia i okazywania uczuć. Żyje samotnie do czasu, gdy spotyka robotkę EVE. Tym razem została ona przysłana na Ziemię po to, aby poszukać oznak życia. „WALL-E” to produkcja połączonych sił Pixara i Disneya w reżyserii Andrew Stantona. W 2009 r. film zdobył wiele nagród na międzynarodowych festiwalach, m.in.: Oscara w kategorii: najlepszy długometrażowy film animowany, Złote Globy – również jako najlepszy film animowany Saturny i Kryształową Statuetkę w kategorii: ulubiony film rodzinny. View oEmbed on the source website Księżniczka Mononoke (1997) - film animowany dla dorosłych Japońska animacja w reżyserii Hayao Miyazakiego opowiada o konflikcie pomiędzy ludźmi, którzy niszczą przyrodę, a strażnikami lasu. Głównym bohaterem jest Ashitaka. Ratuje on swoją wioskę przed zamienionym w demona bogiem–dzikiem o imieniu Nago. Ten jednak, zanim zostaje pokonany, rzuca klątwę na Ashitakę. Młody książę musi udać się do miasta, z którego pochodził Nago, aby dowiedzieć się, dlaczego został on zamieniony w demona. Ashitaka dociera do miasta w zachodnich krainach, którego mieszkańcy zajmują się wydobywaniem żelaza i produkcją broni. W tym celu eksploatują przyrodę i wycinają lasy. Jedną z mieszkanek lasu jest San – wilczyca, która zna ludzki język. Film zdobył światową sławę, a jego twórca zyskał miano jednego z najsłynniejszych twórców filmów animowanych na świecie. Z innych tytułów w reżyserii Hayao Miyazakiego warto wymienić: Ponyo (2008) – film o chłopcu, który przyjaźni się z rybią księżniczką, Ruchomy zamek Hauru (2004) – o Sophie, która (zamieniona w starą kobietę) wyrusza w magiczną podróż, Spirited Away: w krainie Bogów (2001) – o magicznej krainie, w której gubi się Chihiro i jej rodzina, Mój sąsiad Totoro (1988) – o dziewczynkach, które poznają magiczne stworzenia zamieszkujące las. View oEmbed on the source website Zobacz także: Najlepsze filmy animowane nagrodzone Oscarem – TOP 5 Avatar (2009) – film przygodowy o relacji człowieka z przyrodą Jake Sully, sparaliżowany weteran wojenny, otrzymuje propozycję zastąpienia swojego brata bliźniaka w programie Avatar. Badania, prowadzone przez korporację RDA na Pandorze – księżycu zamieszkałym przez humanoidalną rasę Na’vi, mają na celu pozyskanie drogiego minerału o tajemniczej nazwie unobtainium. Fabuła filmu „Avatar” jest prosta i bazuje na klasycznym motywie Pocahontas. Jake, w ciele swojego Avatara, poznaje córkę wodza Na’vi, która uczy go języka i otwiera oczy na piękną i dziką przyrodę. Film w reżyserii Jamesa Camerona zdobył trzy Oscary i trzydzieści innych nagród na międzynarodowych festiwalach. Na brawa zasługują efekty specjalne, scenografia, zdjęcia i montaż. „Avatar” emitowany w technologii 3D pobił rekordy popularności w kinach. Doczekał się kontynuacji pt. „Avatar: istota wody” (2022). View oEmbed on the source website Królestwo (2015) – familijny film przyrodniczy Wracamy do dokumentów. „Królestwo” to malowniczy obraz kinowy twórców kultowych filmów o przyrodzie – „Mikrokosmosu” (1996), „Makrokosmosu” (2001) i „Oceanów” (2009). Jacques Perrin i Jacques Cluzaud zabierają nas tym razem do lasu, a jednym z plenerów jest obszar Puszczy Białowieskiej. To wyjątkowe miejsce na ziemi, które jako jedne z nielicznych pozostało nietknięte działalnością człowieka. W filmie można z bliska zobaczyć dzikie zwierzęta – lisy, żubry, łosie, wilki i jelenie. Mamy okazję podpatrzeć, jak zachowują się one w swoim naturalnym środowisku. Jesteśmy świadkami wielu zabawnych, jak i pełnych grozy scen, które zostały uchwycone w przepięknych zdjęciach. W polskiej wersji filmu narrator mówi głosem Krystyny Czubówny. View oEmbed on the source website Z nurtem życia (2017) - polski film o ekologii Ostatnim filmem w rankingu jest polski dokument pt. „Z nurtem życia” w reżyserii Krzysztofa Sarapaty i Tomasza Kotasia. Na zdjęciach ukazane są magiczne meandry rzeki Skawy, które zniknęły pod lustrem zbiornika wodnego w Świnnej Porębie (województwo małopolskie), którego budowa została ukończona w 2017 r. Film jest rodzajem pamiątki dla przyszłych pokoleń. To opowieść o miejscu, które było domem dla ponad 80 gatunków zwierząt. Obok świetnych zdjęć, wykonanych przez autorów dokumentów, kluczową rolę odgrywa muzyka przeplatająca się z relaksującymi dźwiękami natury i odgłosami zwierząt. View oEmbed on the source website Inne filmy o ekologii, które warto obejrzeć Poniżej lista filmów dokumentalnych i fabularnych o tematyce ekologicznej: Minimalizm: dokument o rzeczach ważnych (2015) – film w reżyserii Matta D’Avelli o tym, że dobra materialne są zbędne, Terra (2015) – film dokumentalny o relacji człowieka z naturą, Na śmietnik! O marnowaniu jedzenia (2017) – amerykański dokument Anny Chai i Nari Kye, Ginący świat (2015) – film przyrodniczy Marka Monroe o destrukcyjnej działalności człowieka, Krowa (2021) – film w reżyserii Andrei Arnold, który przedstawia świat z perspektywy krowy Lumy, Niewidzialne demony (2021) – film w reżyserii Rahula Jaina o tonącej w smogu i brudzie stolicy Indii, New Delhi, Simona (2022) – film dokumentalny o polskiej badaczce Puszczy Białowieskiej, Simonie Kossak, więcej w rankingu filmów biograficznych, Wszyscy jesteśmy zwierzętami (2022) – opowieść o Sarze, działaczce na rzecz praw zwierząt hodowlanych, Duch śniegów (2021) – francuski dokument z muzyką Nicka Cave i zespołu The Bad Seeds, opisany w rankingu nowych filmów francuskich, Dobry rok (2006) – film obyczajowy, którego mocną stroną są zdjęcia słonecznej Prowansji, opisany w zestawieniu filmów dla dwojga, Jeździec wielorybów (2002) – opowieść o wnuczce wodza Maorysów w reżyserii Niki Caro, Lorax (2012) – film animowany o 12–latku, który wyrusza w podróż, aby odnaleźć drzewo Truffula.
Świetne pozycje, które poszerzą twoją wiedzę o świecie fashion!
Świat mody jest fascynujący nie tylko wizualnie – kryje w sobie także wiele niezwykłych historii i biografii. Nie ma lepszego sposobu na jego poznanie, niż poprzez książki i albumy. Oto lista dziesięciu książek o modzie, które powinna znać każda fashionistka. PRZECZYTAJ O: Najnowsza kolekcja haute couture do góry nogami Viktor & Rolf 10 najlepszych książek o historii mody Polskie piękno, sto lat mody (Karolina Żebrowska) Karolina Żebrowska to niekwestionowana specjalistka historii mody. W swojej książce przedstawia jak odważne pomysły, śmiałe kreacje i przełamywanie tabu przez kobiety sprawiły, że moda wraz z biegiem lat ewoluowała i zmieniała się. Ostatnie sto lat w historii to prawdziwa rewolucja, ponieważ nigdy wcześniej damski strój tak szybko i drastycznie się nie zmieniał. Jeśli chcesz odkryć, jak zmieniały się oblicza mody, koniecznie sięgnij po tę książkę! Dress Scandinavian (Pernille Teisbæk) Książka Dress Scandinavian to niezwykła pozycja pełna inspiracji, która pomoże odkryć Ci styl w duchu slow fashion. Pernille Teisbæk, która na co dzień jest duńską stylistką i trendsetterką, świetnie doradza, jak stać się prawdziwą it-girl. To poradnik, dzięki któremu nie tylko dowiesz się, jak stworzyć swój unikalny styl, ale także doda Ci pewności siebie. To nie są moje wielbłądy: o modzie w PRL (Aleksandra Boćkowska) Autorka w swojej książce stara się zrozumieć i wytłumaczyć czytelnikowi, dlaczego w PRL moda miała tak ogromne znaczenie dla państwa oraz obywateli. Świetna pozycja, która przedstawia nie tylko historię mody w danym okresie historycznym, ale także przedstawia przemiany społeczne, które zachodziły także za jej sprawą. Królowie mody: historia haute couture (Rudolf Kinzel) Kinzel w swojej książce przedstawił sylwetki najwybitniejszych krawców i projektantów, którzy przyczynili się do powstania haute couture. Autor skupia się przede wszystkim na wieku XIX i XX i za pomocą fotografii oraz szkiców projektantów pokazuje, w jaki sposób dane looki stały się one kluczowe dla historii mody. Wszyscy fani haute couture powinni zdecydowanie sięgnąć po tę pozycję! Coco Chanel: legenda i życie (Justine Picardie) Coco Chanel to niekwestionowana ikona mody, a książka Justine Picardie to misternie skonstruowany portret projektantki, który przedstawia jej burzliwe związki oraz historie powstania kultowych projektów jak „mała czarna” i perfumy Chanel No 5. Nie jest to tylko opowieść o porzuconym dziecku wychowanym w sierocińcu, ale także o wschodzącej legendzie. Historia mody. Od krynoliny do mini (Irma Kozina) Irma Kozina w swojej książce proponuje czytelnikowi nowe spojrzenie na historię mody. Poza analizami zmieniających się na przestrzeni lat trendów, autorka sięga także do wielu społecznych kontekstów tych procesów, które często zapoczątkowywały nowe rozdziały w świecie mody. W książce możemy także znaleźć interesujące relacje z kultowych pokazów mody, motywacje i inspiracje projektantów oraz ponad 700 ilustracji i zdjęć, które doskonale uzupełniają tę historię. Jest to pozycja obowiązkowa dla wszystkich miłośników mody zafascynowanych niezwykłymi procesami, które wpłynęły na bieg historii. Odpowiedzialna moda. Guilt-free przewodnik po slow fashion (Katarzyna Zajączkowska) Katarzyna Zajączkowska to projektantka i wykładowczyni w Szkole Artystycznego Projektowania Ubioru, która postanowiła napisać nietypową książkę o modzie. Dlaczego nietypową? Bo ma być ona zaproszeniem dla czytelnika do odkrycia drogi, jaką pokonują nasze ubrania. Przedstawia mechanizmy przemysłu modowego, który dewastuje naturę oraz społeczeństwo. Warto sięgnąć po tę książkę i zobaczyć, jak robić zakupy świadomie i tak, by nie były szkodliwe dla środowiska oraz jak zbudować stylową garderobę, która zawsze będzie na czasie. Gentleman: moda ponadczasowa (Bernhard Roetzel) Bernahrd Roetzel to światowy autorytet w dziedzinie mody męskiej, który postanowił w swoim poradniku pokazać, jak powinien ubierać się i zachowywać prawdziwy gentleman. Oprócz typowych dla tego typu publikacji porad, między innymi jak wiązać krawat lub jakie buty wybierać do danego typu spodni, można dowiedzieć się także jak odpowiednio zadbać o włosy i zarost, co jest bardzo ważne w kreowaniu całego męskiego wizerunku. Alexander McQueen: Unseen (Clarie Wilcox) Pięknie wydany album autorstwa Claire Wilcox, która postanowiła pokazać i przybliżyć czytelnikowi magiczny świat projektów mistrza, czyli Alexandra McQueena. Autorka bardzo dokładnie analizuje każdą kolekcję w karierze McQueena i ujawnia zakulisowe momenty, które uchwyciły modelki, wizażystki oraz fryzjerzy. Świetna pozycja dla wszystkich fanów twórczości tego projektanta, który zapisał się złotymi zgłoskami w historii mody. Dior by Dior (Christian Dior) Autobiografia Christiana Diora, która zabiera czytelnika za kulisy kultowego domu mody. Opisuje on swoje dzieciństwo w Granville, rodzinę i przyjaciół, ale nie pomija najtrudniejszych lat swojej działalności oraz dużych sukcesów. Jest to pełna skromności biografia, która w niezwykły sposób przybliża czytelnikowi sylwetkę Christiana Diora i pokazuje go z zupełnie innej strony. Zdecydowanie warto po nią sięgnąć, jeśli chcecie odkryć fakty z prywatnego życia założyciela kultowego domu mody i odkryć jego tajemnice. Powyższe pozycje to świetne lektury na wakacyjny czas dla każdego miłośnika mody. Albumy, poradniki, biografie - każdy znajdzie coś dla siebie. Po którą książkę sięgniesz?
Ekodom z sauną w sercu Tatr? Takie rzeczy tylko w Loterii Almette
7. edycja tej wyjątkowej loterii już za nami. Do kogo tym razem uśmiechnęło się szczęście?
Przytulna odskocznia od rutyny i codziennej bieganiny, własne miejsce blisko natury i z dala od wielkiego miasta, w którym można się zaszyć wraz z najbliższymi i prawdziwie zrelaksować – kto z nas tego nie pragnie? Wiadomo, marzyć każdy może, ale trochę trudniej te fantazje zrealizować. Czasami trzeba na nie ciężko pracować, ale niekiedy wystarczy po prostu trochę pomóc szczęściu. Tak właśnie zrobiła Barbara Piekoś z Krakowa i 16 grudnia odebrała klucze do swojego domu w Tatrach. Jak tego dokonała? Ekodom z sauną w miejscowości Ząb w gminie Poronin był głównym trofeum w Loterii Almette, której 7. edycja odbyła się w tym roku. Do wygranej pani Barbarze wystarczyło wysłanie dwóch kodów z opakowań serków. – Zjadłam dużo serków, ale kody zarejestrowałam tylko dwa. Ale to były te „dobre” dwa. Moje szczęśliwe smaki Almette to śmietankowy i ogórkowy – zdradziła laureatka. To się nazywa szczęście! Z rodziną blisko natury Nie ma na rynku drugiej takiej inicjatywy jak Loteria Almette. Wygrać w niej można codzienne nagrody pieniężne, ale prawdziwą wisienką na torcie jest właśnie ekodom w sercu Tatr, z którego z jednej strony roztacza się przepiękny widok na Giewont, a z drugiej – na pasmo Babiej Góry. Minirezydencja jest w pełni urządzona, całoroczna, energooszczędna i pozostaje w posiadaniu laureata na zawsze. Nic dziwnego więc, że ta loteria cieszy się tak ogromnym zainteresowaniem. – Proszę sobie wyobrazić, że od pierwszej edycji zarejestrowano niemal 4,5 miliona kodów loteryjnych, a liczba grających z roku na rok rośnie – powiedział Maciej Tomaszewski, prezes firmy będącej właścicielem marki Almette. View Ediplayer on the source website Ekodom stanowi też doskonały przykład wartości, którymi kieruje się marka Almette. Priorytetami dla niej są rodzina, natura i zrównoważony rozwój. Projektanci postawili więc na odnawialne źródła energii i wykorzystali w ekodomu fotowoltaikę, bezemisyjny kocioł oraz ekokominek. Na terenie tej górskiej posiadłości znajduje się też zewnętrzna 4-osobowa sauna, wykonana z drewna i ogrzewana energią z paneli słonecznych. – Almette nie tylko zaprasza konsumentów do gry w loterii, ale promuje ekologię i odpowiedzialność – wyjaśnił prezes Tomaszewski. Po czym dodał: – Jesteśmy dumni, że udaje nam się łączyć nowoczesne i zaawansowane technologie z klasycznym designem górskiego domu w sercu natury. Tu komfort idzie w parze z odpowiedzialnością, a jak już podkreślałem odpowiedzialność to jeden z filarów wszystkich naszych działań. A wszystko po to, aby w komfortowych warunkach móc cieszyć się czasem spędzonym z najbliższymi. Pani Barbara, emerytka z Krakowa, która na co dzień zajmuje się domem i wnukami, tegoroczne Święta zamierzała spędzić już w nowym domu. – Na razie planuję wypady weekendowe z rodziną i wypoczynek. Najpierw w Święta. Ferie już niedługo. Planujemy tu przyjechać i spędzić miło i ciepło czas. A później może i się przeprowadzę. Kto wie? – zdradziła. Marzenia się spełniają Przy odbieraniu kluczy zwyciężczyni nadal trudno było uwierzyć we własne szczęście. – Nie umiem tego wyrazić słowami. Nie do wiary! Właściwie nie wierzyłam do momentu dzisiejszego wręczenia kluczy. Jest wielka, wielka radość. Brak mi słów... – cieszyła się. Kiedy marzyła o wygranej, wyobrażała sobie picie kawki rano na tarasie, widoki górskie, a potem obowiązkowo saunę. I to właśnie stało się rzeczywistością! Pani Barbara lubi relaksować się, chodząc na długie spacery i słuchając muzyki. Ogromną przyjemność sprawia jej też siedzenie w ogródku. W ekodomu ten relaks będzie pełniejszy. Laureatka klucze odbierała w towarzystwie swojej rodziny: trzech córek, zięcia i trojga wnucząt. Nie jest jedyną członkinią familii, która próbowała swojego szczęścia. – Ja nie brałam udziału we wcześniejszych loteriach. Córka brała i to ona mnie namówiła, aby kupić serki i wysłać. Tak właśnie zrobiłam i się udało – opowiadała pani Barbara. Jest najlepszym przykładem, że marzenia naprawdę się spełniają. Niespodziewani goście Nową właścicielkę w ekodomu powitał nie tylko prezes firmy będącej właścicielem marki Almette, ale także górale Kasia i Jędrek Gąsienicowie, którzy wiedzą wszystko o okolicznych atrakcjach i polskich górach. Największym zaskoczeniem była jednak wizyta słynnego... Misia z Krupówek. To spotkanie przeniosło panią Barbarę do czasów młodości. – Miałam zdjęcie z Misiem z Krupówek, jak byłam dawno, dawno temu na szkolnej wycieczce. To było moje pierwsze zdjęcie z misiem, a teraz – proszę bardzo – jest drugie. I to w moim domu! – opowiadała roześmiana i wyraźnie wzruszona. Wisienką na torcie tego wydarzenia był... wspaniały tort i pyszny lunch przygotowany przez ambasadora marki, szefa kuchni Davida Gaboriaud. Obowiązkowymi składnikami wszystkich potraw były oczywiście serki puszyste i wiejskie marki Almette. Na koniec Maciej Tomaszewski zaprosił wszystkich do udziału w kolejnej edycji loterii, do czego zachęcała również pani Barbara: Kupujcie Almette, jedzcie i rejestrujcie kody. To wszystko dzieje się naprawdę. Trzeba uwierzyć i grać. Uwierzyć i wygrać.
Walka z cyfrowym śladem węglowym to obowiązek nas wszystkich. Jak odpowiedzialnie korzystać z technologii?
Wiele dobrych rad podsuwa wyjątkowa kampania Ekotechnologiczni
Pojęcie "śladu węglowego" przeważnie nie kojarzy nam się z naszym codziennym używaniem Internetu i nowych technologii. Zazwyczaj winą za największą produkcję gazów cieplarnianych, a szczególnie dwutlenku węgla obarczamy wielkie koncerny i zakłady, a także niektóre branże przemysłu. Mamy z nim do czynienia w procesach produkcyjnych, transportowych oraz przy okazji korzystania z różnego typu usług. A zatem wszędzie tam, gdzie w procesie wytwarzania i sprzedaży produktów (na dowolnym etapie) dochodzi do zużywania paliw kopalnych. Współcześnie jednak coraz większe znaczenie ma cyfrowy ślad węglowy, będący efektem używania sprzętu elektronicznego i – przede wszystkim – korzystania z internetu na szeroką skalę. W pewnym przybliżeniu można oszacować, że godzina intensywnego surfowania w sieci wytwarza taki sam ślad węglowy jak podróż samochodem na odcinku 4 kilometrów. W skali globalnej sektor technologii cyfrowych emituje mniej więcej tyle samo gazów cieplarnianych, co transport lotniczy, uznawany za wyjątkowo destrukcyjny dla środowiska. Zero waste w internecie? Jak korzystać z technologii, by jednocześnie dbać o środowisko? Czy da się połączyć technologię i zero waste? Czym jest ślad cyfrowy? Co ma wspólnego z bałaganem w skrzynce mailowej i zasypianiem przy Netflixie, a także w jaki sposób możemy go ograniczyć? Na te i więcej pytań odpowie projekt Ekotechnologiczni. Ta kampania to owoc współpracy Samsung Memory Polska, czyli dywizji marki Samsung, która odpowiedzialna jest za karty pamięci i dyski, oraz Martyny Zastawnej – przedsiębiorczyni, założycielki firmy WoshWosh, która zajmuje się odnową obuwia, oraz agencji odpowiedzialnego społecznie marketingu SzeptSzum, propagatorki zrównoważonego rozwoju oraz jednej z najbardziej wpływowych Polek według ‘Forbesa’. – Idea dawania drugiego życia przedmiotom prywatnie i zawodowo jest mi szczególnie bliska. Choć tematyka zrównoważonego rozwoju czy zero waste dawno już przestała być niszą, to akurat kwestie związane z wpływem, jaki wywieramy na środowisko poprzez naszą działalność cyfrową czy sposób użytkowania technologii, wciąż niestety taką niszą pozostają. Liczę, że razem z Samsung Memory uda nam się przyczynić do zmiany i pokazać, że również z technologii da się korzystać w bardziej odpowiedzialny i ekologiczny sposób – powiedziała Martyna Zastawna. Pierwszym etapem współpracy Martyny i Samsunga jest instagramowy profil Ekotechnologiczni, na którym ekspertka w przystępny spokój uczy obserwujących, jak korzystać z technologii w sposób zrównoważony. Dlaczego korzystanie z komputera, telefonu czy tabletu ma wpływ na nasz ślad węglowy? Odpowiada za to przede wszystkim duża ilość energii, która jest potrzebna do wszystkich aktywności internetowych. Chodzi przede wszystkim o energię elektryczną, która pozyskiwana jest w procesie spalania węgla, co z kolei wiąże się z emisją dużej ilości gazów cieplarnianych. Jak powstaje cyfrowy ślad węglowy? Czynnością, która wymaga dużej ilości energii, a przez to zwiększa cyfrowy ślad węglowy, jest np. ładowanie baterii sprzętu elektronicznego (laptopów, telefonów, głośników i innych produktów), a także podłączanie sprzętów do prądu na stałe (modemy internetowe, komputery stacjonarne). Równie szkodliwy jest streaming danych, których konsumpcja jest z roku na rok coraz większa – głównie za sprawą serwisów udostępniających filmy, seriale i muzykę przez internet, a także w związku z rozwojem biznesu i usług (telekonferencje online, sprzedaż internetowa). Budowa i utrzymanie coraz bardziej rozbudowanych centrów danych czy serwerowni też generuje ogromy ślad węglowy. Instalacja okablowania oraz rozległej infrastruktury związanej z funkcjonowaniem internetu pochłania ogromne ilości energii elektrycznej, wymaga również chłodzenia i utrzymywania określonych warunków w zakresie temperatury czy wilgotności. Nie bez znaczenia w powstawaniu cyfrowego śladu węglowego jest także sam proces produkcji sprzętu elektronicznego oraz jego globalny transport, realizowany na bardzo duże odległości drogą lotniczą, morską czy tradycyjnym transportem samochodowym. Jak można ograniczyć swój ślad węglowy? We współczesnym świecie całkowite zredukowanie cyfrowego śladu węglowego jest w praktyce niemożliwe. Warto jednak świadomie korzystać z internetu i szeroko rozumianych technologii cyfrowych. Dobrym rozwiązaniem może okazać się ograniczenie aktywności internetowych, szczególnie tych, które nie są konstruktywne, np. przeglądania sieci „dla zabicia czasu”, odtwarzania filmu, któremu nie poświęcamy uwagi czy choćby prowadzenia wideorozmów, kiedy wystarczający byłby kontakt telefoniczny. Warto rozważyć także przeniesienie większej części aktywności do świata offline: zamiast rozmowy na komunikatorze, spotkajmy się z przyjaciółmi w domu, a zakupy spróbujmy zrobić fizycznie, zamiast zamawiać kuriera. Sprawdźmy też automatycznie ustawioną jakość w platformach udostępniających muzykę lub filmy przez internet – może okazać się, że wcale nie potrzebujemy rozdzielczości 4K lub najwyższych możliwych parametrów dźwięku. Świetnym rozwiązaniem jest też korzystanie z dysków zewnętrznych zamiast zapisywania plików w chmurach (co generuje aż 3,5 tony CO2!) lub przesyłania ich przez Internet. Dysk (np. jeden z najlepszych na rynku, T7 Shield Samsung) zapewni swobodę i bezpieczeństwo. Materiał powstał z udziałem marki Samsung Memory
7 pomysłów na eko prezenty idealnych na święta i Mikołajki
Są niezwykle uniwersalne i spodobają się każdemu
Kwestie ochrony środowiska są dla wielu osób niezwykle ważne. Staramy się ograniczać zakupy w sieciówkach, wybieramy produkty w ekologicznych opakowaniach oraz akcesoria w duchu less waste, aby ograniczyć ilość śmieci na Ziemi. Z tego względu w te święta warto podarować swoim bliskim kilka eko prezentów, aby zainspirować ich do dbania o planetę. ZOBACZ TEŻ: Dopasuj prezent na święta i Mikołajki dla najbliższej osoby na podstawie znaku zodiaku Eko prezenty: metalowe i składane słomki Metalowe słomki to absolutny must have w domu! Każdy fan ekologii zdecydowanie doceni tego prezent, ponieważ tego typu akcesorium zawsze się przydaje. Warto też zaopatrzyć się i swoich najbliższych w składane słomki, które możemy spokojnie schować do torebki i używać w plenerze, zamiast brać plastikowe lub papierowe. Ceny takich słomek są bardzo niskie, a będą służyć świetnie latami, dlatego warto je komuś podarować na Mikołajki lub dorzucić do prezentu świątecznego. Eko prezenty: kubek termiczny lub składany kubek turystyczny Świetny uniwersalny prezent dla każdego, który może przynieść ogromną ulgę dla środowiska. Kubek termiczny jest fantastyczny, ponieważ nie tylko pozwoli nam zabrać swoją ulubioną herbatę wszędzie, ale także w kawiarni zamiast brać jednorazowy papierowy kubek możemy podać bariście nasz, czym samym w minimalnym stopniu nie przyczyniamy się do powstawania nowych śmieci. Również turystyczny składany kubek to bardzo fajna propozycja, dzięki temu na grillach lub ogniskach, zamiast brać plastikowy kubeczek, który po kilku minutach trafi do kosza, będziemy mieli swój wielorazowy, który nie zaśmieca środowiska. Cena takiego prezentu zaczyna się od 20 złotych i wszystko zależy tylko od nas jaki model wybierzemy i jaka będzie jego ostateczna cena. Szeroki wybór tego typu akcesoriów ma w swojej ofercie Empik oraz Primark. Eko prezenty: zestaw do herbaty matcha Popularność matchy wzrasta, jednak wciąż nie jest dostępna w każdej kawiarni. Zrobienie jej poprawnie także wymaga ogromu pracy i wprawy. Jeśli macie w swoim otoczeniu miłośnika tego napoju koniecznie sprawcie mu zestaw do jej zrobienia. Nie jest to najniższa półka cenowa, gdyż podstawowy zestaw do matchy kosztuje około 100 zł, warto jednak zainwestować dla swojego ulubionego napoju. Jeśli jednak obawiacie się, że nie trafi to w jego gusta zawsze możecie podarować mu ekologiczną, liściastą herbatę lub kawę. Eko prezenty: akcesoria kuchenne i łazienkowe w duchu zero waste Choć na pierwszy rzut oka nie wydaje się to najbardziej atrakcyjnym prezentem jaki można otrzymać, wbrew pozorom tego typu akcesoria do domu są świetną propozycją prezentową dla każdej osoby, która pragnie w tym duchu żyć. W tym celu można skompletować kuchenne przedmioty wykonane z naturalnych materiałów jak kokosowe włosie, z którego są robione między innymi gąbki do czyszczenia powierzchni. Można także dorzucić wielorazowe płatki kosmetyczne lub ręczniczek do zmywania makijażu, który zastąpi jednorazowe płatki lub akcesoria z lnu, między innymi woreczki na chleb i warzywa lub ściereczki do wycierania powierzchni lub nosa. Jest to bardzo praktyczny prezent, który spodoba się każdemu! Eko prezenty: naturalne kosmetyki polskich marek Coraz więcej polskich marek powstaje w duchu eko i zero waste, aby swoją działalnością jak najmniej zatruwać środowisko. Jeśli pragniesz sprezentować swoim najbliższym kosmetyki od ekologicznych marek, powinieneś zdecydowanie przejrzeć asortyment takich sklepów jak: Ministerstwo Dobrego Mydła, Koi, Miodowa Mydlarnia, Hagi, Mydlarnia 4 Szpaki oraz Uzdrovisco. Każda z tych marek ma w sprzedaży także specjalne świąteczne zestawy, które świetnie będą prezentować się pod choinką. Eko prezenty: butelka z filtrem lub dzbanek Dafi Kolejny rodzaj butelki, który każdy powinien mieć. Jest nie tylko formą oszczędności, ponieważ dzięki niej mamy przefiltrowaną wodę bez potrzeby kupowania wody w butelce. Świetnie się także sprawdzi jako prezent dla osób często podróżujących, gdyż tego typu pustą butelkę możemy mieć ze sobą w czasie kontroli bezpieczeństwa, a następnie na terenie strefy wolnocłowej możemy ją napełnić w łazience lub specjalnym źródełku, dzięki czemu nie musimy przepłacać za butelkę zwykłej wody. Podarowanie komuś dzbanka filtrującego to także rewelacyjny pomysł, ponieważ może ona całkowicie wyeliminować z naszego domu potrzebę kupowania butelkowanej wody. Jest to świetny praktyczny prezent, który nie tylko sprawi, że obdarowana osoba zacznie żyć bardziej eko, ale także zaoszczędzi na zakupach w dłuższej perspektywie. Eko prezenty: drewniane lub bambusowe zamienniki domowych przyborów Jest to bardzo fajny pomysł na prezent, gdyż drewniane lub bambusowe przybory domowe wyglądają bardzo elegancko, długo służą, a dodatkowo nie zaśmiecają planety. Warto podarować komuś podstawki pod kubki i garnki z drewna, bambusowe szczoteczki do zębów, grzebienie o szczotki do włosów, drewnianą wielorazową maszynkę do golenia lub lniane gąbki do ciała. Są to świetne eko alternatywy dla popularnych plastikowych wszechobecnych akcesoriów, które bardzo szybko się psują i trafiają na śmietnik, a można tego uniknąć. Zdecydowanie warto w te święta podarować swoim bliskim, ale także planecie kilka akcesoriów w duchu less waste. Warto też pamiętać wręczając tego typu prezent, aby zapakować go w jak najbardziej ekologiczny sposób. W tym celu warto użyć zwykłego, brązowego papieru, zrezygnować z kokardek i różnych wstążek, na rzecz minimalistycznego i ekologicznego zdobienia, gdyż nie liczy się wygląd, ale zawartość. Wszystkie powyższe propozycje powinny przypaść do gustu nie tylko fanom ekologii, ale także wszystkim, którzy szukają ciekawych eko alternatyw dla swoich domowych akcesoriów lub pragną odkryć nowe marki kosmetyczne w duchu less waste. Co najchętniej sprezentujecie?
Gwiazdy, korporacje i my. Każdy może i powinien dbać o planetę
Ekologia i zrównoważony rozwój są teraz na ustach wszystkich - państw, korporacji oraz ludzi, anonimowych i powszechnie znanych
Popularność można wykorzystać na różne sposoby. Pięknie używa jej Leonardo di Caprio, czyli „najbardziej zielony mężczyzna w Hollywood”, który przekazuje miliony dolarów na ochronę środowiska i na walkę ze zmianami klimatu. Już po pierwszych sukcesach filmowych założył „Leonardo DiCaprio Foudation” inwestującą w firmy działające w duchu zrównoważonego rozwoju. ONZ okrzyknęła aktora „Posłańcem Pokoju ds. Zmian Klimatycznych”. Ale nie on jeden pomaga planecie. Jego kolega po fachu, Matt Damon, założył przed laty organizację Water.org, która walczy o dostęp do czystej wody – dzięki niej dostęp do wody pitnej ma aż 17 milionów ludzi! O prawa zwierząt walczy MOBY i Natalie Portman, a do ochrony planety nawołuje reżyser „Avatara” James Cameron. Nawet pokazywana obecnie w kinach „Apokawixa” Xawerego Żuławskiego nie jest niczym innym jak ekologicznym manifestem pod płaszczykiem thrillera o zombie. Hyundai stawia na ekologię Bez gwiazd nie byłoby rozgłosu, ale bez zaangażowania korporacji zabrakłoby nowych rozwiązań technologicznych. Na szczęście istnieją firmy, które ideę zrównoważonego rozwoju wzięły sobie naprawdę do serca. Taką korporacją jest koreański Hyundai. Od lat tworzy projekty, które mają zmienić świat na lepsze. Zaczęło się oczywiście od elektrycznych samochodów i w tej dziedzinie odnosi wielkie sukcesy. SUV IONIQ 5 obsypany został w tym roku nagrodami za design oraz okrzyknięty Światowym Samochodem Roku i Elektrycznym Samochodem Roku. Nie dość, że jeździ na prąd, to wiele elementów jego wnętrza zrobiono z pozyskiwanych w sposób zrównoważony materiałów eko, np. z naturalnej wełny, tworzywa PET z recyklingu, przędzy roślinnej, czyli bio-PET oraz ekologicznej farby). Auta na wodór i sposób na korki Prąd to jednak jedynie przystanek na drodze do… wodoru. Naukowcy z całego świata zastanawiają się, jak w motoryzacji wykorzystać wodór. Dlaczego? Otóż z jego spalania powstaje woda, i to taka zwykła, a nie trujące substancje. W dodatku wodór można poddać hydrolizie, co sprawia, że staje się pierwiastkiem wielokrotnego użytku. Tu również Hyundai jest jednym z liderów i od 2013 roku produkuje własny samochód wodorowy – ix35 Fuel Cell. Niedawno marka wypuściła zaś wodorową ciężarówkę. Inżynierowie Hyundai tworzą też projekt miasta przyszłości, w którym pojazdy transportujące ludzi i produkty będą… latać. UAM czyli Urban Air Mobility to niesamowity pomysł na odkorkowanie miast. System będzie wykorzystywał małe, zautomatyzowane samoloty do przewozu pasażerów lub ładunków na niższych wysokościach. Ulice miast będą w tym projekcie miały kilka pasów wszerz i… wzwyż. A my moglibyśmy zapomnieć o godzinach spędzanych na zakorkowanych ulicach. Drugi pierwszy krok i wsparcie dla pracowników Firma zachwyciła się też projektami tzw. egzoszkieletów, czyli specjalnej wzmacniającej powłoki usztywniającej kręgosłup i pas mięśniowy. Najpierw ufundowali go łucznikowi i paraolimpijczykowi z Korei, Junowi-Beomowi Parkowi. Stracił on zdolność chodzenia i opisał swoją historię w poruszającym liście do koncernu. Inżynierowie z działu robotyki postanowili dać mu szansę na „Drugi pierwszy krok” (tak nazwano projekt egzoszkieletu dla chłopaka). Udało się – po miesiącach prób i po 10 latach na wózku Jun-Beom samodzielnie wykonał swój pierwszy krok. Inżynierowi firmy poszli dalej. Stworzyli egzoszkielet-kamizelkę dla pracowników swoich fabryk, którzy spędzają długie godziny z rękami ponad głową. Dzięki temu rozwiązaniu o nazwie VEX mięśnie pracowników mają wsparcie, a ich kręgosłup jest odciążony. Robotyka, nowe ekologiczne technologie, ochrona przyrody i zdrowia człowieka – to wszystko ważne działania na rzecz planety. We wrześniu 2015 roku 193 państwa członkowskie ONZ przyjęły plan, który zakłada, że teraz rozwój musi odbywać się w zrównoważony sposób, z poszanowaniem przyrody, lokalnych społeczności i zwierząt. Na szczęście wiele firm, w tym Hyundai, uwierzyło w zieloną przyszłość i inwestuje w nowe technologie dla dobra całej ludzkości. Materiał powstał z udziałem marki Hyundai
Zostań Mistrzem Oszczędzania z Dafi! Filtruj wodę i ciesz się lepszym komfortem życia
Joanna Koroniewska i Maciej Dowbor zachęcają do przyłączenia się do akcji Mistrzowie Oszczędzania – możesz zaoszczędzić aż 200 złotych miesięcznie na filtrowaniu!
Marka Dafi to polski lider na rynku systemów filtrujących wodę. W wybranych sklepach znajdziesz promocyjne dzbanki i filtry z naklejką „Mistrzowie Oszczędzania”, które pozwolą Ci żyć ekonomicznie, ekologicznie i zdrowo. Kim jest Mistrz Oszczędzania? Dusigrosz? Skądże znowu! Oszczędzanie w dzisiejszych czasach to moda, obowiązek i przywilej. Wyróżnia ono najbardziej świadomych konsumentów. Bez względu na to, ile masz pieniędzy, zawsze możesz je przecież wykorzystać lepiej! Oszczędzaj z Dafi bez wyrzeczeń! Mistrz Oszczędzania to człowiek oczekujący od życia tego, co najlepsze. Każda jego decyzja zakupowa jest starannie przemyślana pod kątem wygody, efektywności i opłacalności. Dzięki odpowiedzialnemu podejściu jego rodzina może cieszyć się wysokim komfortem życia, a pieniądze inwestować tam, gdzie jest to naprawdę istotne. Dołączając do akcji Dafi, oszczędzasz nie tylko własny portfel, lecz także środowisko naturalne. Jak to możliwe? Nie noś, filtruj! Mistrzowie Oszczędzania nie kupują wody w butelkach, bo to niewygodne, nieekologiczne i zdecydowanie nieopłacalne. Zamiast dźwigać co tydzień dziesiątki litrów plastiku i zasypywać świat plastikowymi opakowaniami, stawiają na filtrację. W efekcie czystą, zdrową i smaczną wodę mają w domu na wyciągnięcie ręki, a dziesiątki butelek zamieniają na jeden filtr. Dzbanki filtrujące Dafi to najprostsze i najtańsze rozwiązanie zapewniające rodzinie wodę pitną w nieograniczonych ilościach. W ramach akcji „Mistrzostwie Oszczędzania” marka oferuje promocyjne ceny na zestawy. Ile możesz zaoszczędzić? Wszyscy dobrze wiemy, że odpowiednio wysoki bilans wodny to klucz do zdrowia, szczupłej sylwetki i dobrego samopoczucia. Z Dafi im więcej pijesz, tym więcej oszczędzasz! Statystycznie trzyosobowa rodzina powinna spożywać dziennie 4,5 litra wody. Możesz ją dowieźć w zgrzewkach, stale drożejących pod wpływem inflacji, albo samodzielnie przefiltrować i cieszyć się świeżą wodą. Jeden dzbanek Dafi wystarczy Ci na lata, a kosztujący ok. 15 złotych filtr wymieniasz zaledwie raz w miesiącu. Wybierając filtrację zamiast wody butelkowanej, w skali roku oszczędzisz nawet 2200 złotych. Te środki możesz przeznaczyć na wspólne wakacje, dodatkowe zajęcia dla dzieci bądź sprzęt do fitnessu. Jako Mistrz Oszczędzania sam decydujesz, jak wykorzystać zaoszczędzone środki! Materiał powstał z udziałem marki Dafi