Swoje miejsce na Ziemi znalazł pośrodku puszczy. Adam Wajrak pokazał nam, jak żyje na Podlasiu
„Puszcza powinna być zapuszczona. Kocham to miejsce”
Las Krukawe to część Puszczy Białowieskiej, w której można zobaczyć ogromne drzewa, dzikie zwierzęta… Gdzie panuje idealny dla puszczy bałagan. To także miejsce bliskie sercu Adama Wajraka. Nie dalej, niż 600 metrów od miejsca, w którym się spotkaliśmy, stoi wymarzony dom dziennikarza. Dlaczego ludzie znów uwielbiają lasy, jak mieszka mu się tak blisko natury i czy korzysta z jej dóbr? Zapytaliśmy. Adam Wajrak o zmianach w pandemii i miłości nie od pierwszego wejrzenia W papierowym wydaniu magazynu VIVA! Adam Wajrak opowiedział Katarzynie Piątkowskiej o walce z wycinką drzew i o tym, jak to się stało, że osiedlił się w puszczy. Oto fragment. Dużo ludzi „nawróciło się” na las w trakcie pandemii. W ogóle pandemia zrobiła dwie rzeczy. Po pierwsze, Polacy znów odkryli lasy, a po drugie, zobaczyli, jak one są powycinane, i to ich bardzo wkurzyło. W „swojej” puszczy wywalczyłeś zakaz wycinki. Jestem tylko małym trybikiem w tej wielkiej społeczności, która od roku 1915, czyli od czasu, gdy zaczęła się wycinka puszczy, walczy o jej ochronę. Kocham moją puszczę. Gdy widziałem, jak jest niszczona, czułem fizyczny ból. Naprawdę mnie szarpało. Podobnie jak innych, którzy przypinali się do harvesterów, żeby zapobiec wycince. Kiedy poznałem Nurię, zwróciła mi uwagę, że Polacy są narodem, który ma bzika na punkcie przyrody. ZOBACZ WIDEO: Zyskała 30 lat życia, z niepokojem myśli o każdej jesieni. Mama Katarzyny Zdanowicz o walce z rakiem Nie pomyślałabym. Ja też nie. Ale ona mi to pokazała na tysiącach przykładów. Polska była ostatnim krajem, w którym przetrwała europejska megafauna – tury, tarpany, żubry. Jest stosunkowo mało myśliwych. W wiadomościach słyszymy, że strażacy uratowali pieska, tonącą sarenkę, a policja przeprowadziła kaczki przez drogę. Miłość do Puszczy Białowieskiej to miłość od pierwszego wejrzenia? Ależ skąd! Kiedyś wydawała mi się straszna. Przerażająca. Martwe, powalone drzewa, ciemno, zimno. Kiedy przyjechałem tu po raz pierwszy, miałem kilkanaście lat i od razu chciałem trafić do jej serca. A to nie było łatwe. Trzeba było mieć specjalne pozwolenia i ludzi, którzy cię tam zabiorą. Simona Kossak, Bogusia i Włodek Jędrzejewscy powiedzieli, że nie mają czasu. Mnie i mojego kolegę Szymona Kaczanowskiego zabrał w końcu do lasu Arek Szymura. Człowiek legenda. I wspinał się na drzewa, żeby kontrolować ptasie gniazda. Zabrał nas do ścisłego rezerwatu i mówi: „Czekajcie, chłopaki, sprawdzę, ile jajek ma myszołów”. Zaczął wchodzić na drzewo bez żadnych zabezpieczeń. Zjechał. Poharatał sobie ręce. Krew się lała. Wyjął jakąś szmatę, owinął rany i znowu na drzewo. A my staliśmy na dole przerażeni, że zaraz spadnie, zabije się, a my w tej dzikiej puszczy zostaniemy sami. Postanowiłem, że nie będę już tu przyjeżdżał. Wolałem Bieszczady. Tam było bardzo miło, było chodzenie po górach, picie, ogniska, dziewczyny z oaz. To mi się podobało. Po raz kolejny przyjechałem tu już jako dziennikarz „Gazety Wyborczej”, żeby napisać o kłusownikach zabijających rysie. Wtedy klapki mi się pootwierały. Przestałem się bać puszczy, a zakochałem się. Czuję się w niej absolutnie bezpiecznie. W przeciwieństwie do takiego lasu posadzonego przez ludzi, który tak naprawdę nie jest lasem, tylko plantacją drzew. _____ Cały wywiad z dziennikarzem możesz przeczytać w najnowszej VIVIE! EKO. Z kolei kamera VIVY.pl zarejestrowała spotkania z panem Adamem w sercu Puszczy Białowieskiej. To tam miłośnik natury opowiedział nam, jak odpowiedzialnie korzysta z dóbr lasu; co w danej porze roku natura daje mu dobrego i dlaczego puszcza powinna być – jak nazwa wskazuje – zapuszczona... Czytaj także: Lara Gessler wspomina tatę: „Jest we mnie ogromny żal, że Go nie ma, że nie poznał Bernarda, nie miał kontaktu z Neną”
"Teremiski to jedyne miejsce, w którym Nuria i ja mogliśmy być razem", mówi VIVIE! dziennikarz i przyrodnik Adam Wajrak
O miłości, związku na odległość i przytulaniu
Od ponad dwudziestu lat Adam Wajrak i jego żona Nuria Selva Fernández mieszkają we Teremiskach. On jest dziennikarzem i przyrodnikiem, ona biologiem zajmującym się… padliną. Okazuje się, że mała wioska na Podlasiu była jedynym miejscem, w którym mogli być razem. Poznali się, gdy Nuria przyjechała ze słonecznej Hiszpanii na stypendium naukowe. W wywiadzie dla Wysokich Obcasów opowiadali o swoim ślubie. Adam mówił: „Nikogo nie zaprosiliśmy. Przyjaciele mieli nam to za złe, ale powiedziałem im, że na podpisywanie zeznań podatkowych też ich nie zapraszam (...) Trwało to kilka minut. Formułka, podpis, żadnych obrączek i żadnego Mendelssohna", a Nuria Selva Fernandez dodała: "Ja też nie pamiętam, w którym roku to było, ale w jakiś czwartek albo piątek. Nie chcieliśmy, by kierowniczka urzędu stanu cywilnego musiała z naszego powodu przychodzić w sobotę do pracy. Mieliśmy na sobie dżinsy i T-shirty, a na świadków poprosiliśmy sąsiadów Elę i Marka Poleszuków". Na łamach VIVY! Adam Wajrak opowiedział o tym jak się poznali, o związku na odległość zaufaniu i tęsknocie. Pamiętasz swoją pierwszą leśną przygodę? To musiało być z tatą, który pochodził ze wsi. Nie pamiętam więc, kiedy to było ani co w tym lesie robiliśmy. Zakładam, że zbieraliśmy grzyby, bo tata to uwielbiał. W przeciwieństwie do dziadka, który wolał kłusować. Czy to nie ironia losu, że akurat Ty miałeś dziadka kłusownika? To prawda. Kiedyś w wiejskim domu naszej rodziny znalazłem różne części broni. Zapytałem tatę, co to jest, a on mi odpowiedział: „Wiesz, czasy były ciężkie. Dziadek musiał sobie jakoś radzić”. Wstydzisz się tego? Jakbym się wstydził, tobym ci nie opowiedział. Nie lubię ani kłusowników, ani myśliwych, ani leśników. A raczej tego co robią. Ale jak kiedyś tutejszym powiedziałem o dziadku, zaczęli mnie traktować z czymś na kształt szacunku. Przestałem być dla nich całkiem obcym świrem ekologiem. Dziennikarz z Warszawy i naukowczyni z Sewilli w małej wiosce pod wschodnią granicą. Dlaczego wybraliście to miejsce na życie? Ona przyjechała z Hiszpanii prowadzić badania nad padliną. Ja pracowałem w gazecie. Uznaliśmy, że to jedyne miejsce, gdzie możemy być razem. Co jest fascynującego w padlinie? Wilki inaczej jedzą żubry, inaczej jelenie, jeszcze inaczej dziki. To jest fascynujące zagadnienie! Śmierć i rozpad ciała to przecież kawałek życia. W ogóle puszcza jest opowieścią o życiu i umieraniu. Nuria może się tym zajmować w dowolnym miejscu na świecie. W Polsce dostała stypendium i bardzo jej się tu spodobało. Potem się w sobie zakochaliśmy. Teraz od dwóch lat więcej czasu spędza w rodzinnym domu, bo opiekuje się mamą. Ale bardzo tęskni za Polską. Jesteśmy rozstrzeleni między Teremiski, Sewillę i Kraków, gdzie pracuje Nuria. Tworzycie związek na odległość. Powiedziałbym, że jesteśmy związkiem podróżującym. Do wybuchu pandemii najczęściej widywaliśmy się na Spitsbergenie. Jak to się sprawdza? Wymaga od nas wielkiego zaufania. Ale bywa ciężko. Nie z zaufaniem. W ogóle. Czasami pojechałbym do Hiszpanii poprzytulać się, ale oboje mamy obowiązki, pracę. Nie myślałeś o tym, żeby pojechać do Hiszpanii na dłużej? Nie lubię gorąca. Wolę, jak jest minus 25 stopni, bo mi wtedy nie leci z nosa, tylko od razu zamarza (śmiech). Cały wywiad już 4 maja w najnowszym numerze dwutygodnika VIVA!
„W lesie nie ma nudy. W lesie jest przygoda”, mówi dziennikarz i przyrodnik Adam Wajrak
Czego nauczył się obcując z przyrodą? Jaki wpływ na zdrowie mają zwierzęta?
Dwadzieścia cztery lata temu zamienił Warszawę na małą wioskę na Podlasiu. „Teremiski to było jedyne miejsce, gdzie z moją żoną Nurią mogliśmy być razem”, mówi dziennikarz, pisarz, przyrodnik Adam Wajrak. Opowiedział, jaki wpływ na zdrowie ludzi mają zwierzęta, dlaczego lenistwo może zapobiec katastrofie klimatycznej i czego nauczyło go życie w puszczy. Coraz więcej mówi się o wpływie zwierząt na zdrowie psychiczne człowieka. One mają też wpływ na fizyczne. Moim wielkim pragnieniem było zobaczyć rysia. Obiecałem sobie, że jak to się wydarzy, rzucę palenie. Wyobraź sobie, że wracamy kiedyś z moją żoną Nurią do domu. Na siedzeniu w samochodzie leży właśnie kupiony karton papierosów. I nagle… wychodzi wielki wspaniały ryś. Zgasiłem ostatniego papierosa i od tamtej pory nie palę. Poza tym, żeby spotkać jakieś zwierzę w lesie, trzeba dużo się nachodzić. To też plus dla organizmu. A jeśli chodzi o zdrowie psychiczne, wydaje mi się, że człowiek, który obcuje z przyrodą, jest lepiej zbilansowany. Chodzę po lesie, fotografuję, obserwuję i dzięki temu jestem spokojniejszy. Nie byłbyś taki, gdybyś nadal mieszkał w Warszawie na Żoliborzu? Myślę, że byłbym innym człowiekiem. Zresztą nie mogę sobie tego wyobrazić. Mnie całe życie interesowały zwierzęta. Gdyby mi ktoś to zabrał, odciął od domu na Podlasiu, byłbym po prostu strasznym zgorzkniałym frustratem. Obcowanie z przyrodą daje mi prawdziwą radość. Pobudza produkcję hormonu szczęścia. Uważam, że najważniejsze w życiu są dwie rzeczy – miłość i przygody. Tu mam wszystko. Musisz być bardzo zdrowym człowiekiem. Zdrowym to chyba nie. Na razie mam podwyższony cholesterol. Ale poza tym jest w porządku. Może za mało przytulasz się do drzew. Żartujesz? To jest kompletne mambo jumbo. Dla zdrowia psychicznego wystarczy pochodzić po lesie. Ale jeśli ktoś ma taką potrzebę, niech się przytula. Kasia Simonienko jest psychologiem i prowadza ludzi do lasu. Twierdzi, że to działa. W sumie to nie ma znaczenia, co w tym lesie robisz. On i tak na każdego zadziała dobrze, bo często telefony nie mają zasięgu, więc ludzie nie są bombardowani żadnymi wiadomościami. To naprawdę daje spokój. (...) Czytaj także: Lara Gessler wspomina tatę: „Jest we mnie ogromny żal, że Go nie ma, że nie poznał Bernarda, nie miał kontaktu z Neną” Czego nauczyło Cię obcowanie z przyrodą? Cierpliwości i tego, że trzeba mieć fart, żeby spełnić swoje przyrodnicze marzenia. Mówiłeś, że dwa lata polujesz z aparatem na bociana czarnego. Potrafię czekać też dłużej, jak wtedy, gdy próbowałem sfotografować orlika krzykliwego. Miałem przed domem słupek, na którym on lubił sobie przysiąść. Ale ani razu nie udało mi się zrobić dobrego zdjęcia. I tak przez cztery lata. Aż przyszedł sołtys Leszek Poleszuk i mówi: „Adam, ty tak się męczysz, a jak tylko włączę traktor, żeby trawę kosić, to on za mną biega po łące”. Umówiliśmy się i udało się. Kiedyś chciałem grubodzioba sfotografować. On lubi sobie owoce czeremchy poskubać. A tutaj te drzewa są bardzo wysokie i cienkie i nie da się na nie wejść. Wykopałem sobie jedną młodą czeremchę z lasu i posadziłem tu, przed oknem. Poczekałem trzy lata, aż zaczęła owocować. Przyleciał grubodziób. Zrobiłem zdjęcie. Nauczyłeś się też przebiegłości. (śmiech) Też. Ale tak naprawdę to jest to przygoda. Trzeba mieć różne sprzęty, przebrania, fotopułapki. Właściwie to jestem po trochu Jamesem Bondem, detektywem, przyrodnikiem. Polowanie z aparatem za każdym razem wygląda inaczej. Jak się czaję na wilki, muszę się bardzo szybko przemieszczać, jak chcę „ustrzelić” kruka czy żurawia, muszę być w ukryciu. A jak na przykład jelenia, to muszę się przebrać za „człowieka liścia” i w maskującym ubraniu siedzieć bez ruchu. W lesie nie ma nudy. Serio. Cały wywiad już 4 maja w najnowszym numerze dwutygodnika VIVA!
Drzewa opiekują się potomstwem! Łanie czują żałobę! Takiej przyrody nie znasz!
Koguty okłamujące kury? Drzewa mają uczucia i pamięć? Niewiarygodne? Ale prawdziwe! Nowa fala książek o przyrodzie przynosi rewolucyjną wiedzę. Świat natury jest o wiele bardziej skomplikowany, niż mieliśmy pojęcie. I bardziej ludzki! Rośliny potrafią się porozumiewać, opiekować potomstwem i chorymi sąsiadami. Sieć grzybni jak podziemny internet roznosi informację między drzewami, a także pożywienie dla słabszych egzemplarzy. Korniki to nie pasożyty, a wilki to nie mordercy. Zwierzęta mają emocje, być może bardziej przypominają nas, ludzi, niżbyśmy chcieli o tym pamiętać. Sally McGrane, New York Times o Sekretnym życiu drzew: „Peter Wohlleben w rzeczowo i z pasją przekonuje nas o tym – z czego od dawna zdają sobie sprawę biolodzy – że drzewa to istoty społeczne”. Przyroda po raz kolejny odkrywa przed nami swoje tajemnice i pokazuje, jak wiele możemy się do niej nauczyć. Wejdź w niezbadany świat natury, spróbuj nauczyć się jej na nowo! Peter Wohlleben Sekretne życie drzew W lesie dzieją się zdumiewające rzeczy. Są tam drzewa, które porozumiewają się ze sobą, drzewa, które z oddaniem troszczą się o swe potomstwo oraz pielęgnują starych i chorych sąsiadów, drzewa, które doświadczają wrażeń, mają uczucia i pamięć. Niewiarygodne? Ale prawdziwe! Leśniczy Peter Wohlleben snuje fascynujące historie o zdumiewających zdolnościach drzew. Przytacza wyniki najnowszych badań naukowych i dzieli się swoimi obserwacjami z codziennej pracy w lesie. Otwiera przed nami sekretny świat, jakiego nie znamy. Peter Wohlleben Leśnik z ponaddwudziestoletnim stażem w Zarządzie Lasów Państwowych w Niemczech. Zrezygnował z posady urzędniczej, aby swoją wizję ochrony przyrody wcielać w życie. Obecnie opiekuje się lasami w Reńskich Górach Łupkowych. Tam z powodzeniem praktykuje leśnictwo oparte na ekologicznych i ekonomicznych podstawach. Jest częstym gościem w programach telewizyjnych. Swoją wiedzą chętnie dzieli się w licznych publikacjach i podczas seminariów. Ocenia Adam Wajrak: „Drzewa to jedne z najbardziej tajemniczych istot, które żyją obok nas – i od których tak wiele w naszym życiu zależy. Dzięki nim mamy czyste powietrze, z ich ciał budujemy nasze domy i robimy meble, i ogrzewamy się dzięki nim zimą. Drzewa są obecne w naszej kulturze: od poezji przez film i malarstwo aż po nazwiska. Drzewa wpłynęły na naszą ewolucję i wpływały na historię i losy całych społeczeństw. Wydawałoby się, że o drzewach wiemy wszystko. A jednak nie. Ta książka odkryje przed Wami naprawdę sekretne życie drzew – istot tak nam bliskich i jednocześnie tak nieznanych. Czytałem ją nie tylko z zaciekawieniem, ale i ze wzruszeniem. Peter Wohlleben opowiada o drzewach, ale też o swojej przemianie z leśnika traktującego drzewa niczym rzeźnik hodowlane zwierzęta w ich współczującego obrońcę”. Maja Popielarska: „Jestem „leśnym” dzieckiem, przyrodnikiem w czwartym pokoleniu. W lesie spędziłam dużo czasu z Tatą, który wszystko mi pokazywał i tłumaczył. Wydawało mi się więc – naiwnie – że dobrze znam las. Książka Sekretne życie drzew otworzyła mi wrota do lasu jeszcze szerzej. I piękniej. Peter Wohlleben odkrywa niesamowite tajemnice drzew: że czują, że myślą, że pomagają. Książka dla specjalistów, książka dla laików. Dla młodzieży i dla dorosłych. Książka, która powinna znaleźć się na półce każdego, komu zależy na zrozumieniu przyrody i na jej losie, kto ma zielone serce”. Tristan Gooley Przewodnik wędrowca. Sztuka odczytywania znaków natury Kochasz przyrodę i każdą wolną chwilę spędzasz na świeżym powietrzu? Ta książka zmieni twój zwyczajny spacer w fascynującą wyprawę. Rośliny, zwierzęta, niebo… to niewyczerpane źródła informacji na temat otaczającego nas świata. Chcesz je poznać? Pomoże ci w tym Tristan Gooley, prawdziwy przyrodniczy detektyw! Ponad 850 wskazówek pozwoli ci zrozumieć język natury i spowoduje, że wędrowanie będzie jeszcze większą przyjemnością. Chcesz wiedzieć, jak przemienić liść drzewa w kompas, by dojść do celu? Jak znaleźć najbliższe miasto „za pomocą” nocnego nieba? A może jak prognozować pogodę, obserwując zachowanie owadów? Gotowy do drogi? Niech natura będzie twoim przewodnikiem! The Times: Nawet Bear Grylls mógłby się czegoś nauczyć z tej książki. The Royal Institute of Navigation: „Każdy zainteresowany wędrówkami naprawdę wiele zyska dzięki radom zawartym w tej książce!”. Wall Street Journal: „Tristan Gooley interpretuje znaki otoczenia jak prywatny detektyw, nie przejdzie obojętnie obok żadnego kamienia. Razem z nim możemy odkrywać tajemnice wpisane w krajobraz”. Tristan Gooley jest autorem bestsellerów, należą do nich The Natural Navigator (2010), The Walker's Guide to Outdoor Clues & Signs (2014) oraz How to Read Water (2016). To jedyne książki na całym świecie, które podejmują temat naturalnej nawigacji. Jego artykuły publikowały między innymi „New York Times”, „The Sunday Times” i „Wall Street Journal”. Gooley prowadził wyprawy na pięciu kontynentach, przepłynął ocean na małej łodzi, wspinał się na najwyższe góry świata... Jest członkiem The Royal Institute of Navigation oraz Royal Geographical Society. Peter Wohlleben Duchowe życie zwierząt Koguty okłamujące kury? Zawstydzone konie? Łanie pogrążone w żałobie? Zawstydzone konie? To przejawy fantazji ekologów czy naukowo udowodnione fakty z życia zwierząt? Czy bogate życie uczuciowe nie jest zastrzeżone jedynie dla ludzi? Peter Wohlleben, leśnik i miłośnik przyrody, korzystając z najnowszych badań i własnych obserwacji, udowadnia, że zwierzęta i ludzie w sferze uczuć i doznań są do siebie podobni. Odkrywa przed nami niesamowite historie zwierząt, w których możemy zaobserwować dostrzec ich mądrość, współczucie, troskę czy przyjaźń. Podobnie jak w bestsellerowym @Sekretnym życiu drzew Wohlleben przedstawia w fascynujący sposób świat przyrody, którego nie znamy. Kochasz zwierzęta? Dzięki tej książce przekonasz się, że są ci bliższe, niż ci się zdawało. Tristan Gooley Jak czytać wodę. Wskazówki i znaki ukryte w morzach, jeziorach, rzekach i kałużach Nowa książka autora bestsellerowego Przewodnika wędrowca. Tym razem Tristan Gooley zabierze cię na swoje odważne wyprawy – od mroźnej Arktyki, przez Sussex, aż po tajemniczy Oman. Czerpiąc ze swoich bogatych doświadczeń, pokaże ci, jak odczytać sekretne znaki kałuż, sadzawek, jezior, rzek i mórz. Chcesz: przewidywać pogodę z fal, odnaleźć drogę dzięki kałużom, umieć zinterpretować kolor wody? Sięgnij po unikatowy niezbędnik każdego, kogo interesuje świat przyrody. Peter Wohlleben Instrukcja obsługi lasu Nie znajdziesz lepszego przewodnika po zielonych ostępach niż Peter Wohlleben. Ten człowiek kocha swoją pracę, a las to jego biuro, w którym chętnie spędza nadgodziny. Dzięki jego książkom czytelnicy na całym świecie uwierzyli, że drzewa mają swoje życie. Skoro znasz już niektóre sekrety drzew, czas, byś poznał bliżej las, by móc korzystać z jego dobrodziejstw. Autor, czerpiąc ze swojego bogatego doświadczenia, przygotował wyjątkową instrukcję, z której dowiesz się między innymi: jak zachowywać się w lesie, żeby nie być intruzem, czego nie wolno robić, by nie straszyć zwierząt, jak uniknąć komarów i kleszczy, na co zwrócić uwagę podczas leśnych wędrówek, jak znaleźć najlepsze miejsca do obserwacji przyrody. Gotowy nauczyć się obsługi lasu? To ciekawsze, niż myślisz! Peter Wohlleben Nieznane więzi natury Jeśli spotkałeś się z opinią, że korniki to pasożyty niszczące zdrowy las, a wilki to tylko niebezpieczne drapieżniki, które wymagają odstrzału, to sprawdź, jakie są fakty. W swojej kolejnej książce Peter Wohlleben ujawnia niewidoczne dla zwykłych obserwatorów więzi między wszystkimi stworzeniami – od niepozornych bakterii po dumne dęby i buki. Pokazuje nam, jak ich wzajemne relacje trzymają w ryzach cały bogaty ekosystem, dzięki czemu pozostaje on w równowadze. Uświadamia, że o środowisko musi dbać nie tylko „leśna policja”. Przyszłość błękitnej planety zależy również od tego, jaką rolę w tym procesie odegrają ludzie.
„Jestem człowiekiem bez ambicji. Chcę chodzić do lasu i wieść spokojne życie”. Wajrak o miłości nie tylko do puszczy
Dlaczego właściwie Adam Wajrak został dziennikarzem? Co sądzi o politycznym zaangażowaniu? dlaczego kręci go las i czy mógłby żyć w mieście? Dziennikarz przyrodniczy, który zasłynął walką o polskie dzikie tereny – Puszczę Białowieską i Dolinę Rospudy, jest jednym z bohaterów kwietniowego numeru Urody Życia. W wywiadzie wyznał między innymi: „Z puszczą jest tak, jak z dobrym winem. Ono nie musi smakować każdemu”. O czym jeszcze opowiedział? O miłości do puszczy i do żony, życiu gdzie indziej, pracy dziennikarza i byciu bohaterem mimo woli - polecamy pełną smaczków rozmowę z Wajrakiem. Adam Wajrak o Puszczy Białowieskiej Adam Wajrak: Puszcza jest bardzo nietypowym lasem. Innym niż to, co większość z nas zna. Masa wywalonych drzew, poskręcanych, dziwacznych, wielkich. No i ciemno, w puszczy jest przecież ciemno. (...) Z puszczą jest tak, jak z dobrym winem. Ono nie musi smakować każdemu. Niektórzy lubią słodkie bełty z taniego sklepu, więc jak spróbują czegoś bardzo wytrawnego, to się krzywią, że kwaśne i niedobre. To jest smak, którego trzeba się nauczyć. Na szczęście coraz więcej ludzi się uczy. Czy puszcza bywa przerażająca? Adam Wajrak: Idziesz przez las i widzisz wielki dąb, który jeszcze przedwczoraj stał i był żywy, a w nocy przewrócił go wiatr. Albo widzisz rozszarpanego jelenia, albo żubra, który położył się i umarł. Patrzysz, a obok kępa świerków zabita przez korniki. Trzy miesiące temu były zielonymi drzewami, dzisiaj są suchymi kikutami, z których opadają igły. Widzisz śmierć wszędzie wkoło. Ale pod tymi świerkami są małe świerki. Na tym żubrze coś się pożywiło, na dębie wyrasta mech. Bo zarazem to jest miejsce pełne nadziei. Masz śmierć i tuż obok odżywanie. Dla dziennikarza puszcza ma więc wymiar niemal egzystencjalny... Adam Wajrak: Doświadczenie puszczy jest z pewnością doświadczeniem filozoficznym. W tym sensie największym wrogiem puszczy jest las gospodarczy. Ludzie są przyzwyczajeni do tego, że las to jest uprawa drzew. Więc patrzą na puszczę z perspektywy warzywnego ogródka, że coś tu się marnuje i gnije. Chore drzewa, obumierające – jak to, przecież to marnotrawstwo! Z naszej kultury wyparliśmy śmierć, rozpad, starość i całą masę rzeczy, które przypominają o przemijaniu. A tutaj widzisz to na każdym kroku. Puszczę kształtuje walka o byt, jak choćby walka pomiędzy drzewami o światło. Czyli zwykły las go już nie kręci? Adam Wajrak: W zwykłym lesie czuję się coraz gorzej. Jak idę po lesie i nie widzę zbyt dużej liczby powalonych drzew, to coś mi nie pasuje, czuję jakiś fałsz. Kiedy chodzę po puszczy, widzę rozmaite, bardzo ciekawe stworzenia – od dzięcioła trójpalczastego i dzięcioła białogrzbietego po śluzowce i rozmaite grzyby, których istnienie jest bezpośrednio związane z obumieraniem drzew. To s prawia, że puszcza jest nieustannie inna, zmienia się. To fascynujące. (...) A taki zwykły las jest doskonale przewidywalny i nudny. Drzewa, drzewa, drzewa – i tyle. Prawdziwy las nie składa się tylko z drzew. Adam Wajrak na spotkaniu promującym jego książkę "Wilki" 2015 Czy Adama Wajraka kiedykolwiek kręciło miasto? Adam Wajrak: Tylko jako otoczenie towarzyskie, bo tam mam przyjaciół. Spotykamy się, gadamy, pijemy winko. Ale jak pisałem książkę o wilkach, to słabo mi szła praca tutaj, w Białowieży. Ciągnęło mnie do puszczy. A jak byłem w mieście, to nic mnie nie interesowało, mogłem siedzieć i pisać godzinami. Z przyjaciółmi umawiałem się na wieczór, cały dzień nic mnie nie rozpraszało. Tu, na miejscu, mam tysiące powodów, żeby nie pisać, nie pracować, tylko wyjść do lasu. Adam Wajrak o dziennikarstwie Dlaczego właściwie został dziennikarzem? Adam Wajrak: Przez przypadek. W moim życiu wszystko dzieje się przez przypadek. Miałem 17 lat, szedłem sobie przez podwórko, spotkałem Jolę Wiszowatą, która pracowała w „Gazecie Wyborczej”. Jola zapytała, co robię, powiedziałem, że nic. Zapytała, czy nie chciałbym pisać do gazety. Powiedziałem, że chętnie. I tyle. To jednak zawód wymagający pewnego zaangażowania. Trzeba się poświęcić, ciągle się ma syndrom nieodrobionych lekcji, nie ma samowolki i bujania się. Adam Wajrak: Ja miałem wtedy 17 lat i nie miałem żadnych obowiązków, tylko balangowałem, co akurat temu mojemu dziennikarstwu sprzyjało. Co prawda pierwszy tekst napisałem o orłach bielikach, ale potem kazali mi się zająć jakimiś subkulturami, takimi rzeczami. Jeździłem na zadymy ze skinheadami, pisałem teksty śledcze czy kryminalne. Nudziło mnie to potwornie. Potem Julek Rawicz powiedział: „Jak chcesz pisać o zwierzętach, to pisz o zwierzętach”. I to właściwie on te moje tematy w „Gazecie Wyborczej” przeforsował. Adam Wajrak o wyprowadzce z Warszawy i żonie Nurii Adam Wajrak: Ja od niczego nie uciekłem. To nie tak, że powiedziałem sobie: „Mam w nosie to miasto, jego konwenanse i układy, chcę być zapuszczonym puszczakiem”. Dalej jestem chłopakiem z Żoliborza, imprezowym, balangowym. Jak jestem w mieście, to prowadzę bardzo towarzyskie życie. To, że zamieszkałem w Puszczy Białowieskiej, też wydarzyło się przypadkiem. Poznałem Nurię, moją obecną żonę, w której zakochałem się od pierwszego wejrzenia. Nuria jest naukowcem, biologiem, pracowała wtedy nad swoim doktoratem, prowadziła badania i wyszło na to, że wyprowadzka do puszczy to właściwie jedyny sposób, żeby być razem, jedyne miejsce, w którym nam to się uda. Siedziałem wtedy na dyżurach w „Gazecie”, w dziale politycznym, gdzie zajmowałem się rzeczami, które straszliwie mnie nudziły, i pomyślałem, że może faktycznie warto się przenieść, słać do „Gazety” tylko korespondencje. Poszedłem z tym pomysłem do Heleny Łuczywo, mówię, że muszę jechać, a ona mi na to, że absolutnie nie, miejsce dziennikarza jest w redakcji. Na co Julek Rawicz, który miał wyjątkowy talent perswazyjny, podniósł wzrok nad gazety i powiedział: „Helenko, czy myśmy w ubiegłym tygodniu nie puścili tekstu, o tym, że praca zdalna staje się modna, jest bardzo przyszłościowa i stwarza nowe możliwości rozwoju? Bardzo ci się podobał ten tekst”. „No tak” – odpowiedziała Helena. „No właśnie!” – powiedział Julek. „OK, jedź, ale musisz przyjeżdżać na dyżury”. I tak zostało. Przyjeżdżałem na cztery dni w miesiącu do Warszawy, dalej robiłem polityków i było całkiem zabawnie, bo oni wybuchali śmiechem, gdy dzwonił do nich „ten pan od zwierzątek”. Zresztą parę lat temu, jak pojechałem do sejmu, to strażnicy mnie powitali: „O, pan Wajrak. Ale tu nie ma żadnych ciekawych zwierząt. Chociaż w nocy na dziedzińcu są kuny i jeże”. Adam Wajrak o zaangażowaniu w politykę Jego zaangażowanie w walkę o zachowanie doliny Rospudy przyniosło mu tytuł Bohatera Europy tygodnika „Time” w 2005 roku oraz miejsce w gronie 50 najbardziej wpływowych osobistości Europy belgijskiego dziennika „European Voice” w 2007 roku. Dziennikarz komentuje to ze skromnością: Adam Wajrak: Ja tego nigdy nie chciałem. Jestem człowiekiem bez ambicji. Ja chcę chodzić do lasu, czasem pojechać w Arktykę, którą bardzo lubię, i wieść spokojne życie. Pisać felietony o zwierzętach, o tym, że ta sikorka to tak robi kupę, a tamta dziobie owak. Nie chciałem nigdy zostawać twarzą żadnego ruchu. To jest przecież olbrzymia odpowiedzialność. Musisz wiedzieć, co mówisz, ludzie ci ufają, liczą się z twoim zdaniem. Ja bym wolał, żeby puszczy nie cięli, Rospudy nie chcieli rozjechać, a do wilków nie strzelali. Cała rozmowa z dziennikarzem w kwietniowym wydaniu magazynu Uroda Życia - od 10 marca w sprzedaży.